Тәрбиянең гомуми кагыйдәләре

Тәрбиянең гомуми кагыйдәләре

Тәрбиянең гомуми кагыйдәләре

Өйнең иң әһәмиятле урыны нигез булган кебек, баланың рухи үсешенең дә иң әһәмиятле чоры – гомеренең беренче еллары. Сәләтнең 80% 7-8 яшькә кадәр үсә дип санала.

 

Бала туганда ук үзенең теләкләрен елау яки елмаю белән күрсәтә. Анда бик күп төрле хис һәм теләкләр: яхшылык һәм яманлык, курку һәм өметләнү, мәхәббәт һәм нәфрәт, чынбарлык һәм хыял, активлык һәм пассивлык бар. Ата-ананың тышкы тәэсире бу сыйфатларны арттыра яки киметә.

Мәгълүм булганча, баланың үз-үзен тотышы – тәрбия нәтиҗәсе ул. Шулай булгач, зарури сыйфатларны кечкенәдән үк тәрбияләргә; яхшылыкны мактау яки бүләк өчен түгел, ә башкача булырга мөмкин булмаганы өчен кылырга өйрәтергә кирәк.

Баланың яшүсмер чакка кадәр булган гомере әкиятләрдән, хыяллардан һәм уеннардан тора. Гомернең бигрәк тә беренче ике елы бик әһәмиятле. Бу вакытта балада ышану хисенә нигез салына. Балалар бакчалары нинди генә яхшы булмасыннар, алар балага ананы алыштыра алмыйлар.

Җиде яшькә кадәр бала мөмкин кадәр күбрәк вакытын әнисе белән үткәрергә тиеш. Чөнки бу яшьтә булачак шәхеснең нигезе салына. Гел үзгәрә торган чолганышта яшәгән балаларның әкренләп дөньяга ышанычы кими. Филиппинада үткәрелгән тәҗрибәдән күренгәнчә, бала вакытларында мәхәббәт һәм кайгыртучанлык тоеп яшәгән балалар үскәч тыныч һәм тотнаклы кеше булганнар. Шуңа күрә, үзегез өчен әһәмиятсез тоелган баланың беренче еллары аның аңын үстерү өчен бик әһәмиятле икәнен онытмагыз.

 

2026-03-01 (Шәүвәл 1447 ел.) №3.


Изге эшкә - шәфкать, яман эшкә – җәза

Коръән-Кәримдә әйтелгән: (мәгънәсе) “Һәм иман китереп инанучылар белән игелекле эшләр эшләгәннәрне Без, әлбәттә, җәннәттә, асларыннан елгалар агып торган бүлмәләргә урнаштырырбыз, алар анда мәңгегә калырлар. Никадәр матурдыр гамәл ияләренең әҗере, сабыр иткәннәрнең һәм Раббыларына...


Гыйлемнән максат – нәфесне пакьләү

Коръән Кәримдә әйтелгән: “Көферлектән һәм гөнаһлардан чистарынучылар уңышка ирешерләр” (“әл-Әглә” сүрәсе, 14 аять)   Ягъни адәм баласы нәфес теләкләреннән чистарынгач кына канәгатьлек таба. Аллаһ Тәгалә адәм баласын яхшылык белән яманлык арасында көрәшүче итеп яратты....


Саранга җәза

Бер кечкенә авылда Хәлил исемле бик саран кеше яшәгән. Аның кибете булган. Авыл халкы шул кибеттән төрле кирәк-ярак, азык-төлек сатып алып көн иткән.   Кибеттәге һәр әйберне Хәлил кыйммәт хакка сатарга тырышкан. Бурычка сораганнарга ул: “Юк!” – дип кенә җавап биргән. Бер...


«Аллаһ» сүзенең кешегә тәэсире

Пәйгамбәребез галәй-һиссәлам әйткән: «Аллаһның туксан тугыз исеме бар. Кем дә кем аларны саный һәм алар белән Аллаһы Тәгаләне зикер итә, аның алдында җәннәт ишекләре ачылыр».   Кайбер галимнәр әйтүенчә, алар туксан тугыз белән генә чикләнмиләр. Аллаһның исемнәре туксан тугыздан...


Чабыр үләне (чабрец, тимьян)

Чабыр үләненең русчасы — чабрец, тимьян обыкновенный. Ул иренчәчәклеләр (губоцветные) семьялыгына керә. Агачка әйләнә торган сабаклы, ярымкуак кебек хуш исле үсемлек. Аның бөтен өлешләрендә дә эфир майлары бар.   Чабыр үләне яфракларыннан ясалган сыек экстракт бронхит, бума ютәл кебек...