Имам Шафиънаясса бусаларду

Имам Шафиънаясса бусаларду

Имам Шафиънаясса бусаларду

Имамнал пагьму

Жула мазгьабрал имам Шафиъная укунсса бусала бур. Ганан хъинну бигьану за дакIний личIайсса бивкIун бур. Цанма цал бавсса хIадис оьрмулухун хъама къабитайсса бивкIун бур. Имамнал цала бувсун бур, цува ххуллийх най унува, ца хъамитайпалул янна цакуну чансса гьаз хьуну, хатIалий имамнал я ганил никъурайн багьшиву. Ганияр махъ бувккумур дакIний личIаншиврул шам-шамилва буккин багьайва тIар.

 

Имамнал эбадат

Имам АхIмад ибн ХIанбалул бивкIун бур хъинну дин дусса душ, дяхтта зумарду дугьлай, хьхьуниву эбадатру дуллалисса. Ганин чIявуну баяйсса бивкIун бур цила буттал имам Шафиъная дуллалисса цIарду.

Ца кьини имам Шафиъ увкIун ур имам АхIмадлучIан хъамалу. Хьхьу дуркIукун, имам Шафиъ цанма ккаккан бувсса къатлувун лавгун ур, АхIмад тIурча, кIюрххилнин Аллагьнайн ﷻ  эбадат дуллай ивкIун ур. Имам Шафиъ цала шаний лякьалавай утту ивхьуну, чани хъя чиннин сукку къавхьуну ур.

КIюрххил душнил цIувххуну бур буттахь:

– Тарив ина гайксса цIарду дурсса имам Шафиъ?

– Ди, мури имам Шафиъ, – куну бур буттал.

– Ттун хIисав хьунни танал супралух чIярусса дукра канай, тагьажуд чак бангу къаивзунни, кIюрххил чакгу икъавссуну бувунни, – увкуну бур душнил.

АхIмадлул бувсун бур хъамаличунахь цала душнил увкумур. Имам Шафиънал так пиш увкуну бур:

– На чIярусса дукра дукав ина чумартсса инсан унутIий. Чумартма-нал дукра дарманни, мяшманалсса – загьру. На ттула лякьа дуцIин даншиврул къадукавча, чурххан даруну хьуншиврул дукав.

Утту ивхьукун на уссияв Кьуръандалул аятирттал ва Идавсил ﷺ хIадисирттал ялув пикрирду буллай, Аллагьнал ттун ва хьхьуну 72 масъалалул хIукмурду тIивтIунни. Ттун ччай бия гай хIукмурдайну бусурманнал умматран мюнпат биян бан, мунияту тагьажуд чак бансса сант къархьунни.

КIюрххилнин на янил ляпI къаувкуссия, шанай акъассияв, мунияту хьхьурайра дурсса иссаврищал кIюрххил чак бувссия, – увкуну бур имамнал.

Хъамаличу тIайла увккукун имам АхIмадлул увкуну бур душнихь:

– Танал утту ивхьуну дурсса эбадат хъинсса диркIун дур на щала хьхьуну ивзун авцIуну дурмурнияр.

 

МухIаммад ХIамзатов

2026-08-01 (Сафар 1448 ш.) №8.


Мурахас хьусса цучIав акъассар

Инсан цуксса дин дусса, иман цIакьсса ухьурчагу, оьрму щаллу буваншиврул ганан чара бакъа аьркинссар лякъин хъус, дукия, цува дузал увансса маэшат буллан. Цува ва цала кулпат щаллу баву – цумацагу бусурманчунал буржри, чак, зума ва цаймигу диндалул тIалавшиннарду куннасса.   Дунияллул...


Гъази-Гъумучиял щейх Абу Оьбайда

НицIавкIратусса щейх Сайфуллагь-Кьади Башларовлул «Сабат» ва «Мактубат» тIисса луттирдаву кIицI ларгун дур Сайид Абу Оьбайда бин Сайид Нуруддин аль-ХIусайни аль-Гъумуки ад-Дагъистани тIисса цIа. Шичча мяйжан хъанай бур Абу Оьбайда Гъумучатусса, МухIаммад Идавсил ﷺ душнил...


Суал-жаваб

Чак бяличIан буван бучIисса ишру цумири? Фаризасса ва ссуннатсса чак бяличIан баврил хIукмурду личIи-личIиссар. ЦукунчIавсса багьана бакъанува чак бяличIан буван къабучIиссар, хIарамссар. Амма хъуслин зарал шавриясса нигь куннасса тагьардануву чак бяличIан буван ихтияр дуссар. Чак буллалиманан...


Къатлуву барачат

Бур ца-цавай къатри, личIину авадансса ва хъуслил бувцIусса бакъахьурчагу, гиву бигьану ссихI ласун шайсса, дакI дигьа лагайсса. Гивун буххайхту кIул шай: шиву рахIатшиву, барачат, гъелишиву дур. Мукунма, хьунабакьай цаймигу – ххирасса хъус-кьайлул бувцIусса, марцIшиврул пар-пар тIисса, амма...


МухIаммад Идавсил ﷺ оьрмулия

Идавс ﷺ дунияллийн увкун, мунал ниттин Аминатлун ккарккун дур муная нанисса нур, лагмамур чаннагу дурну марцI дуккан дуллалисса.   Ца ппурттуву чIавасса МухIаммад ﷺ оьрчIащал тIуркIу тIий уна, муначIан увкIун малаик Жабраил, тIитIин бувну Идавсил ﷺ хъазам, мунал къюкI мусил тIясраву зам-зам...