Самолетдиъ, гимийиъ, вагъундиъ ва машиндиъ гъудган апlбан къайда

Самолетдиъ, гимийиъ, вагъундиъ ва машиндиъ гъудган апlбан къайда

Самолетдиъ, гимийиъ, вагъундиъ ва машиндиъ, дурар гъягъюрайи вахтна гъудгнин вари шартlар тамам апlури, гъудган апlуз хай шулу ва думу гъудган кьазара апlурдар. Гимийиъ ва вагъундиъ, машиндиъна, самолетдиътlан, дугъужвну ва рукуъ, сужда апlури гъудган апlуз рягьятди ву.

 

Гьаци вуйиган, гимийиъ кьиблайихьинди илдицну, дугъужвну гъудган апlуру, эгер гъудгник кайир думу рибшвруган ахъур кlури гучl’вал адарш. Вагъундиъра, кьибла терефназди илдицну, гьамциб жюрейиинди апlуру. Эгер дугъужвну кьибла терефназди илдицуз шулдарш ва кьиблайихьинди лигури дугъужвуз шулдарш, фарз гъудгнарра, суннатарра деъну, кьиблайихьинди илдицну апlуру. Вагъун, гими гъябгъюрайи вахтна кьибла терефнаан ккибициш, гъудган апlурайирра дишлади кьибла терефназди илдицуру. Мици гъапIу гъудганра кам шулу. Эгер дициб мумкинвал ашра, кьиблайихьинди дишлади илдицундарш, думуган гъудган батlил шулу.

Эгер самолет кьибла терефназди тlибхураш, саб йишв хьайи йишвахь дугъужвну, кьибла терефназди илтlикlну гъудган апlуру. Эгер дициб мумкинвал адарш, гъудгнин вахтра ккудубшураш ва думу гъудган, жара гъудгнихьна дубхну, сатlи апlуз (жамъ) шлуб дарш, гъудгнихьна вуйи гьюрмат уьбхюри, чав деънайи йишвахь гъудган апlуру, гьеле думу кьибла терефназди илдицнаш-адарш дилигди, ва хъасин думу гъудган кьаза апlуру. Гьамциб гьюкум ву машиндиъ, автобусдиъ гъягъюрайидаринра, эгер гъудгнин вахт дубхьнади, дебкк гъапну кlури, дебккурдарш, хъа гъудгнин вахт ккудубшураш. Самолетдиъди ярхла йишвариз гъягъюрайи касди шлубкьан гъудгнар саб тмунубдихъди сатlиди апlуз чалишмиш гъахьиш, яна жамъ гъапIиш, ужи ву.

Урхурайидарин суал арайиз гъюз мумкин ву, гьадму дюшюшариъ гъудгнихъ фуж шулухъа кlури. Ав, мициб суал аьжуз иман айидарин, рякъюъ гъудгнар дарапlди, хулаъ апlурза кlури, гъудгнар ккадаъру ксарин арайиз гъюз мумкин ву. Му дюн’я аьламатнануб ву, ва анжагъ гъудган апlури, рукуъ ва сужда апlури сикинвал, кlван рягьятвал шлу ксар а.

Улихь вахтари, хусуси вуди тасаввуф агьларин арайиъ саб суткайиъ варитlан цlиб варжариинди ракааьт суннат гъудгнар апlрудар ади гъахьну. Адлу аьлимарин китабариъ Аллагьдин ﷻ дицдар лукlарикан дибикlна. Суткайиъ агъзрариинди ракааьтар апlрударин арайиан шула Гьюсейндин бай Аьли, Сабитдин бай Мусаьб, Шарагьдин бай Муррат ва гьаци жара Аллагьдин * гьякьлу лукlар. Аьбдулкьайсдин бай Амири гьар йигъан аркбандин гъудгниз 1000 ракааьт суннат гъудгнар апlувал чаина дибиснади гъабхьну. Думу касди ригъ гьудубчlвбалан кьяляхъ аркбандин гъудгниз 1000 ракааьт суннатар дапlну, ликар дяргъну, дугъужвуз даршлур деъри гъахьну ва гьадму вахтна чан нефсдиз Аллагьди ﷻ уву ибадат апlуз халкь дапlнава кlури, ахин рябкъюзкьан гъитри гъахьундар.

2026-02-01 (Шябан 1447 г.) №2.


Халкьдин гъайгъушнаъ хьидихьа

Рубас гъулан имам Ризван Гиреевдихъди интервью   Ассаламу аьлайкум, аьзиз ватанагьлийир! Ихь газат урхурайидар имамарихъди-аьлимарихъди таниш апlуб давам апlурахьа.   Ухьуз аьгъюганси, Гурихъ гъул аьлимариинди, шейхариинди машгьур ву. Душваъ гъахьи аьлимари, саб ихь Табасарандиъси,...


Суал-жаваб

  Ушв дибиснайи вахтна улариъ дарман убзуз хай шулин? Улариъ дарман убзувалиан ушв батIил шулдар, гьятта дидин тIяаьм ушвниъ гъабхьишра.   Папрус зигували ушв батIил апIурин? Ав, гьаз гъапиш кумрахъди айитIинди никотинра гъябгъюру.   Хилин тIуб’ан, ясана таблиан ифи...


Сугьюриъ уьл ипIбан дережайикан

Сугьюриз гъудужвуб, сигьриндиккна уьл ипIуб - мурар ушв бисувалин суннатарик кахьри айидар ву. Саб бицIи тикисибкьан фукIа гъипIиш, суннат тамам гъапIу гьисаб шула. Эгер фукIа ипIуз ккунди адаш, гъудужвну, шидкьан убхъуб ужи ву.   Ибну Гьиббандихьан вуйи гьядисдиъ дупна: «Учву сугьюриз...


Дагъустандин Муфтийи тебрик апlура

Ассаламу аьлайкум ва рагьматуллагьи ва баракатугь! Гьюрматлу гъардшар ва чйир! Гьюрматлу ватанагьлийир!   Кlваъ аьхю шадвал ади учву вари улубкьурайи гирами Рамазандин вазлихъди - гирами Каламдин, ушв бисбан, рягьимлувалин ва аьфв апlру вазлихъди - тебрик апlураза. Му Аллагьу Тааьлайи Чан...


Шейх аль-Ислам Закария аль-Ансари

Шейх аль-Ислам Зайнуддин Абу Ягь’я Закария аль-Ансари Египетдин Сунайка шагьриъ гьижрайиинди 823-пи йисан бабкан гъахьну. Бязи тарихчйири думу гьижрайиинди 824-пи, хъа тмундари 826-пи йисан бабкан гъахьну, кIури дибикIна.   БицIи вахтнахъан ккебгъну дугъу Кьур’ан ва Шариаьтдин...