Бусаларду

Бусаларду

Бусаларду

Бунагьирттая тавба

Ци-бунугу ца масалалуву захIматшивуртту хъанан диркIукун, имам Абу ХIанифал цала мутааьлимталгу бавтIун учайсса бивкIун бур: «Ва иширавусса захIматшиврул савав – на бувсса бунагьрури». Яла имамнал тавба дувайсса диркIун дур. Ганал аьдат диркIун дур, цал чаклингу ивссуну, тавбалул чакгу бувну, Аллагьнахь ﷺ цува багъишла ити увкуну, дуаь дувайсса. Мунияр махъ захIматсса ишругу бигьа шайсса бивкIун бур, имамналгу учайсса бивкIун бур: «На Заннахь ттула бунагьру багъишла битаву чIа учав, Аллагьнал ﷻ ттуй цIими бивхьунни, ва захIматсса иширава уккансса ххуллугу ккаккан бувунни».

Имамнал дуаь

Ца чIумал ХIусайннул арс Аьли ивкIун ур чакливу имамшиву дуллай. «АлхIамрал» хъирив мунал бувккуну бур «Залзала» тIисса Кьуръандалул сура. Муниву бувсун буссар гьарца инсаннан ахиратраву лякьинтIишиву цала бувмур – ххуймур ва оьккимур, цуксса чIивисса буварчагу. Му чаклил жяматраву ивкIун ур Абу ХIанифагу. Чак бувну махъ циняв халкь лавгун бур, амма Абу ХIанифа гиккува щяивкIун, ахиратрал пикрирдавун агьну ивкIун ур. Аьли буслай ивкIун ур: «Ттун бувчIуна имам куртIсса пикрирдавун лавгун ушиву. Ганал чIарав чирахъгу бивхьуну, на шавай лавгссияв. Гьунттимур кьини на мизитравун кIюрххил чаклийн увкIссияв. Имам Абу ХIанифа ия каругу гьаз дурну укунсса дуаь дуллай: «Я Аллагь, цуксса чIивисса бунугу хъинбала ягу оьбала бувманан Ина багьайсса ужра булунтIий ура. Вила заэвсса лагъ дуржагьрал танмихIрая, бунагьирттая уручча, ттуй цIими биша». На хIисав хьувкун, имамнал цIувххуна: «Ина вила чирахъ махъунмай ласун увкIрав?» На учав: «ХIурмат лавайсса имам, хьхьу ларгунни, кIюрххил чаклил чIун дуркIунни». Яла Абу ХIанифа цайна цува увкIсса куна, ивзун, суннат-чаклил кIира ракааьтгу дурну, махъунай щяивкIуна. Мизитравун халкь бавтIукун, имамнал гайннащал жяматрай кIюрххил чак бувуна. Абу ХIанифал кIюрххил чак бувуна лахьхьура хъатIан чаклийн дурсса иссаврищал».

Муслим Аьбдулаев

2026-02-01 (Шяъбан 1447 ш.) №2.


Ссавур дуван кумаг баймур

Идавсил ﷺ жунна ккаккан дурну дур ссавур дуван кумаг байсса азкар-дуаьртту: «КIюрххил чаклил хъирив ацIра дуаь дурккуманая Аллагь ﷻ рязи хьунтIиссар, Аллагьнал ﷻ му инсан уруччинтIиссар, миннувасса ххюра дунияллийсса оьрмулухассар, гайми ххюра ахиратраяссар.   «ХIасбия-Ллагьу...


Суал-жаваб

Щинавун оькьлакьисса инсан ккаккарча, га ххассал уваншиврул зума зия дуван бучIиссарив (щинавун ххяххарча майравух ягу кьацIливух щин духхан бюхъай)? Оьвкьуну нанисса инсан ххассал уваншиврул зума зия дуван ихтияр дуссар, ялунгума, чара бакъа ххассал уванмур буван аьркинссар. Амма мукун лирчIсса...


Кьамулмур цадакьа

Цадакьа тIисса мукъул мяъна хъинну гьартассар: ванивун буххайссар фаризасса закат ва инсаннан ка-кумаг баву. Инсаннал цува АллагьначIан ﷻ гъан хьуншиврул цаманнан хъус дулаврин учайссар цадакьа (аьрабрай – «садакьа»). Диндалул аьлимтурал луттирдаву ва мукъуйну чIявучин ккаккан...


Мюнпатсса дуаьрду

КIюрххил ва гьанттайнмай хъама мабитав буккин: – «Аятуль-Курси́» – Сура «Аль-Ихляс» (3-ва) – Сура «Аль-Фалякь» (3-ва) – Сура «Ан-Нас» (3-ва) – Дуаь   – Убайлул цIувххуну бур (жиндалухь): «Жу зуяту...


Идавстурал касмурду

Жула диндалин бувну, зузаву му так арцу лякъаву къаккаллиссар, Аллагьнайн ﷻ эбадат даврийнгу кIура даяйссар. ХIарамсса даву дурну ляркъусса хъусгу хIарамссар, мунил жула цинярда эбадатругу зия дувайссар. Жула хъус хIалалсса чIумал Заннал барачатгу бишайссар.   ХIалалсса касму ва пиша бушиву...