Йишвандин гъудгнариъ урхурайиб сес ягъалди, хъа тмундариъ жвувакди гьаз кlуру?

Йишвандин гъудгнариъ урхурайиб сес ягъалди, хъа тмундариъ жвувакди гьаз кlуру?

Гвачlниндин, лавландин ва хъитlирхбандин гъудгнарин сабпи кьюб ракааьтариъ ягъалди гьаз убхуйкlан, хъа имбу гъудгнариъ жвувакди гьаз урхуйкlан, кlури суал шулу. Му суалнан гьякьнаан гизафдариз аьгъдар, гьеле гъудгнар апlурайидариканра саспидариз кмиди.

 

Гирами Каламдиан гъудгниъ сес ягъалди аятар урхбан гьякьнаан жюрбежюр фикрар а.

Дурарикан сабпи фикир адлу аьлим Аьли Шибрамалюсийи «Нигьаят» китабдиз мяна туврайи йишваъ дупна.

 

حكمة الجهر في موضعه والإسرار في موضعه أنه لما كان الليل محل الخلوة ويطيب فيه السمر شرع الجهر فيه إظهارا للذة مناجاة العبد لربه وخص بالأوليين لنشاط المصلي فيهما والنهار لما كان محل الشواغل والاختلاط بالناس طلب الإسرار لعدم صلاحيته للتفرغ للمناجاة وألحق الصبح بالصلاة الليلية؛ لأن وقته ليس محلا للشواغل عادة

 

Думу фикриинди, йишвандин вахтна гъудган апlурайир инсанарин арайиъ шулдар, ляхнихъ шулдар ва дугъаз чан Агъайихьна илтlикlуз рягьятди ву. Гьаддиз, аьлимари, йишвандин гъудгнариъ ягъалди убхуб ужи ву, гъапну. Хъа йигъандин вахтна инсан ляхнариин шулу, инсанарин арайиъ шулу ва гьаддиз думу гъудгнариъ жвувакди урхуру, гъапну. Гвачlниндин гъудганра ягъалди урхбан гьякьнаан кlуруш, думура йишвандин гъудгнарик мисал шула, гьаз гъапиш думуганра ригъ удубчlвну акуди шулдар ва инсан ляхнихъ шулдар, чпин хулариъ шулу.

 

Кьюбпи фикир Имам Баджурийи ва жара аьлимари хура.

Дидин мяна гьациб вуки, Пайгъамбари ﷺ вари гъудгнариъ ягъалди урхури гъахьну, хъа мекканлуйирин арайиъ айи диндин душмнари му аятар Гьаурилан ва Пайгъамбарилан чlуру гафар кlури гъахьну. Гьаддиз хъитlирхбандин ва гвачlниндин гъудгнар ягъалди урхури гъахьну, гьаз гъапиш думу вахтна мекканлуйир даахнади шуйи. Гьацира лавландин гъудган ягъалди урхури гъахьну, гьаз гъапиш думу вахтна вари уьлихъ хъади шуйи. Йигъандин вахтна апlру гъудгнариъ, мушрикари зарар тутрувбан бадали, аятар жвувакди урхуйи,.

Му гьюкум гьадму вахтнануб гъабхьнушра ва гъи дицдар манигъвалар адашра, думуган дебкку къайда гъийин йигъанра тамам дапlну ккуниб ву.

Магьа му ляхнин гьякьнаан гьамцрар фикрар а. Гъит Аллагь ухьуз варидариз кюмек ишри!

 

Муфтиятдин Фетвйирин отдел

2026-06-01 (Зуль хижжа 1447 г.) №6.


Мугьяррам, цIийи йисандин сабпи ваз

Мугьяррам мусурман календариинди цIийи йисандин сабпи ваз ву. Думу дявйир апIуз, ифи удубзуз ва гьамцдар жара чIуру ляхнар гъахуз гъадагъа дапIнайи юкьуб вазликан сабунуб ву. Мугьяррам гирами ваз вуйиваликан Кьур’андин сурайиъ дибикIна. Гьаддиз гьарсар мусурман кас гьадму ваз Аллагьдин ﷻ...


Иътикаф

Иътикаф мистаъ гизаф вахтназ, ясана саб бицIи вахтназ вушра, Аллагь бадали гъузуб ву. Мистаъ иътикаф апIуб сунна ву. Дидиз улупнайи саб вахт адар. Хъа иътикаф апIуз варитIан ужуб вахт Рамазандин вазлин аьхиримжи 10 йигъ ву. Рамазандин вазлин аьхиримжи 10 йигъ мистаъ иътикаф апIури адапIувал лапра...


Ислам диндиъ сабпи экбер

Ислам диндин эвелиъ Меккайиъ мусурмнарин гъудган апIувал, Кьур’ан урхувал ва жара ибадатар жиниди апIуйи ва шариаьтдииндира гъудгнар жямяаьтдихъди апIувал улупнадайи, гьаци вуйиган гъудгниз ягъалди дих апIувалиъра мюгьтаж’вал гъабхьундар.    Хъа Пайгъамбари ﷺ Мединайиз...


Гирами Кьур’ан кlваълан гъапlну

Ассаламу аьлайкум, гьюрматлу ватанагьлийир! Гирами Калам инсаниятдиз Аллагьу Тааьлайи туву варитlан аьхю савкьат ву. Му гирами Калам гьарсар мусурман касдин терефнаан аьхю гьюрмат айиб, варитlан заанди дебккнайиб ву.   Хъа гирами Калам кlваълан гъапlу касра Аллагьу Тааьлайин улихь заанди...


Йишвну инсан фаркьат апIуз хай шулин?

Инсан фукьан вахтна му жилиин яшамиш гъахьишра, ухди-кьанди кечмиш шлур ву. Инсан кечмиш гъахьиган, чIивиди имбурин вазифа думу кас шариаьтдиъ улупнайиганси фаракьат апIуб ву.   Майтихьна вуйи 4 фарз а: жибкIувал, кафнигъян гъидиржувал, жаназа гъудган алапIувал ва накьвдик кивувал. Инсан...