АцIва васият

АцIва васият

Аллагьу Тааьланал МухIаммад Идавс ﷺ дунияллийн гьан увссар халкьуннал тIул-тIабиаьт исвагьи дан, гай талихIрал ххуллийн буцин. Ганал мудан насихIат бувайсса бивкIссар цала чIаравминнахь дунияллул хъуслийн икрам баврия ва чурххан (наф-сиран) ччимуния арх бувцун, щаллуну Заннайн мютIи шияра тIий. Мукунсса ца бусала бувсун бур Идавсил ﷺ асхIаб Муаьз ибн Джабаллул. Ва хIадис имам АхIмадлул луттираву чивчуну буссар.

 

Муаьзлул увкуну бур: «МухIаммад Идавсил ﷺ ттухь ацIва аманат бувуна:

  1. Инава ивкIларчагу, ччучларчагу, так Аллагьнайн ﷻ икрам булува, ширк мабишав!
  2. Нитти-буттал увкумур буллалу, вила щарссания ягу хъуслия личIи хьун буюр буварчагума.
  3. ЦукунчIав чак макьабитав. Кьасттирай чак кьабивтма Заннал уруччавруцIа хьунтIиссар.
  4. Увччу уваймур махIачIав, му циняр духIин дакъашивурттал бакIри.
  5. Аллагьнайн ﷻ мютIину икIу, мютIи акъаманайн Заннал сси ликкайссар.
  6. Гъазаватрая малихъав, зуйнма душмантал ххявххукун, гикку халкь литIлай бухьурчагу.
  7. Вила лагма халкь ливтIуну най бухьурчагу, кьянкьашиву дува.
  8. Инара ляркъусса хъус кулпат-ран харж дулува.
  9. Вила кулпат тарбия бавриву танмихIгу ишла булува.
  10. Кулпат-оьрчIавун Заннаясса нигь дагьанмур бува.

 

Аьли Мусаев

2026-09-01 (Рабиуль-Авваль 1448 ш.) №9.


Идавс ﷺ увсса къатта

Маккалул Бану Гьашим тIисса махIлалий буссар гьарцама бусурманчунал дакIниву ляличIисса кIану бугьлагьисса къатта. ХIакьину шикку библиотека бур, аммарив ца заманай ва кIанай бивкIссар щала дунияллул тарихрайн асар биян бувсса инсан – МухIаммад Идавс ﷺ ниттил увсса къатри. Идавсил ﷺ тухум...


ТIайла буккан ва хьуна бакьин

Аллагьнал ﷻ халкь ляхъан бувну бур, цайва бивхьусса амрурду биттур буллай, дакIурдивусса мурадирттайн билланшиврул. Аллагьнал ﷻ амрурдугу так дин-чаклийну къуртал къашайссар, ми амрурдал вивлавсун буссар инсаннал щалва оьрму. Оьрмулул мутталий инсаннан чIявуну аьрххи-ссапарданийн уккан багьай....


Дуклаки оьрчIал нитти-буттан кумагран

ОьрчIру хъуни баву – ца чулуха захIматсса ва жаваблувшиву хъуннасса, вамур чулухагу ххарисса даву дур. Гьарцагу инсаннан ччиссар цала оьрчI-душ талихIрайн бувккун, дурккусса инсан хьуну. Аммарив чIявуминнан мукунсса хьуншиврул ци дуллан аьркинссарив кIулну къабикIай. На хIадур бував дуклаки оьрчIру...


Бархъаллал Маллайл шеъри

"Мажму́аьтул-аьша́р" тIисса луттирава. Бишлашиссар луттираву бусса куццуй.   (Дайдихьу хьхьичIмур номерданий)   Ружмарданул чак бувну камилну кьаст дуруна, Цалва-цалва агьлулухь хIалал бити увкуна. Къумамий тархъан бувну душманмий дакьил бувну, Цайва-цайва ялувсса хIакьру тIайла...


Заннайн мютIисса кулпат

Кулпатрал оьрмулуву хъунмасса кIану бугьлагьиссар ласнал ва щарссанил дянивсса дакьаврил (гармониялул). Мунил хъунмур биялагу хъаннихьри. Ва макьалалуву бусанну цаппара маслихIатру, кулпат дакьаврил хIалданийн бучIан баву бигьа дуллалисса, цанчирча, мукунсса кулпатраву паракьатшиву, рахIатшиву ва...