Оьрмулул мурад

Оьрмулул мурад

Жунма гьарцаннан кIулну бикIан аьркинссар жува ва дунияллийн циван бувкссарув. ЧIявусса инсантал, хаснува философтал, бикIай луглай оьрмулул мурадрах, амма инсаннал аькьлулул ссуссукьушиврул цIаний, цала дакIнин ччимур оьрмулул мурад бухьунссар тIисса хIукмулийн бучIай. Миннахь цIуххирча, оьрмулуву яла агьаммур хъанай бур цукунчIавсса захIматшивуртту къаккарккун, тяхъану, мискиншиву дакъа ва дунияллийсса гьантри ва шинну гьан даву.

 

Амма мукунми чIалан бикIай Аллагь ﷻ ушиву къакIулсса ягу кIулну бунува пикрибакъашиву дуллалисса кунма. Ттула оьрмулул мурад цукунссар тIисса суал цахьхьунма цала къабулайсса инсан ччай уссар ва дунияллий шайкун кайп буллай оьрму бутлан, гьунттий-сарану бучIантIимунил ялув ургъил бакъа. Миннан хъама битан къабучIиссар Кьуръандалуву бушиву укунсса Аллагьнал ﷻ махъру (мяъна): «На жиндри ва инсантал ляхъан бував так Ттуйнма мютIину бикIаншиврул» Ва аятрава бувчIлай бур, дунияллий хъус-маэшат баву бакъасса, Аллагьнайнгу ﷻ эбадат дуллан аьркиншиву – мунивури бусса жула оьрмулул кьастгу, мурадгу. Ва аятрал ялув пикри бувукун бувчIлан бикIай цаппара Аллагьнал ﷻ лагътал бушиву Заннал ﷻ цайва бивхьусса буржругу биттур буллай, яламур чIун цала дунияллул маэшатран харж дуллалисса.

Буссар цамур халкьуннал журагу, цамур аятрал тIимур бувчIусса (мяъна): «Аллагьнал кIура баян бувайссар оьрму бивкIулийн, зувату хъинбалартту бавриву яла хьхьичIунма цума урив ххал буваншиврул». Ва аятраву тIимур вив лавсъсса бусурмантал бикIайссар бястлий кунма хъинбалартту буллай, цивппа ляхъан бувсса ЗанначIан ﷻ гъан хьуншиврул.

Ва куццуй, циняв халкь личIи буван бучIир шанма журалийх: цавай – диндакъулт, цайми – иман дусса, амма так диндалул тIалавшиннарду дуллай ягу дурагу къадуллай яхъанахъисса, шамулчинмигу – Аллагь ﷻ мяйжаннугу цурив кIул хьуну, цаятува рязи уванмур баврин щала оьрму хас бувну, хъинсса аьмаллу бавриву бяст буллалимий.

Инсан вих хьуну ухьурча Аллагьнайн ﷻ, гьан бувсса луттирдайн, ва мукунма иман думиннан Алжан, дакъаминнан Дуржагь бушиврин, мукунсса инсаннан, му аькьилсса ухьурча, цала оьрмулул гьануну бувчIин аьркинни цанма хайр бумур.

Аькьлукартурал учайссар: «Аькьлу буманал ва оьрмулува так хъинмур ласайссар, ахIмакьнал гьарзад ласайссар», – куну. Вай мукъурттиву хъинну куртIсса мяъна дуссар.

 

МухIаммадрасул ХIажиев

 

2026-05-01 (Зуль-Кьаъда 1447 ш.) №5.


ЖугьутIнал суаллу

Оьмар-асхIаб халифну усса чIумал муначIан ца жугьутI увкIун ур. Идавсил ﷺ мизитравунгу увххун, Абу Аюб аль-Ансаринал чIарав щяивкIсса Оьмар-асхIабнахгу урувгун ганал цIувххуну бур: «Инарав инсантурахь цIуххаву дувайма, амма вихьва щилчIав къацIуххайма, муъминтурал хъунама, амма вил хъунама...


Кьурбандалул байран

Кьурбандалул кьини – Исламравусса яла агьаммур байран хъанахъиссар. Аьрабрай ванийн «Эд аль-АдхIа» учайссар. Му хъанахъиссар Зуль-ХIижжа зурул 10-мур кьини. Мунил хъиривсса шанма гьанттагу байрандалул гьантрину ккаллиссар, миннуйн «ташрикьрал» гьантри...


Дяъвигу, дингу

Аьрай, ярагъ бакъассагу, аьркинни дакIнил кьянкьашивугу, гуманитар кумаграцIун рувхIаниймур кумаггу. Ва кIанттул агьамшиву чIалай, жулва аьралийтурал чIарав бацIан, дакIниймур ласун 2024-ку шиная шинмай диндалул къуллугъчиталгу заназиссар СВО-райн. Мукунминнавасса ца ур 5-мур армиялул...


Мяърипат ва тарбия

Ххуйсса хасият, тIул-тIабиаьт, адав дуну оьрчI, душ тарбия баву – му хъанахъиссар буттал цалва авладран дуллалисса хъинну кьимат лавайсса зат. Мукунсса тарбия дулаврил гьануну хьун аьркинссар жулва оьрчIру чIивину бунава мий хъуни хъанахъиссаксса минная инсаншиву дусса, хасият ххуйсса халкь...


Ссайгъат баву

Цаннал цаннан укра зад дулаву, ссайгъат баву ссуннатссар, Аллагьнал ﷻ ххуллий, Аллагь ﷻ рязи уван дуллай ухьурча. Му дулайнигу «на ва хъус вин укра дулав», – куну дулайманал учин аьркинссар. «Нагу кьамул дурссар», - куну, ласайманалгу учин аьркинссар. Мукун къакуну,...