Зун кIулссияв?

Зун кIулссияв?
  • Ислам тIисса мукъул ца агьаммур мяъна – «Аллагьнайн ﷻ мютIи шаву», – тIиссар.
  • Аллагьнал дуссар 99 Бюхттулсса ЦIа, гьарцаннулгу личIи-личIисса мяъна дусса.
  • «Алгебра» тIисса махъ хьуссар аьрабрайсса «аль-джабр» тIисса, бусурманнал аьлимтуращал Европанавун бувкIсса мукъуя.
  • ХIакьину щала дунияллий ишла бувайсса цифрарду сакин бувссар бусурманнал аьлимтурал. «Цифра» тIисса махъ цуппагу хьуссар аьрабрайсса «сифр» тIисса мукъуя, мунил мяънагу – «ноль».
  • ХIакьинусса кьини яла чIявуми бусурман бусса хIукумат хъанахъиссар Индонезия. Ганил хъирив Пакистан, Индия ва Бангладеш.
  • Дунияллий чIявуми бусурман аьжамталли (аьраб бакъами), аьраб дахьва 15% хъанахъиссар.
  • ЦIанасса заманнай сайки гьарца билаятрай бусурман ялапар хъанай буссар.
  • Дунияллий цалчинми фармацевтикалул саняткартал бувкссар Исламрал хIукуматирттава.
  • ЖугьутIиял ва христианнал диндалувусса циняв идавстал Исламравугу кьамулссар, цаннайннагу инкаршиву къадувайссар.
  • Гьарца шинал Маккалив ХIаж буван бучIайссар 2,5 миллиондалийн бивсса бусурман.
  • Бусурманнал календарь 10 гьантлул кутIассар Григориан календарьданияр. Мунийн «Гьижралул календарь» учайссар, МухIаммад Идавс ﷺ Маккалия Мадиналив ивзсса (Гьижра бувсса) чIумуя шинмай байбишин бувнутIий.
  • Жула диндалуву дуссар кIира Хъун Байран – Зумаритавал кьини (Эд аль-ФитIр) ва Кьурбан-байран (Эд аль-АдхIа).
  • Адам идавсия байбивхьуну МухIаммад Идавсин ﷺ бияннин Аллагьнал ﷻ гьан бувссар 124000 идавс. Кьуръандалуву миннавасса 25-ннал цIарду кIицI ларгун дуссар.
  • Дунияллийсса циняв бусурманнайн ца мукъуйну «уммат» (ягу «умма») учайссар. Жува циняв МухIаммад Идавсил ﷺ умматру.

 

ХIадур бувссар Ю. Оьмаровлул

 

2026-04-01 (Шавваль 1447 ш.) №4.


ЧIун ва иман

МухIаммад Идавсил ﷺ асхIабтал бавтIсса кIанттавату ппив къашайва тIар сура «аль-Аьср» къабувккуну. Ва бур Кьуръандалул ца яла кутIамур сура, цинугу шанма аят бусса. Ванил цалчинмур аятраву Заннал увкуну бур (мяъна): «Хъа буллай ура ахттакьун чIумуйн».   Аллагьу...


ХIабибнал ﷺ дуниял кьадитаврил бусала

Ца хавар бусанда, вичIи дишара Кьуръан-хIадис бувсун къабувчIайминнан, Аьжам шеъри бувну ХIабиб ﷺ кIицI анда Цал шафааьт жунма бияйрив ккаккан. Муъжизатру буслай гъалгъа буварча, КIивагу иттату макь экьи лагай, Цув кIицI лагаврийну ихтилат барча, Вай кьянкьасса дакIру кIукIлу хьун...


ЗанначIан гьаз дурсса кару

Цала дянивсса икьралдайн, кIулминнайн, соцсетирдайн чул бишлай аьдат хьусса халкьуннал дянив жунна чIявуну хъама дитай ца агьамсса низам: халкьуннайн букканнин цал Аллагьнайн ﷻ лабизан, дуаь дуван.   Ва укунмасса маслихIат бакъарча, бусурманчунал гьанусса мухIлухIин хъанахъиссар,...


Иман цIакь дувансса давуртту

Идавсих ﷺ вичIи дирхьума – Аллагьнайн ﷻ мютIи хьумари. «Нур» тIисса суралуву увкуну бур: «Аллагьнайн ﷻ ва Идавсийн ﷺ мютIину бикIи, акъахьурча зун жаваб дулун багьантIиссар». Вай мукъурттил мяйжан буллай бур Идавсил ﷺ ххуллу (сунна) бувгьуну бачаврийну инсантурайн...


Суал-жаваб

БучIиссарив жаназалул чак буван хьхьичI жаназа дакъанура. Жул шяравусса мизитраву мукунсса чак бувай гьарца нюжмар кьини. Мунин шариаьтраву цукунсса хIучча буссар? Имам Аль-Бухарил ва Муслимлул хIадисирттал луттирдавусса хIадисраву бувсун бур Эфиопиянал паччахI Наджаши ивкIусса хавар баяйхту...