Халкьдин гъайгъушнаъ хьидихьа
Рубас гъулан имам Ризван Гиреевдихъди интервью
Ассаламу аьлайкум, аьзиз ватанагьлийир! Ихь газат урхурайидар имамарихъди-аьлимарихъди таниш апlуб давам апlурахьа.
Ухьуз аьгъюганси, Гурихъ гъул аьлимариинди, шейхариинди машгьур ву. Душваъ гъахьи аьлимари, саб ихь Табасарандиъси, вари республикайиъра машгьур гъахьну. Дурарикан ихь газатдин машариъ мялумат тувунхьа.
Гьамус Гурихъ гъул’ан Дербент райондин Рубас гъулаз кюч духьнайи Гирееварин хизандиъ бабкан гъахьи Ризван Гьяжимурадовичдикан бикIидихьа.
Дупну ккундуки, Ризвандин адаш Гьяжимурад халура гъулан имамвалра апlури гъахьи гьякьлу дин агьли ву, думу чаан удукьруси диндин ляхнариъ иштирак шули яшамиш шулайи кас ву.
Хъа му интерьвю Гьяжимурад халуйин бай Ризван Гиреевдихъди ву.
- Ризван Гьяжимурадович, ихь газатдин машариъ интервью тувруган, аьдат вуди, сабпи нубатнаан, гьадму касдин уьмрихъди таниш апlурхьа. Кидибт!
- Узу 1984-пи йисан Дербент райондин Рубас гъулаъ Гирееварин хизандиъ бабкан гъахьунзу. 2001-пи йисан школара гьадушваъ ккудубкlунза. 2003-пи йисан, диндин аьгъюваларихъ юкlв хъади, Дербент шагьриъ айи мадрасайик урхуз кучlвунза, хъа 2006-пи йисан Мягьячгъала шагьриъ айи Дагъустандин диндин университетдик урхуз кучlвунза. Гьамци яваш-явашди диндин рякъюъ ликар алдагъуз хъюгъюнза. Медресейиъ урхури ва гьацира жара аьлимарихь дарсар гъадагъури гъахьунза, гьямд ибшри Аллагьдиз.
- Медресейин кьяляхъ фу ляхин апlури гъахьунва?
- Кьибла тереф имамарихъди лап кьитди вуйи. Гьаддиз узу 2011-пи йисан йиз багъри Рубас гъулаз имамди тасдикь гъапlнийи. Гьадму йигъхъанмина гъийин йигъазкьан магьа имамвалин вазифйир гъахураза.
- Ризван гьяжи, яв адаш, аьхю абйир Гурихъ гъул’ан ву. Хъа думу гъул аьхю аьлимар ади гъахьиб ву. Гьадму аьлимарикан мялумат ануз?
- Ав, дурарикан дидикIнайи макьалйир-китабар урхури гъахьунза, мидихъди сабси адаши, абйири ктибтури гъабхьибдианра гизаф мялумат азуз. Думутlанна гъайри, ухьуз варидариз ужуди аьгъю Аьбдулла эфендийин риш йиз баб шула. Гьаци адаши дурарикан гизаф ктибтури шуйи.
Гурихъ гъулан аьлимари ихь табасаран халкьдин диндин тарихдиъ аьхю шил гъибтна. Фукьан читин вахтар гъахьнушра, дурар диндихьан ярхла гъахьундар, чпин уьмур дин ужуди аьгъю апIбаз ва имбударизра аьгъювалар тувбаз бахш гъапIну. Гьадму вахтарин читинвалариз гъилигиган, дурари гизаф зегьмет гъизигну. Гъит Аллагьу Тааьлайи чпиз аьхю ужувлар туври, чпи гъизигу зегьметнаан женнетдиъ заан дережайин кьисмат апIри.
Мицдар аьхю аьлимарикан кьюб гаф дупну гъибтуз шулдар, хъа дурарин зегьмет ухьу гьичра кlаълан гьапlну ккундар.
- Ав, гьацдар аьлимар гъахьну ихь ватандиъ. Гьадрарин рякъ давам апlурайи гъийин имамари фу ляхин гъабхура?
- Думуганси дарди, гъи диндин ляхин гъабхуз гизаф рякъяр ачмиш духьна. Думуган гъудганкьан ачухъди апlуз шули гъабхьундайи. Хъа магьа гъи аьхю ва уткан мистар дивра, диндин аьгъювалар гъадагъуз ккунидариз медресйир ачмиш дапlна. Гьяйифки, ихь аьхю абйириз мицдар мумкинвалар ади гъахьундар.
Гъийин имамари, гьадму ихь адлу аьлимарин рякъ давам апlури, иштагьвал айидариз дарсар туври шулу, халкьдихъди, жямяаьтдихъди ляхин гъабхури шулу.
- Рубас гъулаъ жигьиларихъди фу ляхин гъабхурачва?
- Жигьилар ухьу хусуси фикир тувну ккунидар ву. Жигьил насил закурин гележег ву, гьаддиз дурарихьна вари жигьатариан фикирра артухъ дубхьну ккунду. Исламдиз бахш дапIнайидарси, дурарихъди жюрбежюр жара серенжемарра духну ккунду. Магьа Рубас гъулаъ сифте футболин, хъасин волейболин вари райондин турнирар гъахури шулча. Душваъ жигьилар уч гъахьиган, дурариз диндикан, аьхюдарихьна дубхьну ккуни гьюрматнакан, мектебариъ, вузариъ аьгъювалар гъадагъну ккунибдикан ктибтури шулуча.
Думутlанна гъайри, гьарсаб хизандихьна душну, дурариз «Ассалам» газатдикан ктибтури, подписка апlуб теклиф диври шулча. Му газатди аьхю мянфяаьт тувра. Гъи имамари апlурайибсиб ляхин гьаму газатди гъабхура. Гьар вазли имамдихьан гьарурин хулаз гъягъюз даршул, хъа газат кlуруш, урус чlалниинди вуйиб вазлик кьюбан, ихь чlалниинди вуйиб вазлик сабан гьарсаб хизандин хулаъ шула. Ва гьар ражари му газатдиъ цlийи мялуматарра шула. Гьаддиз магьа хъанара варидариз му газатдикан мянфяаьт ктабгъуб теклиф апlураза.
Гьацира бицlидарин тятlиларин вахтна дурариз мистаъ дарсар туври, дурарихъди жюрбежюр конкурсар гъахури, гьадрариз мянфяаьт ва аьшкь шлуси вахт адапlури шулча.
- Ризван-гьяжи, аьхириъ ихь газат урхурайидариз яв терефнаан насигьятнан гаф йип гьамус.
- Гьюрматлу газат урхурайидар! Ражабдин ваз улдубчlвну, Шябандин вазра гьялак-гьялакди гъябгъюра. Гъачай заан дережайиинди ухьу вари ккилигурайи Рамазандин ваз гюрюшмиш апlухьа. Аьхю гунгьарихьан ярхла духьну, артухъдиси ибадат апlури, багахьлуйириз, мирасариз ва гьацира аьдати мусурмнариз кюмек апlури му ваз адапlухьа. Хъа Рамазандин вазлиз ухьу му жилиин гъузруш, дарш аьхиратдиз гъягъюруш, анжагъ сар Аллагьдизтlан аьгъдар.
Чухсагъул увузра, Ризван-гьяжи! Гъит Аллагьу Тааьла увкан рази ишри, гъит увузра, яв хизанаризра, жямяаьтдизра ужувлар, бахтар, хъуркьувалар ишри. Гьар ражари имамарихьан интервью гъадабгъруган, дурари гъабхурайи читин ва жавабдар ляхнин гъагъ ва мяна аьхюб вуйиб аьгъю шулу. Амма гьаци вушра ихь имамари му ляхин заан дережайиинди гъабхура. Баракаллагь!
