Эдеблуваликан дупнайи гафар

Эдеблуваликан дупнайи гафар

Эдеблуваликан дупнайи гафар

Эдеблуваликан хайлинди, гъизилиз барабар вуйи, кьиматлу гафариинди дупна. Гьамус варидарик гьевес капIруганси, ва юкIвар уягъ апIруганси, дурарин кьадарнакан сакьюдар мисаларди хурхьа:

 

  1. Аллагьу Тааьлайихьан гьерхнийи: «Диндиъ варитIан лайикьлу иман кас фуж ву?» Дугъу жаваб тувру: «ВаритIан лайикьлур - ужуб эдеб айир». Хъа «Бахтсузвал фу ву?» гьерхиган, дугъу гьамциб жаваб тувру: «Бахилвал айир».

 

  1. Аллагьу Тааьлайи гъапну: «Эгер учвхьан ичв айибдилан Аллагьдин ﷻ лукIариз садакьа тувуз шуладарш, учву вари инсанарихьна шадди ва хайирлуди илтIикIай».

 

  1. Саб ражари Пайгъамбрихьан ﷺ тIалаб апIуру: «Эй Аллагьди Гьаънайир, бутпересариз гъаршуди удучIвуз, Аллагьу Тааьлайиз ккараг!» Дугъу жаваб тувру: «Узу, жаза тувуз ваъ, хъа рягьимлувализ гьаънайир вузу».

 

  1. Фудайли гъапну: «Эгер инсанди гизаф кьадар уж`валар апIуруш, хъа мидихъди сабси, хулан пеълиз гиран ктапIураш, дицир кас намуслударик кахърадар».

 

  1. Дупна: «Эдеблувал – Аллагьу Тааьлайиз ккарагувал, марцци Аллагьди ﷻ пешкеш апIурайикьан хайирлуваларик гъилигиган, цIибди ву.

 

  1. Аль-Кармани шагьди гъапну: «Эдеблувалин хасиятнан лишанси, жарадариз чIуруб дарапIуб ва дурарин гъагъ гъададабгъуб, гьисаб апIура.

 

  1. Асгьяб Вягьбди гъапну: «Эгер инсан ягъчIвур йигъан саб эдеблувал гьисс апIури гъузиш, Аллагьди ﷻ Чан лукIраз дициб хасиятнан ери гьаргандинуб апIуру».

 

  1. Аллагьу Тааьлайин «Яв палатра марцц апIин» (сура «Аль-Мудассир», 4-пи аят), кIуру гафарин Гьясан аль-Басрийи гьамци гъаври тIаъну: «Я Пайгъамбар ﷺ, яв хасият къайдайиз аьбкъин».

 

  1. Абу Гьяфсдихьан эдеблуваликан гьерхиган, дугъу жаваб тувру: «Думу Аллагьу Тааьлайи Пайгъамбриз Чан гафариъ ктабгъуб ву (мяна): «Инсанарихьна инсан саягъ илтIикI, дурарихьди уж`валар апIуз гъит ва лалакIарихьан ярхлади гъуз» (сура «Аль-А`раф», 199-пи аят).

 

  1. Дупна: «Эдеблувал яв юкIв жара дубхьнайивал ву. Жараси кIури гъахьиш, инсанарин арайиъ ашра, яв юкIв анжагъ Аллагьу ТааьлайихъдитIан шуладар».

 

  1. Дупна: «Эдеблувал – инсанарихьан гьарсаб бегьемсузвал аьгь апIуб ва, саб тюнтвалра адарди, Аллагьу Тааьлайи гъибикIубдиин рази хьуб ву».

 

  1. Дупна: «Хасиятсузвалиан юкIв чIюбгъюру, гьаз гъапиш, фици бицIи йишваъра, сар кастIан уршударш, гьаци дидиъ чаз ккунибтIан убшурдар».

 

  1. Дупна: «Бегьемсуз хасиятнан гъиллигъ жарариъ чIурубтIан дярябкъюб ву».

 

Мугьяммад Султанов

 

 

2026-07-01 (Мугьяррам 1448 г.) №7.


Гьаму дюн’ятIан заан вуйи гъудган

Гьаму дюн’я ва вари му дюн’яйиъ айибтIан заанди ва багьалуди вуйи гъудган айин?   Имам Муслимдихьан вуйи Пайгъамбарин ﷺ гьядисдиъ гьамци дупна: ركعتا الفجر خير من الدنيا وما فيها   «ГвачIниндин гъудгнин улихь вуйи кьюб ракааьт суннат-гъудган заанди ву гьаму...


Аьжузвалихьан уьрхюз себеб шлу гирами аятар

Инсанди апIру заан ужувлан ва савабнан ляхнарикан саб гирами Калам урхуб ву. Мусурман касдиз думу урхбан саваб шула, гьеле думу дидин мянайин гъаври шуладаршра.   Амма, эгер урхурайириз дидин мянара аьгъяди, убхурайибдикан фикирра апIури гъабхьиш, дицир касдиз хъанара гизаф саваб ва Аллагьу...


Цlийи йисаъ учlвнахьа!

Ассаламу аьайкум, гьюрматлу ватанагьлийир! Магьа гьижрайиинди 1448-пи йис улубкьна. Мугьяррамдин ваз цlийи йисандин сабпи ваз ву. Му вазлин дахилнаъ гирами Аьшурайин йигъра а. Мусурман касдиз му ваз лап заануб ву.   Гьарсар касди чан ккудубшу йисандин натижйир адагъну ккунду, ва думу йисан...


Гирами Кьур’андиан вуйи насигьятар

Гирами Кьур’ан инсаниятдин аьхиризкьан варидариз насигьят вуди дебккнайиб ву. Аллагьу Тааьлайин душваъ дупнайи гафарихъди гъягъюри гъахьиш, инсандиз му жилиинра, аьхиратдиъра аьхю ужувлар шул. Магьа ичв фикриз гирами Кьур’андин «Гьюжурат» сурайиан вуйи насигьятар туврача....


Бицlидарин шадвалин йигъар

Ассаламу алейкум, аьзиз ватанагьлийир! Аьхиримжи йисари бицlидарин тятlиларин вахтна Дагъустандин тамам вари шагьрар-гъулариъ бицlидар диндихъди таниш апlру дарсар гъягъюри шулу.   Гьар йисан бицlидарин натижйириз лигруган, юкlв шад шулу. Улихь вахтари мицдар мумкинвалар адайи, думуган,...