Табасаранлуйир гьяждиъ

Табасаранлуйир гьяждиъ

Табасаранлуйир гьяждиъ

Ислам диндин мурхьларикан саб, Мекка шагьриз душну, гьяж тамам апlуб ву. Пулиин дакьатарииндина сагъвалиинди шлин мумкинвалар аш, думу касди гьяж тамам дапlну ккунду.

 

Аьхиримжи вахтна табасаранлуйирин арайиъ гьяждиз гъягърударин кьадар артухъ дубхьна, гьямд ибшри Сар Аллагьдиз.

Гьаму йисан Табасаран райондиан 100-тlан артухъ кас гьяждиз гъушну. Думутlанна гъайри, Хив райондиан, Дербент, Огни, Каспийск ва Мягьячгъала шагьрарианра саб кьадар гъушну.

Улихь вахтари гьяждиз гъягъюз лап читинди гъабхьну. Гьамус аьгьвалатра дигиш дубхьну, яваш-явашди инсанари гъазанмиш апlури, му ляхниз дикъат фикир тувуз хъюгъна. Имамар-аьлимарира гьяж фарз вуйиваликан яркьуди ктибтура.

Гьаму йисанра Сулейман Керимовдин дакьатариинди гизафдар гьяждиз гъушну. Дагъустандин гьарсаб райондиан, шагьриан инсанар гъушну. Гьяждиз гъягъюз ният айидарин арайиъ тупут ипну,  чпиз удубчIвдари аьхю аьшкьниинди му фарз тамам гъапIну. Думутlанна гъайри, СВО-йиъ кечмиш гъахьидарин багахьлуйиризра гьяждиз гъягъюз мумкинвал тувну. Му касдиз аьхю чухсагъул! Велед кечмиш духьнайи абизна бабаз, гирами Кябайихъна душну, Пайгъамбарин ﷺ равзайихъна душну, жвуван кечмиш духьнайи веледдихъан, хизан-кюлфетдихъан дюаь апlубтlан ужуб фу а?!

Жвуван дакьатарихъди гьяждиз гъушдарин кьадарра цlиб дайи. Магьа сакьюдар йисар ву ихь табасаранлуйир сатlиди десте-дестеди гъягъюри. Гьаму йисанра Табасаран райондин имам Ансар Рамазановдихъди анжагъ табасаранлуйиртlан адру десте хъади гъабхьну.

Ихь халкьдин гьамци саб десте хьувалиъ аьхю мянфяаьт а, дурар саб хизанси шула, ва, фициб читинвал алабхъишра, думу рягьятди гьял апlуз шулу.

Магьа дурарикан саспидарин гафар.

Жулжагъ гъулан имам Руслан-гьяжи Асланов: «Гьямд ибшри Аллагьу Тааьлайиз, саб хизанси, чиб-чпиз кюмек апlури, саб читинвалра адарди, му гьяж тамам гъапlунча. Гизаф разидира вуча. Мединайиъра, Меккайиъра вари рягьятвалар ади гъахьну. Жвуван руководитель улихь, учу дугъахъди - гьамци Ислам диндин 5-пи шартl тамам гъапlунча».

Дишагьлийирин терефнаан: «Учуз, яшлуйириз, ич руководитель байси гъахьну, жигьилариз - гъардашси. Гьарурихьна дуфну, фу читинвал ачвуз кlури гьерхри, гьарурин арайиз гъафи суал дишлади тамам апlури гъахьну. Гъит Аллагьу Тааьла му касдиз хъанара гизаф ражари гьамци инсанар гирами жилариина хъади гъягъюз мумкинвал туври! Амин!».

Эгер гьар йисан инсанари гьамциб заан кьимат тувраш, дугъриданна, му ляхин заан дережайиинди гъябгъюра. Гьаддиз му ляхникан ухьу разиди вухьа.

Гьюрматлу ватанагьлийир! Гьяждин суалариз асас фикир тувну ккунду. Аьхиримжи вахтари Аллагьу Тааьлайи ухьуз гъазанмиш апlузра гизаф рякъяр ачмиш дапlна. Инсанари кьюб-шубуб машин гъадагъуру, квартирйир гъадагъуру, амма гьяждин суалариз фикир туврадар. Гъиямат йигъан Аллагьу Тааьлайи му ляхнихъан гьерхру, думуган жаваб тувуз гъагъиди хьибди.

Жвуван жандиъ кьувват имиди, пул гъазанмиш апlуз шули имиди, ухьу му ляхнариз фикир тувну ккунду.

Лап яшар гъахьиган, гьяждиз душну му арканар тамам апlуз читинди шулу. Жигьил вахтна гъапlу ибадатнахъ фукlара хъубкьурдар.

Гъит Аллагьу Тааьлайи варидарин гьяж, гъапlу ибадат кьабул апlри! Гъит гьяждиз гъягъюз мумкинвал дархьиди, амма гъягъюз ккунидаризра варидариз гьяж кьисмат ибшри! Амин!

 

 

Муслим Аьбдулаев

 

 

2026-02-01 (Шябан 1447 г.) №2.


Дагъустандин Муфтийи тебрик апlура

Ассаламу аьлайкум ва рагьматуллагьи ва баракатугь! Гьюрматлу гъардшар ва чйир! Гьюрматлу ватанагьлийир!   Кlваъ аьхю шадвал ади учву вари улубкьурайи гирами Рамазандин вазлихъди - гирами Каламдин, ушв бисбан, рягьимлувалин ва аьфв апlру вазлихъди - тебрик апlураза. Му Аллагьу Тааьлайи Чан...


Суал-жаваб

  Ушв дибиснайи вахтна улариъ дарман убзуз хай шулин? Улариъ дарман убзувалиан ушв батIил шулдар, гьятта дидин тIяаьм ушвниъ гъабхьишра.   Папрус зигували ушв батIил апIурин? Ав, гьаз гъапиш кумрахъди айитIинди никотинра гъябгъюру.   Хилин тIуб’ан, ясана таблиан ифи...


Сугьюриъ уьл ипIбан дережайикан

Сугьюриз гъудужвуб, сигьриндиккна уьл ипIуб - мурар ушв бисувалин суннатарик кахьри айидар ву. Саб бицIи тикисибкьан фукIа гъипIиш, суннат тамам гъапIу гьисаб шула. Эгер фукIа ипIуз ккунди адаш, гъудужвну, шидкьан убхъуб ужи ву.   Ибну Гьиббандихьан вуйи гьядисдиъ дупна: «Учву сугьюриз...


Хажалатнан хабар...

Мединайиъ Хажалатнан Хабар дишла Гъарабгънийи. Ва мухаджрар Гьам аьсгьябар Десте-десте Жаргъурайи, Ишуб, суза, Гьарай айи, Гьапlруш мялум Дар саризра, Вари мюгьтал Духьну айи.   Вартlан дерднан, Гъагъи йигъ ву. Мициб гьеле Гъябкъюб дайи. Гьелбетда, му Йигъкан...


Шейх аль-Ислам Закария аль-Ансари

Шейх аль-Ислам Зайнуддин Абу Ягь’я Закария аль-Ансари Египетдин Сунайка шагьриъ гьижрайиинди 823-пи йисан бабкан гъахьну. Бязи тарихчйири думу гьижрайиинди 824-пи, хъа тмундари 826-пи йисан бабкан гъахьну, кIури дибикIна.   БицIи вахтнахъан ккебгъну дугъу Кьур’ан ва Шариаьтдин...