Жула оьрчIан лахьхьин буван аьркинмур

Жула оьрчIан лахьхьин буван аьркинмур

Жула диндалуву бур инсаннал оьрму бутаврил хIакъиравусса тамансса насихIатру. Шиву бумур жувагу биттур буллай, оьрчIангу лахьхьин буван аьркинссар, оьрмулуву ччех къабивкIун, кьянкьану тIайламур ххуллийх бачиншиврул.

 

Нитти-буттан ца-ца чIумал хъамабитай цала оьрчIан оьрмулуву шаттирал бакIрах хьунабакьайсса иширттаву ишла бувансса маслихIатру лахьхьин буван, цала давурттавух, кьининихсса иширттавух лавгун бикIай.

ОьрчIан, хаснува шагьрурдай ялапар хъанахъиминнан чара бакъа лахьхьин бан аьркинмур:

  • Цува чув ухьурчагу, ци дулларчагу мудан Аллагьнан ﷻ чIалачIишиву.
  • КIукъакIулсса кIанай аьйкьирча, ягу нитти-буттая арх уцарча буван аьркинмур.
  • Ца бала-апатI бивсса чIумал буван аьркинмур, масала, цIу лачIурча, цала хъирив инсан агьарча ва м.ц.
  • Цала шардаллил адрес ва нитти-буттахъал телефоннал номерду.
  • Къавкъинсса оьрчIру, хулигантал бахчирча, буван аьркинмур.
  • ЧIун архIалсса оьрчIру аьркин бакъасса кIанайн оьвтIурча, къавкъинсса тIул дуван кIункIу булларча гайннахь учин аьркинмур.
  • Цала лагма марцIшиву дуван, буза лазилакьин бан, кIюрххил бизайхту шану батIин ва м.ц.
  • Цанна ци-дунугу аьркинсса чIумал чIаравминнахь ягу нитти-буттахь лайкьну ихтилат буван.
  • Хъуниминнал ихтилат кьукьин къабувну, адаврай гъалгъа буллан.
  • Цува къатIайлахьурча, багъишла ити учин, цахьва багъишла ити тIутиманал ялтту учIан.
  • Сси бивзукун, буван аьркинмур.
  • Цанна дукра, масала кIюрххилсса дан (чанма-чанну ккунук шахьан, накI дутIин, ччатI бухъан).
  • Чурххал марцIшиврул ялув бацIан, ккарччив шюшин, хIажатханттуву марцIшиву дуруччин, янна марцIну лаххан ва м. ц.
  • Цала чIун архIалминна-щал ва хъуниминнащал байсса багьу-бизулул, ихтилатрал личIишиву.
  • ТIайла бакъамунищал рязи къахьун.
  • Цала пикри, учин ччимур нач къадурну, тIайлану бусан.
  • ЧIивисса уссу-ссу бухьурча, гайннах буруган, нину-ппу чIарав бакъаний ялув бацIан.
  • Арцул хIал, гай харж даврил кьяйда, ттучандалия аьркинмур машан ласун. Буржирай дулаврил ва ласаврил аслу-гьанурду.
  • Янна лаххаврил адав, кIучI бан аьркинсса чурххал базурду кIучI баву.
  • КьюлтI буван аьркинмур кьюлтIну битаву (масала, цаманал аманатрай бувсмур), ашкара буван аьркинмур ашкара баву, щялмахъ хIала къабаву.
  • ОьрчIал ва душварал ихтилат ягу тIуркIу байсса куц, аьркин бакъасса гъалгъарду ва тIуллу къадуллан.
  • ЧIирисса щаву диярча, цIунцIия хьурча га дахIин, марцI дуван.
  • Дукра дукаврил адавру, чурххан мюнпатмур ва заралмур личIи баву.
  • Халкьуннал ялун буххайхту ссалам булун, яхшихаш бан.

 

 

Муслимат Аьлиева

2026-09-01 (Рабиуль-Авваль 1448 ш.) №9.


Дуклаки оьрчIал нитти-буттан кумагран

ОьрчIру хъуни баву – ца чулуха захIматсса ва жаваблувшиву хъуннасса, вамур чулухагу ххарисса даву дур. Гьарцагу инсаннан ччиссар цала оьрчI-душ талихIрайн бувккун, дурккусса инсан хьуну. Аммарив чIявуминнан мукунсса хьуншиврул ци дуллан аьркинссарив кIулну къабикIай. На хIадур бував дуклаки оьрчIру...


Заннайн мютIисса кулпат

Кулпатрал оьрмулуву хъунмасса кIану бугьлагьиссар ласнал ва щарссанил дянивсса дакьаврил (гармониялул). Мунил хъунмур биялагу хъаннихьри. Ва макьалалуву бусанну цаппара маслихIатру, кулпат дакьаврил хIалданийн бучIан баву бигьа дуллалисса, цанчирча, мукунсса кулпатраву паракьатшиву, рахIатшиву ва...


Дуккаву бигьа хьуншиврул

Дайдирхьунни цIусса дуккаврил шин. Жунма кIулсса куццуй, Аллагьнал ﷻ цIа кIицI ларгун, Занная кумаг чIа увкуну дуллалисса давриву лябуккугу, барачатшивугу дикIайшиву. Дуккаву ккалли дуван бучIир ца яла захIматмур даврин. Мунин бувну, ва макьалалуву цачIун дурну дуссар дук-лакисса чIумал дурккуну...


Идавс ﷺ увсса къатта

Маккалул Бану Гьашим тIисса махIлалий буссар гьарцама бусурманчунал дакIниву ляличIисса кIану бугьлагьисса къатта. ХIакьину шикку библиотека бур, аммарив ца заманай ва кIанай бивкIссар щала дунияллул тарихрайн асар биян бувсса инсан – МухIаммад Идавс ﷺ ниттил увсса къатри. Идавсил ﷺ тухум...


ДакIнивусса загьру

ХьхьичIазаманнай ца душ щар хьуну, ласнал къатлуву ласнал ниттищал яхъанай бивкIун бур, ганиха къуллугъ буллай. Амма ласнал ниттил мудан ганий аьй-бювкьурду дуллай, яхI буван къабюхълай бивкIун бур. ХIукму бувну бур ласнал ниттин загьру буллуну дирчIан дуван.   Душ лавгун бур базаллуву...