Ужувлан ляхниз гьялак йихьай
Ассаламу аьлайкум, гьюрматлу ватанагьлийир! Гьар ражари имамарихъди газатдин машариз интервью гьязур апlруган, му ксари халкь, жямяаьтлугъ бадали зигурайи зегьметнакан хъанара яркьуди аьгъю шулу. Чпин хал-хизан, мяишат ва жара ляхнар ашра, мурарин диндин вазифйир дугъриданна сабпи йишв`ин ал.
Гьаму макьалайиъ Хив райондин Чlири гъулаъ бабкан гъахьи ва гьамусяаьт Дербент райондин Чинар гъулаъ имамвал апlурайи Мугьяммад Керимовдихъди таниш хьидихьа.
Дупну ккундуки, чан жигьилвализ дилигди, му касдин диндин ляхнариъ ужуб тажруба а, ва чан жямяаьтдихъди дугъу заан къайдайиинди ляхин гъабхура.
- Мугьяммад, сабпи нубатнаан, уву ихь газат урхурайидарихъди таниш апlидихьа.
- Узу 1997-пи йисан Хив райондин Чlири гъулаъ бабкан гъахьунзу. Узу мектеб ккудубкIайиз ич гъулаъ медресйириъ дурхну дуфнайи баяр ади хьпаз лигну, йизра медресейиз гъягъюз ният гъабхьнийиз. Думуган ихь табасаранлуйирин арайиъ диндин университетарик кучlврудар гизаф адайи. Амма гьадму айидариз лигури, учура илим дубгъуз аьшкьламиш шуйчу. Гъулан мистаъ дурари экбер туври, утканди гирами Калам урхури, аьхю аьшкьниинди мавлидар-зикрар урхруган, ав, учукра аьшкь кубчIвуйи. Гьамци думу ляхнихьна зигури гъахьунзу.
- Диндин университетдик фила урхуз кучlвунва?
- Университетдик 2011-пи йисан кучIвунза. Сифте гьацl йисанкьан гьяфизарин курсариъ урхури гъахьунза, хъасин Дербент райондин Хазар гъулаъ айи медресейиъ урхури гъахьунза, хъасинсана Огни шагьриъ айи медресейиз гъушунза ва, думу ккудубкIну, Мягьячгъалайиъ айи университетдик кучIвунза. Гьамци жа-жара йишвариъ урхури гъахьунза.
- Уву диндин университетдик урхуз кучIвбахьна абйир-бабар фици лигури гъахьну?
- Ма ша`а Аллагь, му ляхнин гьякьнаанра ва гъи узу гъабхурайи диндин ляхнарин гьякьнаанра абйир-бабар узкан разиди ву, узуз чпихьан шлу кюмек апlуру ва саки вари ужувлан ляхнариъ чпира хушниинди иштирак шулу. Гьамци йиз абйир-бабари узуз кюмек туврайивалинра Аллагьу Тааьлайиз гьямд ибшри. Урхурайи вахтари бязи тялимариз чпин абйир-бабари кюмек тувурдайи, ва гьадрарин гьял гъябкъган, инсанар гъаври адрувалиан дердра кмиди шуйи. Ав, гьацдарра ими. Амма гьаци вушра думу жигьилари чпин урхуб дипурдайи. Аллагьу Тааьлайи инсанариз жюрбеэжюр имтигьянар тувру ва, ухьу гьадму алахьру читинвалар фици аьгь апlуруш, лигуру.
- Урхуб ккудубкlбалан кьяляхъ фу ляхин апlури гъахьунва?
- Урхуб ккудубкlубси, жвуван багъри Хив райондиз дяват отделин регьберди гьаунзу. Душваъ шубуд йисандин муддатнаъ ляхин апlури гъахьунза. Хив райондин вари мектебариъ диндин лекцйир урхури, спортзалариъ диндикан ктибтури гъахьунча. Ма ша`а Аллагь, ужуб вахт вуйи. Жвуван халкьдиз саб бицlидикьан мянфяаьт тувуз шлуган, жвуванра юкlв шад шулу, гьямд ибшри Аллагьдиз. Душваъ шубуд йисан ляхин дапlну, хъасин Чинар гъулаз имамди гьаунзу.
- Хив райондиан Чинариз гъафиган, диндин ляхин гъабхбаъ читинвалар алахьури гъахьунуз?
- Гьямд ибшри Аллагьу Тааьлайиз, узу инсанарихъди ухди гаф-чlал абгрур вуза. Гьаддиз наана гъушишра, инсанарин кIвахьна рякъ абгуз читинди шулдариз. Ав, фуну жямяаьтдигъна гъушишра, гьарсаб йишваъ чпиз хас вуйи хусусивалар ади шулу, дурар адарди шулдар. Гьаци сабпи йигъари, жямяаьтдихъди дурарин айи суалариз лигури, яшлуйирихъди гаф-чlал апlури, яваш-явашди ужудар аьлакьйир арайиз гъафнийич.
- Ихь ватанагьлийириз фициб насигьятнан гаф пуз ккундувуз?
- Гьюрматлу ватанагьлийир! Магьа мектебар ккудукIдар урхуз гъягъру вахт улубкьна, гизафдар гьеле наанкlа дурушди имидушул. Абйир-бабарикан ккун апlураза: ичв веледар диндин аьгъювалар гъадагъбиина жалб апlинай, исламский университетдиз вая медресейиз урхуз гьаай. Дурарин гележегдикан фикир кади мугъузанай, дурари фу ипlур, фу алабхьур кlури, дерднаъ махьанай. Диндин рякъюъ айидариз Аллагьу Тааьлайи хъанара артухъ кюмек тувур. Магьа учура диндин университетар (ДИУ) дурхну, ляхинра апlурача. Хъа Мягьячгъалайиъ сабишв`инди аьдати заан пишекарвалра, диндин мюгькам аьгъюваларра тувру университетра (ДГИ) а. Аллагьу Тааьлайи ипlрубра, алабхьрубра кьисмат дапlна. Эгер ухьу гьаму рякъ дибисну, жвуван гележег гьаддихъди аьлакьалу гъапlиш, Аллагьу Тааьла ухькан гизаф рази хьиди.
Чухсагъул увуз, Мугьяммад, ва гъит Аллагьу Тааьлайи уву апlурайи вари ужувлан ляхнариъ берекет, шадвал ва бахт ибшри. Дугъриданна, имамар жямяаьтдин улихь хьайидар ву, ва велед бабкан гъахьиган фици имамди суннайиинди дугъан арччул ибахъ экбер, гагул ибахъ икьамат урхуруш, ари инсан гьаму жилилан гъушганра имамди вари фарзар-суннатар тамам апlуру. Гьаци вуйиган, халкьдинра учвухьна, имамарихьна, аьхю гьюрмат ади шулу ва дурар учву кlурубдихъди гъягъюру.
