Ряхра зума

Ряхра зума

Шаввал-барз – Рамазан зурул хъиривмурди. Ва зуруй бусурманнахь буссар цамур чIумал бакъасса мажал, ряхва гьантлий зума дургьуну ляличIисса чири ласун. Мукун зума дугьаврил агьамшиву кIицI ларгун дур МухIаммад Идавсил ﷺ хIадисраву: «Рамазан барзгу бувгьуну, мунил хъирив Шаввал зурул ряхва гьантлий зума дургьуманан щалла шинал мутталий дургьуссаксса чири буссар» (АхIмад).

 

Имам Ан-Нававил ва хIадис бувчIин буллай увкуну бур: «Шинай зума дургьуссаксса чири шайссар, цанчирсса гьарца бувсса хъинсса аьмалданух ацIлийнусса чири чичайнутIий. Му куццуй – Рамазан зурул зума дургьуманан ацIва зуруй дургьуссаксса чири, ялагу ряхра зумалух – кIива зуруй дургьуссаксса чири. Цинугу – шинай дургьуссаксса чири».

Имам Ар-Рамлил «Нигьаятуль-МухIтаж» тIисса луттираву увкуну бур: «КIицI лавгсса хIадисраву тIимунин бувну, суннатссар Шаввал зуруй ряхра зума дугьаву. Гьарца шинал мукун бувайманан чири буссар оьрмулухун зума дургьуссаксса. Шаввал зуруй ряхра зума куннил хъирив ку къадугьарчагу, суннат биттур баву щаллу шайссар, амма хъинссар Зумаритавал байрандалул хъиривмур кьини байбивхьуну, куннил хъирив ку ряхрагу дугьарча. Шаввал зуруй ягу зума дугьан ччисса инсаннал ният дуварча къадургьуну лирчIсса фаризасса зума хъирив лахъан, мунал зумагу хъирив лахъантIиссар, суннат-зумалул чиригу хьунтIиссар».

Шаввал зуруй зума дугьаврил хIикматшиву цири чирча, ратибат-чакурдил фаризасса чакливу хьусса диялдакъашивуртту щаллу дувайсса кунна, гай ряхра зумалул Рамазан зурул зумарду тамам дувайссар.

Му бакъассагу, диндалул луттирдаву бувсун бур щарсса дуцин, магьар бишин яла хъинмур ва ххирамур чIун – Шаввал барз бушиву. Му зурувугу магьар нюжмар кьини кIюрххил бивхьуну хъинссар.

 

 

Адил Ибрагьимов

 

 

2026-08-01 (Сафар 1448 ш.) №8.


Аькьлукар ва халиф

Халиф Гьарун Рашидлул заманнай ивкIун ур Багьлюль тIисса салихIсса аькьлукар. Халиф чIун-чIумуй ганащал хьунаавкьуну ихтилат бувайсса бивкIун бур. Гьаруннул хъярч бувсса чIумалгу Багьлюллул хъинну аькьилсса жавабру дулайсса диркIун дур.   Ца кьини халифнал Багьлюль цачIана учIан увну,...


МухIаммад Идавсил ﷺ оьрмулия

Идавс ﷺ дунияллийн увкун, мунал ниттин Аминатлун ккарккун дур муная нанисса нур, лагмамур чаннагу дурну марцI дуккан дуллалисса.   Ца ппурттуву чIавасса МухIаммад ﷺ оьрчIащал тIуркIу тIий уна, муначIан увкIун малаик Жабраил, тIитIин бувну Идавсил ﷺ хъазам, мунал къюкI мусил тIясраву зам-зам...


Мурахас хьусса цучIав акъассар

Инсан цуксса дин дусса, иман цIакьсса ухьурчагу, оьрму щаллу буваншиврул ганан чара бакъа аьркинссар лякъин хъус, дукия, цува дузал увансса маэшат буллан. Цува ва цала кулпат щаллу баву – цумацагу бусурманчунал буржри, чак, зума ва цаймигу диндалул тIалавшиннарду куннасса.   Дунияллул...


ТалихI ссаву буссар?

Циняв муния гъалгъа тIун бикIай, циняв муничIан кIункIу тIий бур, амма инсаннахь инава луглагимур бувчIин бува учирча, балжисса жаваб дулунма нажагьгу къалякъай.   Пикри бувара, инсан ур ца ххирасса ххазиналух луглай, амма му чув лабивтун буссарив, цукунсса буссарив къакIулну. Му хьхьичIунай...


ХIакьсса мяърипат

ЦIанасса социал сетирдал заманнай сакин хьуну бур аьжаивсса масала: жула дакIнил энергия кьатIурдай дурган дурну, цайминнайх дарчIуну, кулпатран так увхсса, ссахчIав гъира бакъасса инсан личIлай ур. Мукунсса тагьарданул кулпатраву тIааьндакъашивуртту чIяру дуллай дур, лас ва щар кунная ку арх...