ХхюнкIлул ккунукру

ХхюнкIлул ккунукру

ХхюнкIлул ккунукру

Вай оьрчIикIурисса, исвагьисса ккунукру хъинну мюнпатссар. Щалагу дунияллул миллатирттал дукрардаву ишла байссар. Масала, Японнал сайки гьарца кьини оьрчIан кIюрхилссаннувух чара бакъа ца-кIива ххюнкIлул ккунук булайсса бур. Гайннуву чIявуссар витаминну, белок, минераллу – дуклаки оьрчIан за дакIний личIаву, дуккаву бигьа шайссар, ня ххуйну зун дикIайссар.

 

Диетологтурал маслихIат буллай бур бюхъавай аьнакIулминнун кIанай ххюнкIлул ккунукру канан хIарачат бувара тIий. ХхюнкIлул ккунукраву ряхлийну ххиссар витамин В1 ва ацIния ххюлийну ххишалассар витамин В2. Му бакъассагу вай мюрщисса ккунуккирттаву чIяруссар железо, фолиевая кислота, фосфор, рибофлавин, пантотеновая кислота, селен, лецитин, витамин А.

ХхюнкIлул ккунукрая хайр хъунмассар: чурххавун гуж бучIан байссар, янин чани ххуй шайссар, давления лагь дайссар, токсинну буккан байссар, аллергия хъин дайссар, оьтту марцI бувайссар, хъинссар лякьлуву оьрчI бусса ва оьрчIан ккукку буллалисса хъаннин.

Гайннувусса аьгъусса кислотардал оьттуву холестериндалул хIисав-ккал сантирайн дутайссар.

КIюрххилссаннун шавхьсса ххюнкIлул ккунук ягу гайннуя бувсса ххайжани букарча, щала кьини чурх тазану бикIантIиссар. Цивппагу хъинну шахьан бувминнуяр, гъели бувсса, хьюмусса бувкуну хъинссар.

Духтуртурал тIимунин бувну, ххюнкIлул ккунукру чIяву бан къабучIину бур. Шанна шинавун бияннинсса оьрчIан гьантлун кIива ккунук, шамунния ацIра шинавун бияннинминнан шанма ккунук, ацIунния ацIния мяйра шинавун бияннинсса оьрчIан мукьва ккунук, гайннаяр хъуниминнан ххюва ккунук букан бучIину бур.

Ккунукру машан ласласисса чIумал къулагъас дувара гайннул кIушиврух: бухсса ккунукру кьавкьун, куклу хьуну, гьавалул бувцIусса кунмасса бикIайссар, цIуми тIурча бикIантIиссар кIусса.

 

Муслимат Мусаева

2026-09-01 (Рабиуль-Авваль 1448 ш.) №9.


Бархъаллал Маллайл шеъри

"Мажму́аьтул-аьша́р" тIисса луттирава. Бишлашиссар луттираву бусса куццуй.   (Дайдихьу хьхьичIмур номерданий)   Ружмарданул чак бувну камилну кьаст дуруна, Цалва-цалва агьлулухь хIалал бити увкуна. Къумамий тархъан бувну душманмий дакьил бувну, Цайва-цайва ялувсса хIакьру тIайла...


Рабиуль-Авваль зурул мажлис

Рабиуль-Авваль зуруй МухIаммад Идавс ﷺ хъун уллай мавлудру дувайсса аьдат дур бусурманнал дянив. Мукунсса мажлис хьунни августрал 24-нний Гъази-Гъумук. Ванил сиптачиталну бувккунни Лакрал райондалул имам ХIабиб Баталов ва райондалул администрация.   Мажлис бувуна паркраву, байбивхьуна...


ТIайла буккан ва хьуна бакьин

Аллагьнал ﷻ халкь ляхъан бувну бур, цайва бивхьусса амрурду биттур буллай, дакIурдивусса мурадирттайн билланшиврул. Аллагьнал ﷻ амрурдугу так дин-чаклийну къуртал къашайссар, ми амрурдал вивлавсун буссар инсаннал щалва оьрму. Оьрмулул мутталий инсаннан чIявуну аьрххи-ссапарданийн уккан багьай....


Идавс ﷺ увсса къатта

Маккалул Бану Гьашим тIисса махIлалий буссар гьарцама бусурманчунал дакIниву ляличIисса кIану бугьлагьисса къатта. ХIакьину шикку библиотека бур, аммарив ца заманай ва кIанай бивкIссар щала дунияллул тарихрайн асар биян бувсса инсан – МухIаммад Идавс ﷺ ниттил увсса къатри. Идавсил ﷺ тухум...


Хъинсса тIул-тIабиаьтраясса калимарду

Хъинсса тIул-тIабиаьтран хас бувну буссар тамансса, мусил багьасса махъру. Шикку чичинну миннувасса цаппара, гъафлатравун дахьларгсса дакIру кIукIлу хьуну, хъинсса тIуллу дуллан кIункIу дуваншиврул:   МухIаммад Идавсихь ﷺ цIувххуссар: «Бусурманнава цала диндалуву яла узданма...