СУАЛ-ЖАВАБ
СУАЛ-ЖАВАБ
БучIиссарив лякьлуву оьрчI бусса хъамитайпалун щябивкIун чак буллан, лавай бизан духтурнал ихтияр дуллай бакъахьурча?
БучIиссарив лякьлуву оьрчI бусса хъамитайпалун щябивкIун чак буллан, лавай бизан духтурнал ихтияр дуллай бакъахьурча?
БучIиссарив лякьлуву оьрчI бусса хъамитайпалун щябивкIун чак буллан, лавай бизан духтурнал ихтияр дуллай бакъахьурча?
Социал ахIвалданул чулуха цищала архIал акъасса (лахъсса ягу лагьсса) инсаннан щар хьун ччай бухьурча, буттахь ихтияр дуссар къабулун. Цанчирча, кулпатраву ласнал ва щарссанил куннал куннах адав-хIурмат бикIан аьркинссар. Душнил миннат буварча ахIвалданул цищала архIалманан була куну, буттал мунил миннат кьамул бувну булун аьркинссар. Акъахьурча, ппу бунагьравун агьлагьиссар. Му куццуй була тIий цал къабуллушиву имамнал хьхьичI тасттикь хьурча, имамнахь ихтияр дуссар душ щар булун. Шамилва къабуллушиву тасттикь хьурча, душ щар булун ихтияр дуссар буттал хъиривма кьажимнахь (вали). Социал ахIвал ххалбигьайссар вай шартIирдах бурувгун: адиминал диялдакъашиву (къашайшиву ягу азар); диндалуву хьхьарашиву (даин мюрщисса бунагьру бувайма ягу цалвагу хъун бунагь бувма салихIсса душнищал къааьрхIалссар); душ адиминаяр уздансса тухумрава бухьурчагу ми архIалну ккалли къабувайссар (узданшиву ххал дувайссар так буттал чулухасса къяртлуйхчIин); душ ягу мунил нину-ппу оьрчIаяр ягу мунал нитти-буттаяр даража лавайсса даврий зий бухьурча, му чIумалгу миннал ахIвал ца даражалий ккалли къабувайссар. АхIвал ххалбигьаврил ишираву аваданшиврух къабуругайссар. Аммарив, душгу, буттагу, буцай оьрчIгу рязину бухьурча, кIай шартIирдах къабурувгун ташу буван бучIиссар. («ТухIфатул-мухIтаж», «Мингьаж аттIалибин», «Фатава ал-кубра ал-фикьгьия»)
Щарссанил ласнах вичIи къадихьлай, диндалул иширттал хIакъиравусса мунал тIалавшиннарду биттур къадулларча (чак, зума ва м.ц.), бучIиссарив мунин дагьия къадуллай, аьркинмунил щаллу къадуллай кьадитан?
Ласнал буржри цала щарссанихь диндалул фарзру биттур баву тIалав баву. Амма мунил ми иширттаву пикрибакъашиву дуллай ласнах вичIи къадихьларчагу, ласнахь ихтияр дакъассар щарсса аьркинмунил щаллу къадуллай, дуланмагъ дакъа кьадитан, цанчирча, дин-чак даву – му инсаннал ва Аллагьнал I дянивсса ишри. («ТухIфатул-мухIтаж», «ХIашияту-Ширвани»)
Шатлул загьру хIаласса мазь дарувран ишла дуван бучIиссарив?
Цумур-бунугу хIайвандалул, жанаварданул, ущущулгъилул загьру – нажасри. Амма чара бакъаса чIумал чурххайх ялтту буккайсса даруну ишла буван бучIиссар, сайки, му загьру бакъасса цайми дарурду лякъин бюхълай бухьурчагума. Чак буваншиврул загьру хIаласса мазь дурксса кIану щинай шюшин аьркинссар. («Нигьаятул-мухIтаж»)
БучIиссарив мизитраву чIирайн ттиликI рирщуну шанан?
Мизитраву шанан бучIиссар инсан «джунуб» хьуну (чурх шюшин, гъуслу буван аьркинну) акъахьурча ва гиву чак буллалиминнахун ахчилай, гай къума буллай акъахьурча. Вай шартIру биттур къадуварча, мизитраву шанан къабучIиссар, хIарамссар. Мизитраву щябикIан бучIиссар ччимур куццуй: чIирайн ттиликIну, чулий, ягу лякьалавай утту бивхьуну, ччанну ччимур чулинмай ита бавкьуну. («ТухIфатул-мухIтаж», «ХIашияту-Ширвани», «Ал-Мажмуъ»)
МухIаммад Идавсил ﷺ цIа кIицI ларгукун жува салават дутару «Саллаллагьу аьлайгьи васаллам» увкуну. Ва салават цаппараннал кутIа дурну «с.а.в.с» куну чичай. БучIиссарив укун чичин?
МухIаммад Идавсил ﷺ цIа ягу «Идавс», «Расулуллагь» чичайхту гьарцаннул хъирив салаватгу чичаву хъинссар, цимилва тикрал хъанай бухьучаргу. КутIа бувну чичаву къахъинссар (карагьат). («Ат-Такьриб ва ат-Тайсир»)
