Кьибла тереф аьгъдру вахтна адабгъру ижтигьад (гьюкум)

Кьибла тереф аьгъдру вахтна адабгъру ижтигьад (гьюкум)

Эгер кьибла аьгъю апIуз мист адарш, ясана дидкан хабар тувру аьгъю кас адарш, компас хьтарш, думуган дицир касди чаз аьгъю лишнариинди саб тереф кьибла вуди бисур ва, эгер хъасин учв гъалатI хьувал ачмиш гъабхьундарш, гъудган кьаза апIуб герек дар.

 

Эгер, гъудгнин вахт ккудубшури, дицдар лишнар агуз, ижтигьад апIуз вахт адарш, гьапIруш аьгъдарш, думу касди, гъудгнихьна вуйи гьюрмат уьбхюри, фунуб вушра терефназди илдицну гъудган апIиди ва хъасин кьаза апIиди.

Эгер кьибла аьгъю апIру лишнар аьгъдарш ва жвуван гьюкмиинди ижтигьад апIузра аьгъдарш, дицир кас аьгъю касди адабгъу гьюкмихъди душну, гъудган апIуру. Эгер думу аьгъю ксарира кьюб терефназди улупнуш, гьадрарикан гьаму суалнан гьякьнаан артухъ аьгъювалар айирихъди душну ккунду. Эгер ижтигьад апIбан далилар айи кьюр касдин кьиблайин гьякьнаан фикрар жара гъахьиш, дурарикан гьарур чан фикрихъди гъягъюри гъудган апIиди. Кьюр касди жюрбежюр терефаризди улупураш, дурариз чиб-чпихъди гъудган апIуз хай шулдар.

Имам Шафиийин мазгьабдиинди гъудгниъ кьибла терефнахьинди илдицуб лапра ижмиди дебккна, гьаддиз му суалнахьна лап дикъат духьну ккунду. Ухьуз мистариъра рябкъюри шулхьузки, имбударизра йишв хьпан бадали, дурар учIукьури ва саспи дюшюшариъ мухур кьиблайихьан гьибицну шулу. Дици апIруган гъудган батIил шул кIури гучI’вал а.

Гъудгнин вахт гъябгъюри, амма сар кас нивкIуъ ади гъяркъиш, думу уягъ дапIну ккунду.

2026-02-01 (Шябан 1447 г.) №2.


Аьдат дарш шариаьт?

Ассаламу аьлайкум, йиз ватанагьлийир! Аьхиримжи вахтари ихь халкьдин, иллагьки жигьиларин арайиъ, аьдатарин гьякьнаан гьарган гьюжатар шула. Саспидари вари аьдатар саб дупну адагъурхьа кlура, хъа тмундарисана ихь аьхю абйириланмина гъафиб чlур апlурдархьа кlури, жаваб тувра.   Магьа гьамци...


Сугьюриъ уьл ипIбан дережайикан

Сугьюриз гъудужвуб, сигьриндиккна уьл ипIуб - мурар ушв бисувалин суннатарик кахьри айидар ву. Саб бицIи тикисибкьан фукIа гъипIиш, суннат тамам гъапIу гьисаб шула. Эгер фукIа ипIуз ккунди адаш, гъудужвну, шидкьан убхъуб ужи ву.   Ибну Гьиббандихьан вуйи гьядисдиъ дупна: «Учву сугьюриз...


Лайлат уль-Кьадр – му гирами йишв ву

Гирами йишв «Лайлат уль-Кьадр» Аллагьу Тааьлайи ихь умматдиз тувнайи хусуси пешкеш ву. Гирами Кьур’андиъ дупна (мяна): «Лайлат уль-Кьадрин» йишв агъзур вазтIан зиина ву.   Хъа Муслимдихьан ва Бухарийихьан вуйи гьядисдиъ гьамцира дупна: «Фуну кас гьадму...


Шейх аль-Ислам Закария аль-Ансари

Шейх аль-Ислам Зайнуддин Абу Ягь’я Закария аль-Ансари Египетдин Сунайка шагьриъ гьижрайиинди 823-пи йисан бабкан гъахьну. Бязи тарихчйири думу гьижрайиинди 824-пи, хъа тмундари 826-пи йисан бабкан гъахьну, кIури дибикIна.   БицIи вахтнахъан ккебгъну дугъу Кьур’ан ва Шариаьтдин...


Гирами Рамазандин ваз

Гирами Рамазандин ваз. Му вахт Аллагьу Тааьлайи инсанариз вари вазарин арайиан заан дапIну дебккнайиб, ужувлан ляхнариз артухъди саваб туврайиб ва саб вазлин муддатнаъ мусурмнари ушв бисуз улупнайиб ву.   Гьар йисан му гирами ваз багахь шлуган, ихь газат урхрудариз гирами ушварин вазлиъ...