СУАЛ-ЖАВАБ

СУАЛ-ЖАВАБ

СУАЛ-ЖАВАБ

Ригъ удубчIвайиз гвачIниндин гъудгникан саб ракааьт апIузтIан хъуркьрадарш, кьаза гъудган кIури ният дапIну ккундин?

Эгер инсанди гъудгнин фицибкIа пай чан гъудгнин вахтна апIуз хъуркьраш, думуган аьдати вуйиси ният апIуру.

Гьаддиз, эгер инсанди тамамди саб ракааьт ригъ удубчIвайиз гъапIнуш, вари гъудган чан вахтнаъ гъапIубси гьисаб шула ва дугъу кьазайиз кIури ният дапIну ккундар. («Тугьфат аль-Мугьтаж»)

Йисар тамам гъахьихъанмина швнуб гъудган кьаза каш аьгъдруган, фукьан гъудгнар кьаза дапIну ккунду?

Эгер йисар тамам гъахьихъанмина швнуб гъудган кьаза каш аьгъдарш, думуган уву, вари кьаза гъапIунза кIури, шак`вал адарди хьайизкьан, кьаза дапIну ккун.

Яни, чаз якьинди аьгъдарш, гьадмукьан кьаза дапIну ккундуки, гьеле чав сарун мурартIан артухъ шулдариз кIури якьинди аьгъю хьайизкьан.

Къайд:

Гьамциб гьюкум ву ккудучIву ушваринра. («Бугъ’ят аль-Мустаршидин»)

Хулаъ гъюрар (кроликар) уьрхюз ва дурарин йикк ипIуз хай шулин?

Гъюран йикк ипIбаз, я гьярам ву, ясана карагьат ву кIури, юкьби мазгьабарикан сабнубдиъкьан дупнадар. Гьядисдиъ дупнайиганси, саб ражари Пайгъамбариз пешкеш вуди гъюран жвукь ва лик хьади гъафну, ва дугъу, пешкеш кьабул дапIну, дидкан гьацI гъипIну.

Гьацира дурар уьрхбаъ хай даршлуб фукIара адар, гьаз гъапиш гъюрар (кроликар) хулан гьяйванатарикан гьисаб шула. «Аль-Мингьаж», шаргь Сагьигьу Муслим, «Мугъни аль-Мугьтаж», «Аль-мугьаззаб фи фикьгь аль-Имам аш-Шафии»)

Силбарин щетка ишлетмиш апIувал сивак ишлетмиш апIувалик мисал вуйин?

Сивак ишлетмиш апIувал лап ижми суннатарикан ву. Пайгъамбари ﷺ кми-кмиди сивак ишлетмиш апIури гъахьну, иллагьки гъудгнин жикIуз хъюгъруган ва гъудган апIуз хъюгъруган.

Фунуб вушра силбарин гъатхушин марцц апIру ижми материал ишлетмиш апIувал сивакдик ишлетмиш апIбак мисал ву. Гьацира сивакдин ерина жюрбежюр порошкйир ва пастйир ишлетмиш апIуру, мисалназ, ушвнин поташ, карбонат калия ваг ь.ж..

Гьаддиз, щеткайихъди силбар марцц апIувалра сивак ишлетмиш апIувалик мисал ву, амма дици хьпан бадали, ният герек ву, яни силбарин щетка сивакси ишлетмиш апIураза, кIури. Пайгъамбари ﷺ гъапну: «Гьарсаб ляхин ниятналан асиллу ву…».

Къайд:

Абу Гьурайрайи Пайгъамбарин ﷺ гафар хура: «Эгер сивак ишлетмиш апIуб йиз уммайиз читинди шулдайиш, гьарсаб гъудгнин улихь ишлетмиш апIинай, кIуйза» (аль-Бухари, Муслим).

Гирами Калам урхруган, гьядисар урхруган, Аллагь зикир апIруган, мистаз учIвруган сивак ишлетмиш апIуб ужу ву. («Мугъни аль-Мугьтаж», «Бушра аль-Карим»)

Садакьа, ясана закат кяфирариз тувуз хай шулин?

Мусурман дарудариз садакьа тувуз шулу. Хъа закатдин гьякьнаан улхуруш, думу анжагъ мусурман ксариз тувру, гьаз гъапиш мусурмнарихьан гъадабгъуб гьаддиъ игьтияж айи мусурмнарихьна кьяляхъ апIуз шулу. («Тугьфат уль-мюгьтаж»)

2026-09-01 (Рабиуль авваль 1448 г.) №9.


Эдеблуваликан кьюб гаф

Гьязряти Уьмари гъапну: «Сифте эдеб бисай, хъа илим аьгъю апlинай». Илимдинтlан нафсдин эдебар гизаф ву, эдеб адарш, илимдиканра мянфяаьт дархьуз мумкин ву. Ислам дин чаин жа-жара шейэрикан дапIнайи хьуб бару али шагьрик мисал ву. Сабпиб – гъизиликан, кьюбпиб - арсракан, шубубпиб...


Гьядис гьякьлуб вуш, ари гьадму йиз мазгьаб ву

Мазгьабар дерккру вахтари, гьядисарикан фундар гьякьлудар вуш, фундарсана зяифдар ва инсанари ктагъдар вуш, аьгъяди гъабхьундар – магьа саспидари гьамци кlури шулу.   Гъи интернет айивалиан, мусурмнарин арайиъ фукьан манзил ашра, саб гъулаъ айиганси гаф-чlал апlуз шулу. Гьаддиз...


Гуми гъулаъ аьхю серенжем

21-пи авгъусти Табасаран райондин Гуми гъулаъ Пайгъамбар ﷺ бабкан гъахьи ваз улубкьбан гьюрматнаан аьхю мажлис кlули гъубшну.   Гьар йисан ихь республикайин шагьрариъ ва районариъ, Пайгъамбарин ﷺ уьмрикан ктибтури, дугъкан назмар урхру мажлисар шулу. Дупну ккундуки, мициб аьхю серенжем Гуми...


Пайгъамбарин ﷺ суннайихъди гъягърур сагъ хьиди

Диндин медицина лап яркьуб ва девлетуб ву, душваъ улупнайи себебариинди жюрбежюр уьзрарихьан сагъ хьуз шула, Аллагьдин ﷺ амриинди.   Мугьяммад Аьбдурягьмановдихъди учу му темайин гьякьнаан сюгьбат гъубхунча, думу учв Мягьячгъала шагьриъ айи Абубакаровдин ччвурнахъ хъайи Медицинайин центриъ...


Халкьдин арайиъ ислягьвал ибшри

Хив райондин цlийи имам Анвер Жабировичдихъди вуйи интервью   Ассаламу аьлайкум, аьзиз ватанагьлийир! Ихь газатдин машариъ шагьрар-районариъ лихурайи имамарин уьмрикан, дурари гъабхурайи диндин ляхнарикан мялумат тувуб давам апlурахьа. Гъулан имамвал апlуб гизаф читин ва аьхю жавабдар ляхин...