Мяммал дада

Мяммал дада

Мяммал дада

Дадай, бучIиссарив хIакьину ттула дусначIан СалимлучIан гьан? – цIувххуну бур Мусал. – Жу буссияв архIал ганал цIусса конструктор датIин ччай.

Ниттил Мусал бакIрайх кахгу куну, жаваб дуллуну дур:

– ХIакьину къахьунтIиссар, ттул арс. Цамур чIумал гьанссара, ИншааЛлагь.

– Циванни къабучIисса? – къаччан бивкIун бур оьрчIан.

– Жува хIакьину мяммал дадачIан гьанну, - бувчIин бувну бур ниттил. – Га къашавай азарханалий дуссархха.

Мусан дакIнин багьну бур буттауссил лахьхьу мяммал дада азарханалийн диян дуршиву, операция буван.

– Мяммал дада хъин хьунтIиссарив? – цIувххуну бур оьрчIал, дакIцIуцIисса яругу дадах буруган бувну.

– ИншааЛлагь, – увкуну, дадал бакIрал ишан дурну дур, – мяммал дада хъин хъанай дуссар, цаппара гьантри азарханалийгу бувну, шардай дучIантIиссар.

Мусан дакIнин дагьну дур цанна хъинну ххирасса мяммал дада. ОьрчI чIявуну ганичIан лагайсса ивкIун ур. Мяммал дадал дурсса нахIусса дукрарду, ганил бусайсса хаварду ва магьри оьрчIан хъинну ххирану бивкIун бур. Гъинттул чIумал Муса мудана мяммал дадачIа гьантта ацIайсса ивкIун ур.

– ХIадур хьу, жува чIал къавхьуну бачланну, - дадал чIунил Муса хияллава уккан увну ур. – Ссят шамунний жува азарханалийн биян аьркинссару.

Яннагу ларххун Муса кьатIув увккун ур. Мува чIумал хъювун бувххун бур буттауссил някIсса машина, ганащал Мусал буттагу ивкIун ур. Нину ва арс машиналий щябивкIукун, буттауссил цIувххуну бур Мусахь:

– Вин кIулли къашайша-лачIан лавгукун ци учин аьркинссарив?

– Цукун ура, ци иш бур? учайссар, – дуллуну дур жаваб Мусал.

Пишгу куну, буттауссил цIа дурну дур:

– ТIайлассар, мукун яхши-хаш бувайссар. Дуссар дуккайсса дуаьгу. Вин кIуллив га дуаь?

Мусал бакI кIутIу дурну дур, ганан дуаь къакIулну диркIун дур.

– Ачу на вин лахьхьин дуваннача, – увкуну бур буттауссил. – Вин ва дуаь бигьанна лахьхьинтIиссар. МухIаммад Идавсил ﷺ жунма лахьхьин бувсса куццуй арилва учайссар: Асъалю Лла́гьа-ль-Аьзы́ма Рабба-ль-аьрши-ль-аьзы́ми ан йашфияк». Вай мукъурттил мяънагу: Бюхттулсса Аллагьнахь ﷻ чIа тIий ура ина хъин аву.

Га азарханалийн Муса цалчин увкIун ивкIун ур, гикку гьарзад ганан аьжаивну, махIатталгу чIалай диркIун дур. Ганан пикри хьуну бур укун хъунмасса азарханалий чIявусса духтуртал зий бухьунссар, гьарца кьини халкьуннан кумаг буллалисса, тIий – «Балики навагу хъуна шайхту духтур хьун», - тIисса пикри хьуну бур.

Муса хъинну ххари хьуну ур мяммал дадал хIал ххуй хъанай лявкъукун. Ххаришиврул ганан дуаьгума хъама диртун дур. Дадал ва буттауссил мяммал дадан цIуллушиву чIагу куну, дуаь дуккайхту, Мусалгу анавархъиннарай гайннал хъирив тикрал бувну бур.

Гайннал азарханалий тамансса хIал бувну бур, мяммал дадалгу махъ буллуну бур хъин шайхту хъамалу дучIанна куну.

– Ягу зува ттучIан бучIанссару, – ххи бувну бур мяммал дадал. – На зун нахIусса буркивгу буванна, иншааЛлагь!

Азарханалува буккайхту Мусал цIувххуну бур:

– Тти жува шаппай гьантIиссарув?

– Утти бачияра ттучIан хъамалу, багъраву ахъвазан бивну бурча, – увкуну бур буттауссил.

Муса тяхъану мурхьирдайх лахълай, ахъвазан батIлай улувкьуну ур, хIакьину лархьхьусса дуаь хъама къадитан тикралгу дуллай.

 

Аминат Аьлиева

2026-03-01 (Рамазан 1447 ш.) №3.


ЩяйтIан бахIаймур

Бюхттулсса Аллагь тIий ур (мяъна): «Я Идавс, Кьуръан буклай айишиннин чIа уча Аллагьнахь, инава щяйтIаннуя уручча куну: «Аьузу би-Ллагьи мина-шшайтIани-р-раджим» увкуну, цилгу мяъна хъанахъисса – «на Аллагьнахь ﷻ чIа тIий ура щяйтIаннул оьсса тIуллая уручча тIий нава,...


СсахI бичаву

Хъус марцI дуван хъуслий закат ялув бувсса кунма, чурх марцI буван, зумалувусса диялдакъашивуртту кIучI дуван, зума АллагьначIа ﷻ кьамулну лякъин, зумаритавал ссахIгу ялув бувссар. Инсаннал дургьусса зума лухччи-ссавнил дянив дарцIуну дикIайссар, ссахI букканнин ссавруннайн...


“Хайр бакъасса инсантал...”

Инсаннал дакIнил азардавасса ца азар – дакIхъуншивури. Му чIалан дикIайссар, инсантурал тIимур сан къабаврийну. ДакIхъуншиврул дайдихьу – цува цайминнаяр лахъну чIалачIаву. Му иширайн Идавсил ﷺ увкуссар: «КъауххантIиссар Алжаннавун чанссарагу дакI хъун дувайма». Му...


ХIалал-хIараммунил баян

Аллагь Тааьланал дунияллий халкьуннан, дуллусса хъусру ризкьи-маэшат хIалалссагу дуссар, хIарамссагу дуссар. КIинниллагу дянивсса щак буссагу дуссар, мунийн «шубгьа» учайссар.   Шубгьа хъанахъиссар я хIалалшиву, я хIарамшиву чIявуминнаща личIий дуван къашайсса, цукунссарив кIул...


Ряхра зума

Шавваль – Рамазан зурул хъиривмур барзри. Му зурул цалчинмур кьини – Зума ритавал байрамрал кьини хъанахъиссар. Байрандалул кьини зума дугьангу къабучIиссар, хIарамссар. Мунил хъиривсса ряхва гьантлий дугьаву хъинссар, суннатссар.   Фаризасса зума дугьайсса Рамазан зурул хъирив...