МарцIшивруясса хIадисру

МарцIшивруясса хIадисру

 

Исламраву хъунмасса кIану бувгьуну бур инсаннал чурххал ва лагмасса тIабиаьтрал марцIшиву дуруччаврил. Гьарца шариаьтрал лу байбишайссар марцIшиву даврия бусласисса бутIуя. Диндалул ца тIалавшиннари чак, эбадат дувайсса кIану, янна ва чурх марцI баву.

 

 

Имандалул бутIа

Абу Маликлул бувсун бур МухIаммад Идавсил ﷺ увкусса махъру: «МарцIшиву – имандалул дачIир» (Муслим).

 

Сивак

ХIадисраву увкуну бур: «Ккарччайх сивак дулуккияра – мунил кьацI марцI бувайссар, Аллагь рязи увайссар». (ан-Насаи)

Идавсил ﷺ увкуссар: «Умматиннан захIмат хьуншиву нигь дакъассания, гьарца чаклин биссайсса чIумал сивак ишла дувара учинтIиссия» (аль-Бухари, Муслим)

 

Чурххал марцIшиву

МухIаммад Идавсил ﷺ увкуну бур: «Ххюра зад инсаннал тIабиаьтраватур: аьвратрая чIарарду чартIи даву, суннат баву, ссилссилту кутIа даву, хъаралусса чIарарду риттаву ва михьру кьукьаву» (аль-Бухари, Муслим).

 

Нюжмар кьини

Абу Зарр аль-Гъифаринаясса хIадисраву бур: «Инсаннал нюжмар кьини чурхгу шювшуну, исвагьисса яннагу ларххун, тIааьнсса аьтрилул кьанкьгу дурну, мизитравун лавгун, гивугу инсантурал ялтту шару къаласлай, паракьатну цала чакру буллай, имамнал хутIба буккайнийгу чак бувну къуртал хьуннингу ихтилат къабуллай, – мунал кIира нюжмар кьинилул дянив бувсса бунагьру багъишла битантIиссар». (Ибн Мажагь).

 

Лагма-ялттусса марцIшиву

Муаьз ибн Жабаллул бувсун бур хIадис: «Шанма нааьнасса бунагьрая личIлулну бикIи: щин нанисса кIанттавун (щаращи), ххуллийн ва ххют дусса кIанттурдайн кIущин мабувару» (Муслим).

Имам Муслимлул луттиравусса хIадисраву куну бур: «Ххуллия дахчилачимур дукьавугу – цадакьари».

 

Къатлул марцIшиву

Идавсил ﷺ увкуссар: «Зула къатрал бухкIуллу ва хIаятру марцI дулувара» (Абу Давуд).

 

 

Юнус Расулов

 

2026-05-01 (Зуль-Кьаъда 1447 ш.) №5.


Дагъусттаннайн дурксса кьини

Апрель зурул байбихьулий Дагъусттаннай гужсса гъараллу лачIлай, марххалтту буллай, хъунисса зараллу хьунни инсантурал къатта-къушлин, хъу-лухччилун, ризкьилун, ххуллурдан. Инттухунмай бувсса кIусса марххалттанул Хъусращиял ва Ккуллал шяраваллан хъунисса зараллу биян бунни, гъараллая хъунмасса зарал...


Суал-жаваб

БучIиссарив мизитраву чIирайн ттиликI рирщуну шанан? Мизитраву шанан бучIиссар инсан «джунуб» хьуну (чурх шюшин, гъуслу буван аьркинну) акъахьурча ва гиву чак буллалиминнахун ахчилай, гай къума буллай акъахьурча. Вай шартIру биттур къадуварча, мизитраву шанан къабучIиссар,...


Ссайгъат баву

Цаннал цаннан укра зад дулаву, ссайгъат баву ссуннатссар, Аллагьнал ﷻ ххуллий, Аллагь ﷻ рязи уван дуллай ухьурча. Му дулайнигу «на ва хъус вин укра дулав», – куну дулайманал учин аьркинссар. «Нагу кьамул дурссар», - куну, ласайманалгу учин аьркинссар. Мукун къакуну,...


ЖугьутIнал суаллу

Оьмар-асхIаб халифну усса чIумал муначIан ца жугьутI увкIун ур. Идавсил ﷺ мизитравунгу увххун, Абу Аюб аль-Ансаринал чIарав щяивкIсса Оьмар-асхIабнахгу урувгун ганал цIувххуну бур: «Инарав инсантурахь цIуххаву дувайма, амма вихьва щилчIав къацIуххайма, муъминтурал хъунама, амма вил хъунама...


Иман ссайн учайссар?

Иман – му Аллагьу Тааьланал Цалва хъиншиврийну, рахIму-цIимилийну Цалва лагъартуннаятусса Цана ччисса инсаннал дакIниву бувчIин бавур, асар хьун бавур, мунивун дуртIсса нурди, му инсаннан цува ляхъан увсса Зал кIул уван. Му нургу, асаргу дакIниву бусса инсаннал Аллагьу Тааьланал...