Жавабар имам аш-Шафиийин мазгьабдиинди тувна

Жавабар имам аш-Шафиийин мазгьабдиинди тувна

Ушв дибиснайи вахтна улариъ дарман убзуз хай шулин?

Улариъ дарман убзувалиан ушв батIил шулдар, гьятта дидин тIяаьм ушвниъ гъабхьишра.

Папрус зигували ушв батIил апIурин?

Ав, папрус зигували ушв батIил апIуру, гьаз гъапиш кумрахъди айитIинди никотинра гъябгъюру.

Фарз вуйи ушв бисруган, жюрбежюр мазгьабариъ фици ният апIуру?

Ният думу саб фу-вуш апIуз кIури, ижмиди бисурайи кьаст ву. Ихь ужувлан ляхин кьабул апIбан бадали, кIваъ ният ади хьувал чIяаьн шулу, амма мелзниинди пубра ужи ву. Хъа саб кьастра адарди уву гьаци гафар гъапну кIури, думу ният вуди гьисаб шуладар. Ният апIувалин гьякьнаан Пайгъамбарин () гьядисдиъ дупна: «Аьмалар, ляхнар ниятналан асиллу ву…»

إِنَّمَا الْأَعْمَالُ بِالنِّيَّاتِ

(«Сагьигь аль-Бухари», № 1; «Сагьигь Муслим», № 1907). Рамазандин вазли ушв бисуз ният апIруган, гьаму шартΙар тамам дапIну ккунду:

  • Ушв бисуз ният айири гвачIниндин гъудгнин вахт хьайиз чан ният дапIну ккудубкIну ккунду. Эгер ният гвачIниндин гъудгнин кьяляхъ гъапIиш, думу касдин ушв кам шулдар. Пайгъамбарин () гьядисдиъ дупна: «ГвачIниндин гъудгнин вахт хьайиз ушв бисуз ният дарапIу касдин ушв кам шулдар» («Сунан ад-Дарукутни», 2/172; «аль-Байхаки» 4/202).

من لم يبيت الصيام قبل الفجر فلا صيام له

  • Сифте жвуву фуну ушв бисураш, тяйин апIуру: Рамазандин вазлин чан вахтниинди бисурайи ушв вуш, даршсана ккудубшу, кьаза апIурайи ушв вуш. Эгер бисурайи ушв гьадрарикан фунуб вуш тяйин дарапIди, ният гъапIиш, дициб ниятра кам шулдар.
  • Гьар йишван хъайигъаз ушв бисуз ният дапIну ккунду. Ушв камил хьпан бадали, хъайигъан гвачIниндин гъудгнин вахт хьайиз, ният дапIну ккунду. Саб ражари гъапIу ният ихь мазгьабдиинди вари вазлиз чIяаьн шуладар, фицики гьарсаб ушв гьеле гьар йигъан текрар шулашра, думу гьар йигъандин кIул`инди вуйи ибадат гьисаб шула. Хъа ухьуз гьядисариан ачухъ шулайиганси, гьарсаб ибадатдиз чан ният лазим ву.

Рамазандин вазли ушв бисруган апIру ният гьамциб ву: «Узу ният гъапIза гьаму Рамазандин вазлин закурин йигъан фарз ушв бисуз Аллагь бадали». Имам Абу Гьянифайин мазгьабдиинди, Рамазандин вазлин ният лисундин гъудгнин вахт хьайиз саб сяаьт ккимиди хьайизкьан апIуз хай шулу. Саспи аьлимари ният апIуз кIваълан гьарху касдиз, имам Абу Гьянифайин мазгьабдиина улдучΙвну дидихъди гъягъюри, ният апIуз ихтияр тувра. Хъа имам Маликдин мазгьабдиинди сабпи йигъан вари Рамазандин вазлиз ният апIуз шулу.

Шариаьтдиинди фицдар дюшюшариъ ушв дибрисди гъузуз шулу?

Шариаьтдиинди ушв дибрисди гъузуз мумкинвал айи дюшюшар 2 ву:

  • Дишагьли палтарикан духьнайи вахт ва велед хьпан кьяляхъ вуйи чиркишнарин вахт.
  • Амриан гъушиш, ясана вари йигъандин арайиъ фикриан гъушиш. Эгер амриан душнайир йигъандин вахтна саб гагьдикьан фикриз гъафиш, гьадму вахтнахъанмина дугъу ушв дибисну ккунду.

БицIир кайи, ясана никкдихъ хъайи велед айи дишагьлийиз ушв бисуб фарз вуйин?

Эгер ушв бисувалиан бицIир кайи хпириз чаз, ясана фуник кайи веледдиз, вая гьацира никкдихъ хъайи веледдиз бабу ушв бисбаан никк гьудрубкIди, гьаддиан зарар аш, дишагьлийиз ушв дибрисуз ихтияр а. Амма, эгер бицIир кайири, ясана бицIир никкдихъ хъайири фуник кайириз, ясана никкдихъ хъайириз зарар хьибди кIури, ушв гъибисундарш, ушв кьаза апIбахьна гьарсаб ккудубшу ушвнихъан дугъу 650 грамм дяхнин мудд журумди тувну ккунду.

2026-06-01 (Зуль хижжа 1447 г.) №6.


Жигьилариз ягъурлу рякъ ибшри

Ассаламу аьлайкум, гьюрматлу жигьилар! Магьа мектеб ккудубкlну, гьарури чан уьмрин жилгъа ктабгъру вах улубкьна. Шли урчlвубпи класс ккудубкlну, хъа шли - тамамди йицlисабпи класс. Ва гьамус сарун мектебдин кьяляхъ ярхи уьмрин яркьу рякъюъ учlвру вахт ву. Гьарури чаз чан кlваз хуш вуйи рякъ...


Йишвну инсан фаркьат апIуз хай шулин?

Инсан фукьан вахтна му жилиин яшамиш гъахьишра, ухди-кьанди кечмиш шлур ву. Инсан кечмиш гъахьиган, чIивиди имбурин вазифа думу кас шариаьтдиъ улупнайиганси фаракьат апIуб ву.   Майтихьна вуйи 4 фарз а: жибкIувал, кафнигъян гъидиржувал, жаназа гъудган алапIувал ва накьвдик кивувал. Инсан...


Ислам диндиъ сабпи экбер

Ислам диндин эвелиъ Меккайиъ мусурмнарин гъудган апIувал, Кьур’ан урхувал ва жара ибадатар жиниди апIуйи ва шариаьтдииндира гъудгнар жямяаьтдихъди апIувал улупнадайи, гьаци вуйиган гъудгниз ягъалди дих апIувалиъра мюгьтаж’вал гъабхьундар.    Хъа Пайгъамбари ﷺ Мединайиз...


Иътикаф

Иътикаф мистаъ гизаф вахтназ, ясана саб бицIи вахтназ вушра, Аллагь бадали гъузуб ву. Мистаъ иътикаф апIуб сунна ву. Дидиз улупнайи саб вахт адар. Хъа иътикаф апIуз варитIан ужуб вахт Рамазандин вазлин аьхиримжи 10 йигъ ву. Рамазандин вазлин аьхиримжи 10 йигъ мистаъ иътикаф апIури адапIувал лапра...


Пайгъамбарин ﷺ ляхин давам апlури…

Ассаламу аьлейкум, аьзиз ватанагьлийир! Пайгъамбари ﷺ ва Дугъан асгьябари, диндикан ктибтури, дин рабгъури, Шариаьтдин къанунарикан ктибтури, инсанар гъаврикк ккаъри гъахьну. Пайгъамбарин ﷺ рякъ магьа гьамциб ву. Дугъан кьяляхъ му рякъ асгьябари, табиинари, хъасина гьякьлу салигьинари ва ихь...