ХIАЧIИЯЛУЛ АДАБРУ

ХIАЧIИЯЛУЛ АДАБРУ

Аллагь Тааьланал инсантуран буллусса неъматирттал хъуниминниятур щингу, цамур хIячIиягу. Инсаннал чурх дукралийн кунма щинайнгу, хIачIиялийнгу мюхтаж шайссар.

Мякьсса чIумал мякь лихханнин щин хIачIаву – хъунмасса неъматри. Мунил чурххал кIиришиву лещан дувайссар, дакI паракьат дувайссар, дуркусса дукра лялиян дувайссар, аькьлу зияда бувайссар. Хаснува дукра дуркуну, чурх кIири бивчуну мякь багьукун хIачIан аьркинссар. Амма чIярусса хIарчIуну лякьа дуцIин дурну къахъинссар, зарал хъунмассар, эбадатрая чурх кIу байссар, шану гьарза бувайссар, цIуцIаву сукку шайссар. ХIачIия чанссаксса чурх куклуну, сагъну бикIайссар. Хаснува, кIири лавгсса чIумал дяркъусса щин чIярусса хIачIарча, зарал хъунмасса шайссар. Гьухъа ивтсса чIумал, инжит хьусса чIумал, дачIра ххюттуйн, шания чантI увкусса чIумал, дахьа хIаммамравату увксса чIумал, кIирисса дукралул ялун къахIачIанссар. Канай уна дукралувухгу къахIачIанссар, хъиннува мякьну акъахьурча, му чIумаллив хIачIан хъинссар. Аьгъусса задрал ялунгу къахIачIанссар, хIачIан ччай ухьурча, ялун цамур зад дуркуну, яла хIачIанссар. Ахъулссаннул ялунгу къахIачIанссар, дуркуну манзил къавхьуссаксса. Бургъил кIири ларгсса щингу къахъинссар. Хаснува, дувссилул, дукнилул, муххал, мукунма цамур сси бакьайсса задраву кIири ларгмур хъиннура къахъинссар, цIуцIаву шайссар.

Хъиннура дяркъусса щингу къахъинссар, бюхъавай щара лархъсса хъинссар, муниву мюнпат хъунмассар. ХIачIия хIачIайсса зад – къюнари-къукъу бикIу, исттикан-графин дикIу урчIа канил бувгьуну, «бисмиллагь» увкуну, шамма ххув куну хIачIанссар. ХьхьичI цалчинсса ххув увкукун «альхIамдулиллагь» чинссар, кIилчин «альхIамдулиллагьи раббил аьламин» учинссар, шамилчин «альхIамдулиллагьи раббил аьламин, ар-рахIмани ррахIим» учинссар. Цакуну нахIала бувну хIачIаву къахъинссар, зарал бувайссар. Хъуннасса дурцIусса задрава кьус ивкIун къахIачIанссар. ЧIирисса зад дурцIуну ягу кIихIанттух хIачIанссар. ХIачIланнин ми щинахгу урганссар. Экьи къагьанну, кIунтI къабагьанну хIачIанссар. Му хIачIайсса задравун ссихI къабигьинссар, ппав къачинссар, зад къадагьанну хIачIанссар.

МарцIну цаннал хIарчIмунивух циняннал хIачIавугу хъинссар. АвцIуну ягу утту ивхьуну къахIачIанссар, щяивкIун хIачIаву ссуннатссар. АвцIуну хIачIаву хъинну къахъинссар, ца оьзру бухьурча бакъа. Амма Зам-зам щин авцIуну хIачIанссар, мунил хIурматран. КIирисса зад уф тIийгу къахIачIанссар. Арцу-мусил тIахIунттувун дуртIунгу къахIачIанссар – хIарамссар, миннуву дирхьуну дукрагу къадуканссар. Миннува хIачIлай-канай ивкIманан Ахиратлул хIачIия-дукия дакъассар. Щин хIарчIун къуртал хьувкунгу щукрулун «АлхIамдулиллагьи-л-ллази жааьлагьу аьзбан фуратан бирахIматигьи ва лям яжаьлагьу милхIан ужажан бизунубина» – учинссар.

«НасихIатуль-Аьвам» («ГьунчIукьатIан»)

2026-06-01 (Зуль-ХIижжа 1447 ш.) №6.


Шинал дайдихьу

Бусурманнал календарьданул (гьижралул) цIусса шин дайдишайссар МухIаррам зуруя. Ванил ца агьамшивугу – инсаннал цала оьрмулул, тIуллал, давурттал хIисав дувайсса чIун хъанахъиссар. Оьмар-асхIабнал увкуссар: «Зула оьрмулул хIисав зува ласияра, зуятура хIисав ласуннин (дунияллия...


АхIмакьманал лишан

ХьхьичIазаманнай ца аькьлукар най ивкIун ур цала иширттай Бухаралив. Ганан ххуллул гьалмахчуну бакIрайн агьну ур хъинну маз чIявусса адимина. Ганал аькьлукарнахьхьун чIявусса суаллу буллай, жаваб дулуннин къаавцIуну, цала ва цайминнал оьрмурдавасса ишругу буслай, ивкIун ур.   Акьлукар...


Шанма хIакь

Идавсил ﷺ хьхьичIунсса асхIабтал Салман аль-Фариси ва Абу Ад-Дарда цIакьсса дустал бивкIун бур. Гайннал дянив дусшиву, уссушиву дацIан дурну диркIссар МухIаммад Идавсил ﷺ.   Ца кьини Салман увкIун ур Абу Ад-ДардачIан хъамалу. Ганан хIисав хьуну бур хъинну мискинсса къуш ва цихара къулагъас...


Суал-жаваб

Жува кIюрххил чаклил кIилчинмур ракааьтраву дуккару «КьунутI» («Магьдина») тIисса дуаь. Жяматращал чак буллай унува имамнал му къадуккирча ци буван аьркинссар? Имамнал кIюрххил чакливу «КьунутI» къадуккирча, мунал хъирив чак буллалиманахь ихтияр дуссар цаллалу...


«Шанма бутIул ца бутIа»

Кьуръандалувусса ца яла бюхттулмур сура хъанай бур «Аль-Ихлас» («Кьулгьу»). Ва суралул хIакъираву жучIанма бивну бур тамансса Идавсил ﷺ хIадисру.   Шанма бутIул ца бутIа Абу Саид аль-Худрил бувсун бур МухIаммад Идавсил ﷺ цалва асхIабтурахь цIувххушиву: «Ца...