Ссаятур нигь?

Ссая-дунугу нигь дакъасса инсан акъахьунссар. Мунил сававругу жура-журасса шай. Нигь – инсаннал тIабиаьтравура дунугу, муния буслан щинчIав ччан къабикIай. Амма диндалуву ккаккан бувну бур нигьа бусан лайкьсса, хъинсса кIанттурду.

Заннал ﷻ танмихIраясса нигь

Къуръандалуву бувсун бур Аллагь ﷻ ушиву цIими бусса, багъишла битайсса, дунияллул ва ахиратрал неъматру булайсса. Мунищалва архIал Кьуръандалуву дакIнин бувтун бур Заннал ﷻ сситтуя, танмихIрал захIматшивруя. Му куццуй, цала бунагьру багъишла битан бюхъайшиву кIулсса бусурманчунан къабучIиссар дакI дарцIуну икIан ми бунагьирттах цанма танмихI бувагу къабувантIишиврий. Мукунсса пикрилущал яхъанахъисса инсаннал иман дишаву щаллусса къадикIантIиссар.

Цала дин ххуйну кIулсса, Исламрал тIалавшиннарду биттур дуллалисса бусурманчунал аькьлу-кIулшигу камилсса дикIайссар. Му аькьлулулли инсан нигьа усан уллалисса Аллагьнан ﷻ сси бизаврия ва цайнма биян бюхъайсса танмихIрая. Мунал хIарачат буллантIиссар бунагь къабуван, цакуну бунагьсса тIул хьурчагу, гацIана тавба дуллантIиссар.

Укунсса нигьирал инсаннал оьрмугу рухIгу ххассал дувайссар. Нигь дакъама сивсуну бунагьирттал хьхьиривун уххайссар, нач цирив хъама бивтун, цанма гьарзад багъишла битансса ххай. Мукунсса багьу-бизулул ххари буллалиссар жула яла хъунмур душман – щяйтIан. Амма хъиннува нигьа увсун, кьарчI ивкIсса куна гьарзадрая лаивкIун, цичIав къадуллалимагу щяйтIаннул хIиллардахьхьун иривмари.

Мукунсса зунххи ххуллурдая бурувччуну бикIаншиврул Исламрал жунма лахьхьин буллай бур «нигьал ва хьулданул дянив» бикIан. Аллагьнал ﷻ танмихIрая нигьа увсун бунагьирттая мурахас хьун хIарачат буван аьркинссар, мува чIумал хатIалий хьусса бунагьру Заннал ﷻ багъишла битанхьуви тIисса хьулгу дакIниву бикIан аьркинссар. Мукунсса дакIнил тагьар дикIайссар Аллагьнал ﷻ цайва бивхьумур марцIсса ниятращал биттур буллан ччиманал.

Аллагьнайн ﷻ щукру бакъашивруясса нигь

Аллагьнал ﷻ жунна дуллуну дур гьарца аьркинмур. Сайки инсаннан дакIнин дагьангума дурасса неъматругу. Гьава бушиву хIисав къахъанай жува ссихI бигьлай буру, бакIравусса нярал зузаву кIул къахъанай пикрирду буллай, зад лахьлай буру. Аллагьнал ﷻ Цала лагъартуннан гьарца лахIзалуву кумаг-кабакьаву буллалишиву чIалачIисса зад бур. Мунияту, щукрулий бикIан аьркиншивугу кьюлтIсса зад бакъар. Амма оьрмулуву му иш чIявучин цамур куццуй бикIай.

Заннайн ﷻ щукру бакъашиву личIи-личIисса дикIайссар: цала тIайлабацIурттаву Заннал ﷻ чичру къачIалачIаврия байбивхьуну, чIаравманахь «барчаллагь» учин дакIнин къабагьаврин бияннин.

Щукру бакъашиврул ляличIисса жура хъанай бур жула аьрзарду, цIуру-кIуру, шикаятру. Ва кIанттаву инсан гужну аьйкьин бюхъайссар. Цалчин – цайнма Заннал сси бизан буллалиссар, шикаятру буллай Аллагьная ﷻ рязи акъасса куна. КIилчингу – тикрал хъанахъисса цIуру-кIурурдал ялун бивсса иширава уккаву хъиннува захIмат буллалиссар. Чан-чанну тIий мукунсса инсан къума лавгун, куртIсса пашманшиврувун агьайссар. Миккур бюхъайсса Аллагьнайнсса ﷻ хьул кьукьин (жува мунища буруччиннав). Ххари хьунтIима цури – цIунилгу щяйтIан. ЩяйтIан цила мурадрайн бияйссар мунил хIиллардахьхьун иривманал ва оьрмулувусса захIматшивурттал цIаний ахиратлувумур хъама битарча.

Кьуръандалуву чивчуну бур щукру бувайминнан Аллагьнал ﷻ ЦIими ва неъматру гьарза бувантIишиву. Шичча жунма бувчIлай бур щукру бакъаминнансса неъматру чан хьунтIишиву. Му бакъассагу, щукру къабувсса неъмат Заннал ﷻ инсаннаща зеххайссар, занагу къабитайссар.

Мунияту, аькьлу бусса бусурманчу нигьа увсун икIантIиссар Заннайн щукру бакъашивруя. ДакIнихтуну щукру бувайманан Аллагьнал ﷻ кумаг бувайссар.

Цайминнал ихтиярду къума давриясса нигь

Аллагьнал ﷻ жува ляхъангу бувну, гьарцаманан дунияллий ялапар хъанансса, дакIнивусса мурадру биттур буллансса мажал буллуну бур. Аллагьнал ﷻ ляхъан бувсса махлукьат бухьувкун, циняв халкь архIалссар, ца даражалийссар. Амма гьарца инсаннаву дуссар цаннасса дуниял. Заннал ﷻ дирхьусса ва дурурччусса дуниял. Мукун бухьувкун, Аллагьнал къадагъа дирхьуну дур цаманай зулму баврий, ихтиярду ссуссукьу даврий, зарал баврий. Цала лагъартуннал ихтиярду къума дувайманайн Заннал ﷻ сси ликкайссар.

ЩинчIав къаччанссар цаманал цайнма зарал ягу тIааьн къабизанмур бувну. ХIазран бакъархха диндалуву увкусса: «Винма къаччимур цаманангу мабувара».

Кьиямасса кьини хIисаб-суал бувайсса чIумал цIуххаву дувантIиссар халкьуннал дянивсса арардаягу. Ца чулийн къадурксса къалмакъаллу, дяъви-рагьавуртту, щялмахъру, ссугру – вай гьарзад жула хьхьичI дацIан дурну, жаваб дуллали бувантIиссару. Му жавабгу хъинну захIматсса дикIантIиссар, мунихлу я арцу, я хъус дулун къашайнутIий. Лахъан багьантIиссар жула бувсса хъинбалардайну, хъинсса аьмаллайну. Булунсса аьмаллу бухлагарча, жула зулмулухьхьун иривманал бунагьру жула мукьав бичинтIиссар. Му куццуй, зулму ккухIин багьманал бунагьирттал гьиву куклу хъанай, зулмукарналсса кIу хьунтIиссар. Мунин бувну, хIарачат булувара буллусса махъ бугьан, буржирай ларсмур чIумуй зана дуван, сситтучIа ссавурданий бикIан, инсаннал хъуслийн тамахI къабишин, цаманал кьирият ва узданшиву дуруччин.

Ссаятур нигь?