Жула оьрчIан лахьхьин буван аьркинмур

Жула оьрчIан лахьхьин буван аьркинмур

Жула диндалуву бур инсаннал оьрму бутаврил хIакъиравусса тамансса насихIатру. Шиву бумур жувагу биттур буллай, оьрчIангу лахьхьин буван аьркинссар, оьрмулуву ччех къабивкIун, кьянкьану тIайламур ххуллийх бачиншиврул.

 

Нитти-буттан ца-ца чIумал хъамабитай цала оьрчIан оьрмулуву шаттирал бакIрах хьунабакьайсса иширттаву ишла бувансса маслихIатру лахьхьин буван, цала давурттавух, кьининихсса иширттавух лавгун бикIай.

ОьрчIан, хаснува шагьрурдай ялапар хъанахъиминнан чара бакъа лахьхьин бан аьркинмур:

  • Цува чув ухьурчагу, ци дулларчагу мудан Аллагьнан ﷻ чIалачIишиву.
  • КIукъакIулсса кIанай аьйкьирча, ягу нитти-буттая арх уцарча буван аьркинмур.
  • Ца бала-апатI бивсса чIумал буван аьркинмур, масала, цIу лачIурча, цала хъирив инсан агьарча ва м.ц.
  • Цала шардаллил адрес ва нитти-буттахъал телефоннал номерду.
  • Къавкъинсса оьрчIру, хулигантал бахчирча, буван аьркинмур.
  • ЧIун архIалсса оьрчIру аьркин бакъасса кIанайн оьвтIурча, къавкъинсса тIул дуван кIункIу булларча гайннахь учин аьркинмур.
  • Цала лагма марцIшиву дуван, буза лазилакьин бан, кIюрххил бизайхту шану батIин ва м.ц.
  • Цанна ци-дунугу аьркинсса чIумал чIаравминнахь ягу нитти-буттахь лайкьну ихтилат буван.
  • Хъуниминнал ихтилат кьукьин къабувну, адаврай гъалгъа буллан.
  • Цува къатIайлахьурча, багъишла ити учин, цахьва багъишла ити тIутиманал ялтту учIан.
  • Сси бивзукун, буван аьркинмур.
  • Цанна дукра, масала кIюрххилсса дан (чанма-чанну ккунук шахьан, накI дутIин, ччатI бухъан).
  • Чурххал марцIшиврул ялув бацIан, ккарччив шюшин, хIажатханттуву марцIшиву дуруччин, янна марцIну лаххан ва м. ц.
  • Цала чIун архIалминна-щал ва хъуниминнащал байсса багьу-бизулул, ихтилатрал личIишиву.
  • ТIайла бакъамунищал рязи къахьун.
  • Цала пикри, учин ччимур нач къадурну, тIайлану бусан.
  • ЧIивисса уссу-ссу бухьурча, гайннах буруган, нину-ппу чIарав бакъаний ялув бацIан.
  • Арцул хIал, гай харж даврил кьяйда, ттучандалия аьркинмур машан ласун. Буржирай дулаврил ва ласаврил аслу-гьанурду.
  • Янна лаххаврил адав, кIучI бан аьркинсса чурххал базурду кIучI баву.
  • КьюлтI буван аьркинмур кьюлтIну битаву (масала, цаманал аманатрай бувсмур), ашкара буван аьркинмур ашкара баву, щялмахъ хIала къабаву.
  • ОьрчIал ва душварал ихтилат ягу тIуркIу байсса куц, аьркин бакъасса гъалгъарду ва тIуллу къадуллан.
  • ЧIирисса щаву диярча, цIунцIия хьурча га дахIин, марцI дуван.
  • Дукра дукаврил адавру, чурххан мюнпатмур ва заралмур личIи баву.
  • Халкьуннал ялун буххайхту ссалам булун, яхшихаш бан.

 

 

Муслимат Аьлиева

2026-02-01 (Шяъбан 1447 ш.) №2.


Ссавур дуван кумаг баймур

Идавсил ﷺ жунна ккаккан дурну дур ссавур дуван кумаг байсса азкар-дуаьртту: «КIюрххил чаклил хъирив ацIра дуаь дурккуманая Аллагь ﷻ рязи хьунтIиссар, Аллагьнал ﷻ му инсан уруччинтIиссар, миннувасса ххюра дунияллийсса оьрмулухассар, гайми ххюра ахиратраяссар.   «ХIасбия-Ллагьу...


БахIулул ва янил шаврил лишанну

Кьуръан ккалай инсантал хъин бувайминнал бусаврин бувну, хIакьинусса кьини халкьуннаву хъинну ишла хьуну бур бахIурду баву ва янил шаву. Ми иширттал хIакъираву инсантуран чIявучин тIайласса кIулшигу къадикIай. Мунияту, ва макьалалуву кIицI лаганну бахIу бувсса ягу янил хьусса инсан цукунсса...


Аькьлукарнал насихIатру

Ттизаманнул Сириянал диндалул аьлимчу АхIмад Шарифлул бувсун бур укунсса бусала.   Ца инсаннал цIувххуну бур аькьлукарнахь: «Инсантураву яла махIатталмур цумур хасиятри?» Аькьлукарнал жаваб дуллуну дур: Инсантуран оьрчIшиву бизар хьуну, анаварну хъуни хьун ччан бикIай, амма...


Кьамулмур цадакьа

Цадакьа тIисса мукъул мяъна хъинну гьартассар: ванивун буххайссар фаризасса закат ва инсаннан ка-кумаг баву. Инсаннал цува АллагьначIан ﷻ гъан хьуншиврул цаманнан хъус дулаврин учайссар цадакьа (аьрабрай – «садакьа»). Диндалул аьлимтурал луттирдаву ва мукъуйну чIявучин ккаккан...


Аллагьнал ﷻ рязишиву

Аллагь цаятува рязи хьуну къаччисса бусурманчу акъахьунссар, цанчирча инсаннал талихI мунивур бусса. Мунияту жува хIарачат бувару хъинсса тIуллу, хъинбаларду буллан. Шикку кIицI лаганну Аллагь Тааьланан ххирасса 10 аьмал.   Оьмур лиххан байсса хъинбала. Идавсил ﷺ увкуну бур:...