Имам Шафиънаясса бусаларду

Имам Шафиънаясса бусаларду

Имам Шафиънаясса бусаларду

Имамнал пагьму

Жула мазгьабрал имам Шафиъная укунсса бусала бур. Ганан хъинну бигьану за дакIний личIайсса бивкIун бур. Цанма цал бавсса хIадис оьрмулухун хъама къабитайсса бивкIун бур. Имамнал цала бувсун бур, цува ххуллийх най унува, ца хъамитайпалул янна цакуну чансса гьаз хьуну, хатIалий имамнал я ганил никъурайн багьшиву. Ганияр махъ бувккумур дакIний личIаншиврул шам-шамилва буккин багьайва тIар.

 

Имамнал эбадат

Имам АхIмад ибн ХIанбалул бивкIун бур хъинну дин дусса душ, дяхтта зумарду дугьлай, хьхьуниву эбадатру дуллалисса. Ганин чIявуну баяйсса бивкIун бур цила буттал имам Шафиъная дуллалисса цIарду.

Ца кьини имам Шафиъ увкIун ур имам АхIмадлучIан хъамалу. Хьхьу дуркIукун, имам Шафиъ цанма ккаккан бувсса къатлувун лавгун ур, АхIмад тIурча, кIюрххилнин Аллагьнайн ﷻ  эбадат дуллай ивкIун ур. Имам Шафиъ цала шаний лякьалавай утту ивхьуну, чани хъя чиннин сукку къавхьуну ур.

КIюрххил душнил цIувххуну бур буттахь:

– Тарив ина гайксса цIарду дурсса имам Шафиъ?

– Ди, мури имам Шафиъ, – куну бур буттал.

– Ттун хIисав хьунни танал супралух чIярусса дукра канай, тагьажуд чак бангу къаивзунни, кIюрххил чакгу икъавссуну бувунни, – увкуну бур душнил.

АхIмадлул бувсун бур хъамаличунахь цала душнил увкумур. Имам Шафиънал так пиш увкуну бур:

– На чIярусса дукра дукав ина чумартсса инсан унутIий. Чумартма-нал дукра дарманни, мяшманалсса – загьру. На ттула лякьа дуцIин даншиврул къадукавча, чурххан даруну хьуншиврул дукав.

Утту ивхьукун на уссияв Кьуръандалул аятирттал ва Идавсил ﷺ хIадисирттал ялув пикрирду буллай, Аллагьнал ттун ва хьхьуну 72 масъалалул хIукмурду тIивтIунни. Ттун ччай бия гай хIукмурдайну бусурманнал умматран мюнпат биян бан, мунияту тагьажуд чак бансса сант къархьунни.

КIюрххилнин на янил ляпI къаувкуссия, шанай акъассияв, мунияту хьхьурайра дурсса иссаврищал кIюрххил чак бувссия, – увкуну бур имамнал.

Хъамаличу тIайла увккукун имам АхIмадлул увкуну бур душнихь:

– Танал утту ивхьуну дурсса эбадат хъинсса диркIун дур на щала хьхьуну ивзун авцIуну дурмурнияр.

 

МухIаммад ХIамзатов

2026-05-01 (Зуль-Кьаъда 1447 ш.) №5.


Алфу ссалам хьуннав...

ТIабибнаха - назму, Заннаха - хIамди, Бунагьрал аьпвуну тIайла дацIаннав. Гъарибсса дакIнива бувккун лавгцири МустIафа Идавсил салават хьуннав.   ХIамдирал Залуннах ХIабибнал иман, ХIимаятраяту цIимилул бутIа – На бигьай ccиxIpyгy циняв санаъри, Аьрщарал Залуннайн ссаламну...


КьюлтIмур кIул бан шайссарив?

ЦIанасса чIумал цаппара инсантал цукунсса бунугу балаллувун ягу захIматшивурттавун багьсса чIумал, аькьлу бухлавгсса кунма, му захIматшиврува ххассал хьуншиврул бикъавсса кIану къабитай: духтуртурачIан лагай, хIакимтурачIан бияй, битай лахъисса сапарду, жура-журасса дару-сававру ишла дуллан бикIай....


Дагъусттаннайн дурксса кьини

Апрель зурул байбихьулий Дагъусттаннай гужсса гъараллу лачIлай, марххалтту буллай, хъунисса зараллу хьунни инсантурал къатта-къушлин, хъу-лухччилун, ризкьилун, ххуллурдан. Инттухунмай бувсса кIусса марххалттанул Хъусращиял ва Ккуллал шяраваллан хъунисса зараллу биян бунни, гъараллая хъунмасса зарал...


ХIаж байсса барз

Бусурманнал календарьданул махъва-махъмур Зуль-ХIижжа барзри. Ва зурул цIанил мяънагу – ХIаж байсса барз тIиссар. Гьарца шинал Зуль-ХIижжа зуруйри хъунмамур ХIаж бувайсса, цамур чIумал буван къашайссар. ЧIивимур ХIаж – Оьмра – ччимур чIумал буван ихтияр дуссар.   Ва зурул...


Кьурбандалул байран

Кьурбандалул кьини – Исламравусса яла агьаммур байран хъанахъиссар. Аьрабрай ванийн «Эд аль-АдхIа» учайссар. Му хъанахъиссар Зуль-ХIижжа зурул 10-мур кьини. Мунил хъиривсса шанма гьанттагу байрандалул гьантрину ккаллиссар, миннуйн «ташрикьрал» гьантри...