ВаритIан аьхю гунагьнахьан уьрхюз себеб шлу дюаь

ВаритIан аьхю гунагьнахьан уьрхюз себеб шлу дюаь

Аллагьу Тааьла кIваин апIуб инсанди апIру варитIан уткан ибадатарикан гьисаб ву. Гьаци вуйиган, гьарсар мусурман кас шлукьан гизаф Аллагьу Тааьла кIваин апIуз чалишмиш духьну ккунду. Гьадму себеб вуди Пайгъамбарин ﷺ асгьябарира гьарвахтна Аллагь ﷻ кIваин апIуз чалишмиш шули гъахьну – йигънура, йишвнура.

Дурари Пайгъамбарикан ﷺ чпиз жюрбежюр дюшюшариъ урхру дюъйир, азкарар улупуб ккун апIури гъахьну.

Абу Гьурайрайи ктибтура, саб ражари Абу Бакри гъапи:

يَا رَسُولَ اللَّهِ مُرْنِي بِكَلِمَاتٍ أَقُولُهُنَّ إِذَا أَصْبَحْتُ، وَإِذَا أَمْسَيْتُ

«Я Расулаллагь, гвачIнинганра, хябяхъганра урхуз шлу гафар узуз улупа».

Пайгъамбари ﷺ гъапи: «Урх, йип:

اللَّهُمَّ فَاطِرَ السَّمَوَاتِ وَالْأَرْضِ، عَالِمَ الْغَيْبِ وَالشَّهَادَةِ، رَبَّ كُلِّ شَيْءٍ وَمَلِيكَهُ، أَشْهَدُ أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا أَنْتَ، أَعُوذُ بِكَ مِنْ شَرِّ نَفْسِي، وَشَرِّ الشَّيْطَانِ وَشِرْكِهِ

«Аллагьумма, ФатIира-с-самавати ва-ль-арзи, Аьлима-ль-гъайби ва-ш-шагьадати, Рабба кулли шайъин ва Малика-гьу, ашгьаду ан ля илягьа илля Анта, ауьзу бика мин шарри нафси, ва мин шарри-ш-шайтIани ва ширкигьи».

«Я Аллагь, жилар, завар халкт ГъапIур, варидарикан Аьгъюр, варидарин Аьхюр. Чахз ибадат апIуз лайикь вуйир, УвутIан гъайри, сарун фужкIа адар, варидарин писваларихьан уьрхюб Увкан ккун апIураза ва гьацира шейтIнин писваларихьанра уьрхюб Увкан ккун апIураза».

Пайгъамбари ﷺ давам гъапIну

قُلْهَا إِذَا أَصْبَحْتَ، وَإِذَا أَمْسَيْتَ، وَإِذَا أَخَذْتَ مَضْجَعَكَ

«Гьаму гафар гвачIнинган, хябяхъган ва нивкIуз гъягъюз кIурайи вахтна урх». (Имам Аьгьмад, Бухари в «Аль-Адабуль-муфрад», 1202; Абу Давуд, 5067; Тирмизи, 3392).

Му гьядисдиъ Абу Гьурайрайи, фици Абу Бакри Пайгъамбарикан ﷺ гвачIнинган ва хябяхъган урхру дюаь улупуб ккун гъапIнуш ва, Пайгъамбари ﷺ дугъаз му дюаь улупну, фици думу нивкIуз гъягъруганра кмиди урхуруш, гъапну кIури, ктибтура

Макиль ибн Ясари хурайи жара гьядисдиъ дупна:

«Саб ражари узу Абу Бакрихъди сатIиди Пайгъамбарихьна гъушза. Пайгъамбари ﷺ гъапну: «Я Абу Бакр, дугъриданна, ичв айитI айи ширк`вал жилиин либцурайи зимзтIан жиниди ву».

Думуган Абу Бакри гъапи: «Аллагь ктарди, Чаз ибадат апIуз фужкIа жарар дисубтIан гъайри, сарун жара ширк`вал айинхъа?» Пайгъамбари ﷺ гъапи: «Узу шлин хилиъ аш, гьадгъуина ху апIури кIураза, ширк жилиин либцурайи зимзтIан жиниди ву! Гьаци вуйиган жвув аьхю ва бицIи ширкнахьан уьрхру гафар улупузавуз?» Ва Пайгъамбари ﷺ давам гъапIу: «Йип:

اللَّهُمَّ إِنِّي أَعُوذُ بِكَ أَنْ أُشْرِكَ بِكَ وَأَنَا أَعْلَمُ، وَأَسْتَغْفِرُكَ لِمَا لَا أَعْلَمُ

«Аллагьумма инни а’ьузу би-ка ан ушрика би-ка ва ана аълям, ва астагъфиру-ка лима ля аълям».

«Я Аллагь, дугъриданна, узузра аьгъяди узу Увуз шерикар тувбахьан уьрхюб ккун апIураза ва узуз аьгъдрубдин Уву аьфв апIуб ккун апIураза» (Бухари, «Аль-Адабуль-муфрад», 716).

Ухькан саб фици вушра гунагь, гъалатIар ктутучIвди гъузурдар - бязи дюшюшариъ аьгъяди, хъа бязидариъ аьгъдарди. Хъа Аллагьу Тааьлайин рягьимлувалин кьадар айиб дар, Думу гунгьарин аьфв АпIрур ву.

Амма гунгьарин арайиъ лап аьхю гунгьарра а, дурариканна варитIан читниб Аллагьу Тааьлайиз ширк хувал ву. Эгер инсан му гунагьнан туба дарапIди, дюн’яйилан гъушиш, дугъаз Аллагьу Тааьлайи Гъиямат йигъан аьфв дарапIузра мумкин ву. Гьаци вуйиган, ухьу зиихъ улупу дюаь шлукьан гизаф урхури апIинай, белки, гьадму дюаь кьабул дапIну, Аллагьу Тааьлайи ухьу му аьхю гунгьарихьан уьрхюр.

Нурмягьяммад Изудинов

2026-02-01 (Шябан 1447 г.) №2.


Сугьюриъ уьл ипIбан дережайикан

Сугьюриз гъудужвуб, сигьриндиккна уьл ипIуб - мурар ушв бисувалин суннатарик кахьри айидар ву. Саб бицIи тикисибкьан фукIа гъипIиш, суннат тамам гъапIу гьисаб шула. Эгер фукIа ипIуз ккунди адаш, гъудужвну, шидкьан убхъуб ужи ву.   Ибну Гьиббандихьан вуйи гьядисдиъ дупна: «Учву сугьюриз...


Аьдат дарш шариаьт?

Ассаламу аьлайкум, йиз ватанагьлийир! Аьхиримжи вахтари ихь халкьдин, иллагьки жигьиларин арайиъ, аьдатарин гьякьнаан гьарган гьюжатар шула. Саспидари вари аьдатар саб дупну адагъурхьа кlура, хъа тмундарисана ихь аьхю абйириланмина гъафиб чlур апlурдархьа кlури, жаваб тувра.   Магьа гьамци...


Халкьдин гъайгъушнаъ хьидихьа

Рубас гъулан имам Ризван Гиреевдихъди интервью   Ассаламу аьлайкум, аьзиз ватанагьлийир! Ихь газат урхурайидар имамарихъди-аьлимарихъди таниш апlуб давам апlурахьа.   Ухьуз аьгъюганси, Гурихъ гъул аьлимариинди, шейхариинди машгьур ву. Душваъ гъахьи аьлимари, саб ихь Табасарандиъси,...


Дагъустандин Муфтийи тебрик апlура

Ассаламу аьлайкум ва рагьматуллагьи ва баракатугь! Гьюрматлу гъардшар ва чйир! Гьюрматлу ватанагьлийир!   Кlваъ аьхю шадвал ади учву вари улубкьурайи гирами Рамазандин вазлихъди - гирами Каламдин, ушв бисбан, рягьимлувалин ва аьфв апlру вазлихъди - тебрик апlураза. Му Аллагьу Тааьлайи Чан...


Шейх аль-Ислам Закария аль-Ансари

Шейх аль-Ислам Зайнуддин Абу Ягь’я Закария аль-Ансари Египетдин Сунайка шагьриъ гьижрайиинди 823-пи йисан бабкан гъахьну. Бязи тарихчйири думу гьижрайиинди 824-пи, хъа тмундари 826-пи йисан бабкан гъахьну, кIури дибикIна.   БицIи вахтнахъан ккебгъну дугъу Кьур’ан ва Шариаьтдин...