Чакру хъирив лахъайсса куц

Чакру хъирив лахъайсса куц

Кьасттирай чак чIумувату буккан битан цукунчIав ихтияр дакъассар. Шариаьтрал кьамул бувайсса багьана бакъана буккан битарча, му чак мугьлат бакъа хъирив лахъан аьркинссар. Шанан ивкIун, хъама бивтун ягу цамур оьзрулину ливчIмурдив гацIана хъирив къалавхъун, махъ лахъан битан бучIиссар, амма цалва бурж ччяни щаллу буваншиврул анаварну хъирив лахъарча хъинссар. Идавсил ﷺ увкуссар: «Хъама бивтун ягу шанай ливчIун чак ливчIманал дакIнин багьувкун бувача», –куну.

ЧIявусса чакру ливчIун бухьурча, хьхьичI-хъирив лахъавугу суннатссар: цал кIюрххил чак, яла ахттайн чак, яла махъмигу мукунма. Ахттакьунмай, ахтайн чак хъирив лахълай ухьурча, хьхьичI ахттайнмур хъирив лавхъун хъинссар, ахттакьунмунил чIун дуккавай дакъахьурча. ЧIун дуккавай духьурча, цал цила чIумалсса чак буван аьркинссар. Жяматрай буллай ухьурчарив, ахттакьун чак имамнал хъирив бувну, яла ахттайн чак хъирив лахъанссар, мукунма гаймигу.

ЛивчIсса чак хъирив лахъаврил личIийсса чIунгу дакъассар, бюхъайссаксса ччяни лахъан аьркинссар, та бухьурчагу. ЧIявусса цал аьрхIал хъирив лахъангу бучIиссар. Цащава циксса чакру ливчIривав тIий ухьурча, тти къаливчIхьунссар куну кьянкьану дакI дацIаннин хъирив лахъанссар. ХIатта фаризасса чакру хъирив къалавхъун бунува суннат чакру буллан къабучиссар тIисса аьлимталгу бур.

ХIадисраву увкуну бур: «Лахъисса хIаллай чакру кьабитлай, пикри бакъашиву дурну ивкIун, яла пашман хьуну хIакьсса тавбагу дурну, хъирив лахълай, циксса ливчIссарив къакIулну хъирив къалаявай ухьурча, ххамис хьхьуну ххюцIалла ракааьт чаклил дуванссар, гьарца АлхIамрал хъирив Кьулгьугу буклай. Яла му бувну къуртал хьувкун ттуршилва «асттагъфируллагь» учинссар. ИвчIаннин хъирив лахълай ивкIун, хъирив къалавхъна ливчIсса чакурдияту каффаратну бикIантIиссар му чак». ЛивчIсса чак хъирив къалавхъун ивчIарчарив, мунахлу цаманал буван къабучIиссар, мунай аьчIагу ялув дакъассар. Амма Аллагь Тааьланал багъишла къаитарча, мунил бунагьрава къауккайссар. Мукунманал гьарца чаклих ца-ца кIияма ягу бачIи ссахI къалмул булунссар тIиссагу бур мискинтуран, мунал кьадиртсса хъуслил шанма бутIул ца бутIуяту.

Ца савав дакъасса ссуннат чак личIарча, масала чаклил хьхьичIхъирив бувайсса ратибат кунмасса, эдрал чак кунмасса, зухIалул чак кунмасса, мигу хъирив лахъан суннатссар. Савав дусса суннат чакру тIурча хъирив къалахъайссар, масала баргъ-барз бугьаврил чак кунмасса, мизит хъун баврил суннат чак кунмасса.

«НасихIатуль-аьвам» («ГьунчIукьатIан»)

2026-04-01 (Шавваль 1447 ш.) №4.


ЧIун ва иман

МухIаммад Идавсил ﷺ асхIабтал бавтIсса кIанттавату ппив къашайва тIар сура «аль-Аьср» къабувккуну. Ва бур Кьуръандалул ца яла кутIамур сура, цинугу шанма аят бусса. Ванил цалчинмур аятраву Заннал увкуну бур (мяъна): «Хъа буллай ура ахттакьун чIумуйн».   Аллагьу...


Иман цIакь дувансса давуртту

Идавсих ﷺ вичIи дирхьума – Аллагьнайн ﷻ мютIи хьумари. «Нур» тIисса суралуву увкуну бур: «Аллагьнайн ﷻ ва Идавсийн ﷺ мютIину бикIи, акъахьурча зун жаваб дулун багьантIиссар». Вай мукъурттил мяйжан буллай бур Идавсил ﷺ ххуллу (сунна) бувгьуну бачаврийну инсантурайн...


Аькьилсса бусаларду

  Нитти-буттал дуаь Ца аьлимчу-щейхначIа ккалаккисса мутааьлимнал ганахь миннат бувну бур цахара дуаь дувакьай, куну. «Ттул дуаь Аллагьнал ﷻ кьамул къадувантIиссар!» - баян бувну бур щейхнал. Мутааьлимтал махIаттал хьуну бур, цанчирча, дуаь чIа увкума ивкIун ур дуккавриву...


ЗанначIан гьаз дурсса кару

Цала дянивсса икьралдайн, кIулминнайн, соцсетирдайн чул бишлай аьдат хьусса халкьуннал дянив жунна чIявуну хъама дитай ца агьамсса низам: халкьуннайн букканнин цал Аллагьнайн ﷻ лабизан, дуаь дуван.   Ва укунмасса маслихIат бакъарча, бусурманчунал гьанусса мухIлухIин хъанахъиссар,...


ЛирчIсса зумарду

Гьарца бусурманчунан кIулну бикIан аьркинссар хъирив лахъан дуллалисса эбадатгу, чIумуй дурмургу ца даражалий къадикIайшиву. Мунияту учайссар жагьилну унува дурмур хъинссар, хъунав хьукун дурмунияр, куну.   Мунин бувну, зумарду цила чIу-мал дургьуну щаллу дуван хIарачат бан аьркинссар....