«Магьдина» урхуб

ГвачIниндин гъудгниъ кьюбпи ракааьтдиъ рукуъдиан за гъахьиган ва Рамазандин вазлиъ 15-дихъан тина витр гъудгнин аьхиримжи ракааьтдиъ рукуъдиан за духьну, «Раббана лакаль гьямду мил’а ссамавати ва мил’ал арзи ва мил’а ма шиъта мин шайй’ин бяъду» гафарин кьяляхъ «Магьдина», яна кьунут дуаь урхуру. «Кьунут» - дюаь кIуру гаф ву.

«Магьдина» урхру йишваъ аьраб чIалниинди фунуб вушра дюаь гъурхиш, сунна шула, амма Пайгъамбарихьан ﷺ дуфнайи кьунут гъурхиш, хъанара ужи ву:

أللَّهُمَّ اهْدِنا فِيمَنْ هَدَيْتَ, وَ عافِنا فِيمَنْ عافيْتَ, وَ تَوَلَّنا فِيمَنْ تَوَلَّيْتَ, وَ بارِكْ لَنا فِيما أَعْطَيْتَ,

وَ قِنا شَرَّ ما قَضَيتَ, فإنَّكَ تَقضِي وَلاَ يُقضَى عَليكَ, وَانَّهُ لاَ يَذِلُّ مَنْ والَيتَ,

وَلاَ يَعِزُّ مَنْ عادَيْتَ, تَبارَكْتَ رَبَّنا وَتَعالَيْتَ, فَلَكَ الحَمدُ عَلى ما قَضَيْتَ,

نَسْتَغْفِرُكَ وَنَتُوبُ إلَيْكَ

«Аллагьуммагьдина фиман гьадайт, ва аьфина фиман аьфайт ва таваллана фиман таваллайт, ва барик лана фима аътIайт, ва кьина шарра ма кьазайт, фаиннака такьзи ва ла юкьза аьлайк, ваиннагьу ла язиллю ман валайт, вала яиззу ман аьдайт, табаракта раббана ва тааьлайта фалакаль гьямду аьла ма кьазайт, настагъфирука ва натубу илайк».

Гьамдин кьяляхъ Пайгъамбариина ﷺ, Дугъан асгьябариина ва тухумдиина салават хьуб ужи ву:

وَصَلَّى اللهُ علىَ سَيِّدِنا مُحَمَّدٍ وَعلى آلِهِ وَصَحْبِهِ وَسَلَّم

«Ва саллаЛлагьу аьла саййидина мугьяммадин ва аьла алигьи ва сагьбигьи васаллам»

«Магьдина» ва «салават» имамди ягъалди урхуру. Имамди «Магьдина» гизаф кьадарназ улупури дурхну ккунду, мисалназ, «Аллагьуммагьдина» ва «аьфина» кIури, хъа сарди урхруган, «Аллагьуммагьдини» кIури. Хъа сарди гъудган апIурайири «Магьдина» чакди урхиди. Имамдин урхувал ебхьурайидари «Магьдина» урхруган, «фаиннака такьзи» кIуру гафарихънакьан ягъалди «амин» кIуру. Хъа гьаму гафарихъанмина «Ва атубу илайк» кIуру йишвахъна имамдихъди жвуваз цIибди ебхьруганси урхуру. «Ва атубу илайк» гафарин кьяляхъ «амин» кIурдар, гьаму йишвахъна вари Аллагьдин * тяриф шула, дюаь ваъ. Хъасин дюаьйин гафарихъ ва салаватдихъ «амин» кIурхьа.

Магьдина урхруган, хилар ккидисну урхуру.

Думу урхбан кьяляхъ хилар машарихьна гъахурдар, хъа ис апIуру. Гизафдари, «Магьдина» ккудубкIган, суждайиз гъягъяйизкьан хилар ккидисну гъитру, думу дюз дар, «Магьдина» ккудубкIган, хилар ис апIуру.

Гъудгнин гафариинди ва гьяракатариинди вуйи рукнар

Ухьу мушваъ гъудгнин гафариинди (кьавлий) ва гьяракатариинди (фиълий) ляхнарикан гизаф гъулхнийхьа, гьаддиз дурарикан фундар «кьавлий» ва фундарсана «фиълий» рукнар вуш улупидихьа. «Кьавлий» - гафариинди вуйи рукнар ву, яна мелзниинди урхрудар. «Фиълий» – гьяракатариинди вуйидар, яна гьендемариинди апIрудар. Ухьу ктуху гъудгнин 13 рукнарикан 5 «кьавлий» рукнар ву:

1. Гъудгник кучIвруган «Аллагьу акбар» пуб.
2. «Аль-Фатигья» урхуб.
3. Аьхиримжи ат-Тагьият урхуб.
4. Дидин кьяляхъ салават урхуб.
5. Салам тувуб.

Хъа имбу миржиб рукну «фиълий» рукнар ву, яна гьендемарихъди вуйидар:

1. Ният.
2. Дугъужвувал.
3. Рукуъ.
4. Рукуъдиан за хьуб.
5. Кьюби суждйир апIуб.
6. Кьюби суждйирин арайиъ деуб.
7. Аьхиримжи «ат-Тагьият» урхуз деуб, салават урхуб ва салам тувуб.
8. Чиб-чпихъди хъайиси тамам апIуб.

Эгер, ният гьендемариинди апIрударик фици кабхъра кIури, суал гъабхьиш, думу кIвахъди тамам апIруб ву, хъа мелзнахъди пуб кIваз кюмек хьуз кIури улупнайиб ву.