Нач-хIая

Нач-хIая

Нач-хIая

Суфийтурал хIаялул мисаллу

ХьхьичIвасса салихIинтурал оьрмурдал тарихрава жучIанма бивну бур тамансса гайннал Аллагь Тааьланал хьхьичI нач-хIая душиврул мисаллу. СалихIинтуравасса цаппараннаща хатIа хьусса чIумал Аллагьнаясса ﷻ начлил мизитравун – Аллагьнал ﷻ къатлувун – буххан къашайсса бивкIссар. Ца чIумал халкьуннан ккавккун ур мизитрал кьатIув чак буллалисса инсан. «Чак буван мизитравун циван къауххара?» – цIувххуну бур гайннал. «Ттун Аллагьная нач хъанай дур, цанчирча ттуща бунагь хьунни», – дуллуну дур жаваб.

Мукунсса салихIинтуравух бивкIссар Аллагьная ﷻ бакъа щиячIав нигьа бусан нач хъанахъимигу. Мукунминнавасса цаннал бувсун бур: «Ца хьхьуну ццунсса вацIлувух най бунува жу бувкру шанашисса инсаннал ялун. Ганал чIарав канай бия балчангу. Га чантI учин увну цIуххарду: «ВахIшисса жанавартрал бувцIусса вацIлуву шанан нигьа къаусарав?» – куну. Ганал дахьрасса бакIгу гьаз дурну увкуна: «Ттун начри Аллагь ﷻ акъа цаманая нигьа усан», – куну тамур чулухунай кIура авну шанан ивкIуна». Абубакр ал-Варракьлул f увкуну бур: «На ца-ца чIумал кIира ракааьт чаклилгу дурну му кIанттава лихъара, ци-дунугу дарцусса инсан куна».

Аллагьнал ﷻ Цала лагънахсса хIая

КIулну бикIияра, Аллагь Тааьланан нач шайссар Цала лагъартунная. Тавратраву (Тора) чивчуну буссар: «Бунагьмур бан начну бикIи, мяйжаннугу Ттун хIаяри зун танмихI буван». Цамур илагьийсса луттираву увкуну бур: «Ттул лагъ Ттул чулухунай тIайла акъа ур: Ттухь цанна аьркинмур чIа тIисса чIумал Ттун нач шай ганан къадулун, амма Ттуйн мютIи акъасса чIумал, ганан туяту нач къашай». Идавсил ﷺ хIадисраву тIий бур: «ХIакьну, Аллагь – яла нач Дума ва яла Сахаватмари. Лагънал лергъ тIий кару гьаз дурса чIумал му дуаьлун жаваб къадулун Заннан нач шайссар».

«СалихIминнал тIабиаьт» тIисса луттирава

2026-09-01 (Рабиуль-Авваль 1448 ш.) №9.


Хъинсса тIул-тIабиаьтраясса калимарду

Хъинсса тIул-тIабиаьтран хас бувну буссар тамансса, мусил багьасса махъру. Шикку чичинну миннувасса цаппара, гъафлатравун дахьларгсса дакIру кIукIлу хьуну, хъинсса тIуллу дуллан кIункIу дуваншиврул:   МухIаммад Идавсихь ﷺ цIувххуссар: «Бусурманнава цала диндалуву яла узданма...


ТIайла буккан ва хьуна бакьин

Аллагьнал ﷻ халкь ляхъан бувну бур, цайва бивхьусса амрурду биттур буллай, дакIурдивусса мурадирттайн билланшиврул. Аллагьнал ﷻ амрурдугу так дин-чаклийну къуртал къашайссар, ми амрурдал вивлавсун буссар инсаннал щалва оьрму. Оьрмулул мутталий инсаннан чIявуну аьрххи-ссапарданийн уккан багьай....


Заннайн мютIисса кулпат

Кулпатрал оьрмулуву хъунмасса кIану бугьлагьиссар ласнал ва щарссанил дянивсса дакьаврил (гармониялул). Мунил хъунмур биялагу хъаннихьри. Ва макьалалуву бусанну цаппара маслихIатру, кулпат дакьаврил хIалданийн бучIан баву бигьа дуллалисса, цанчирча, мукунсса кулпатраву паракьатшиву, рахIатшиву ва...


Дуккаву бигьа хьуншиврул

Дайдирхьунни цIусса дуккаврил шин. Жунма кIулсса куццуй, Аллагьнал ﷻ цIа кIицI ларгун, Занная кумаг чIа увкуну дуллалисса давриву лябуккугу, барачатшивугу дикIайшиву. Дуккаву ккалли дуван бучIир ца яла захIматмур даврин. Мунин бувну, ва макьалалуву цачIун дурну дуссар дук-лакисса чIумал дурккуну...


ДакIнивусса загьру

ХьхьичIазаманнай ца душ щар хьуну, ласнал къатлуву ласнал ниттищал яхъанай бивкIун бур, ганиха къуллугъ буллай. Амма ласнал ниттил мудан ганий аьй-бювкьурду дуллай, яхI буван къабюхълай бивкIун бур. ХIукму бувну бур ласнал ниттин загьру буллуну дирчIан дуван.   Душ лавгун бур базаллуву...