Суал-жаваб
Рамазандин ваз улубкьура. Дидихьна фици гьязур духьну ккунду?
Рамазандиз вазлихьна мусурман кас Ражаб ва Шябан вазарианмина гьяхзур духьну ккун. Му вазар Аллагьу Тааьлайихьна багахь хьуз ухьуз аьхю мумкинвал туврайидар ву. Варитlан фикир тувну ккуниб шлубкьан гунгьарихьан ярхла хьуб ву. Ухьу гунгьар апlбахъ, ихь иман цlиб шулу ва хъанара аьхю гунгьарихьна зигуру. Гьаму гирами вазари артухъдиси туба апlури, Аллагьу Тааьлайикан жвув ва жвуван хал-хизан чlурубдихьан, гунагьнахьан уьрхюб ккун апlури гъахьиш, ужи ву.
Гьяйифки, саспидарин, тек саб Рамазандин вазли ибадат артухъ дапlну, имбу вазариъ герек адар кlури, фикир апIуру. Ваъ, дици дубхьну ккундар, гирами Рамазандин вазлиъ ухьуз гъабхьи мянфяаьт артухъ хьуб деебтну ккундар, хъанара артухъ апlуз чалишмиш духьну ккунду.
Гъит Аллагьу Тааьлайи ухьуз улубкьурайи гирами Рамазандин ваз заан дережайиинди кlулиз адабгъуз кюмек туври.
Назру вуди гъубкку гъурбнан йикк фици пай апIуру?
Назру вуди гъурбан гъубкку касди вари йикк пай дапIну ккунду, мал-чарвайин кьидикьна кIарчарра кмиди садакьади тувру.
Аькьикьа шлихъан убккуру?
Аькьикьа бабкан духьнайи веледдихъан убккруб ву. Эгер велед бабкан шулайи вахтна, ясана хъасин вушра, кечмиш гъахьиганра кмиди, дугъхъан аькьикьа убккуб ужи ву. Эгер велед дадайин фуниъ чIивиди ади, дугъмиш шлуган кечмишди гъахьнуш, дицир веледдихъанра аькьикьа убккуру. Хъа бабан фуниъ имидитIан кечмиш духьнайир вуш, дицир веледдихъан аькьикьа апIурдар ва дугъаз ччвурра тувурдар.
Балхъан кьюб якъ урккуб ужи ву, хъа шурхъан - саб.
Саб фунуб-вуш макьалайиъ улихь йисари Шафии мазгьабдиинди итIуз хай шлу ва даршлу гьяйванатарикан дупнайи. Гьадрар хъанара кIваин гъапIнийиш ккундийзуз.
Гьялал вуйидар: акула, гамуш, деве, гъулан жакьв, сивун цIигь, луф, гиена, гъаз, дельфин, гъютIрагьим, пIямпIюгъ (жаваронок), гьяжилеглег, гьяштархан, цIигь, хюни, ергинаг, пэъ, гъюд (куропатка), сул, гьяйван, марчч, эркег кьямкъяр, перепел, балугъ, сазан, саранча, цIурцIул, бюлбюл жакьв, кIару жакьв, деве-гъуш (страус), рягъ али кIул (удод), уьрдег, чайка, чурчул.
Гьярам вуйидар: жанавар, хъютт, гепард, жираф, битI, гату, ушвхъяр, крокодил, псинчI, леопард, гъютIрахьим, швеъ, зимз, кьюл, маймун, люкь, датти тIавус (павлин), хашв (паук), туту гъуш (попугай), арф, сил, ху, гугана, къяркъяр (сорока), ппази, аькьраб, фил, хулаъ шлу ппеппйирин саб жюре (таракан), пеленг, хяхя, гаралигъюб, чакъал, жюнерг, жюнерг (ястреб).
Газатдиъ кми-кмиди «карагьат» ва «мубагь» кIуру гафар алахьури шулу. Гьадрарин мяна фициб ву?
«Карагьат» Аллагь ﷻ бадали дарапIди гъибтиш ужи шлубдиз кIуру. Дициб карагьат вуйи ляхнихьан ярхла гъахьи касдиз Ахиратдиъ саваб хьибди, хъа гъапIну кIури аьзаб адар.
«Мубагь» - му саб тяйин вуйи ният адарди гъапIну кIури я саваб, я аьзаб адрубдиз кIуру. Яни, эгер гьяракат саб ниятра адарди гъапIнуш, дугъаз я саваб шулдар, ясана аьзаб. Дицдар ляхнарикан шула: уьл ипIуб, шид убхъуб, хяр убшвуб, ахуб ва гь.ж. Хъа эгер ужуб ният гъапIиш, мисалназ, уьл ипIруган, Аллагьу Тааьлайиз ибадат апIуз кьувват хьуз кIуру ният гъапIиш, му ляхнихъан саваб шула.