Алжаннавун буххан къабитайсса хасият

Алжаннавун буххан къабитайсса хасият

Алжаннавун буххан къабитайсса хасият

 

Инсантал чIявуну цивппа цайминнаха лащан буллан бикIай, цайминнал оьрмулул хъирив бацIлай, бавмур щихь-бунугу бусан анавар буккай. Гьарца инсаннан гъира бикIай цалва чIаравминная гъалгъа тIун, амма му хасиятрал инсан Алжаннуя махIрум уван бюхъайссар.

 

Цанма ккавкмур ва бавмур пикри къабувну гьарцаннахь бусласиманан кIулну бикIан аьркинссар цалва гъалгъа гъибатрайн кIура баен бюхъайшиву. Гъибатну ккаллиссар инсанная га цува чIурава акъасса чIумал тIааьн къабизансса махъ учаву.

Абу Гьурайраясса  хIадисраву увкуну бур: «Идавсил ﷺ цIувххуна: «Зун кIуллив гъибат ссайн учайссарив?» «Аллагьнан ﷻ ва Идавсин ﷺ ххуйну кIулссар», - куну бур асхIабтурал. «Гъибат – вила диндалул уссия ганан тIааьн къабизанмур учавур» – бувсун бур Идавсил ﷺ. «Бусласимур тIайласса бухьурчагурив?» – цIувххуну бур асхIабтурал. «Бусласимур тIайласса бухьурча – му гъибатри, щялмахъ бухьурча – бугьттанни (бакъу ялув бишаву)», - куну бур МухIаммад Идавсил ﷺ.

Гъибат баву Аллагьнал ﷻ лащан бувссар инсаннал дикI дукавриха. Кьуръандалуву бур укунсса аят (мяъна): «Куннал хъирив ку бацIлай диялдакъашивуртту ххал мадулларди, Кунная куннал оьккисса махъ маучари. Зун ччанссияв зула диндалул уссил дикI дукан? Мунил зул дакI оьзан дувайссархха» («Аль-ХIужурат» суралул 12-мур аят).

Вила чIарав цу-унугу гикку акъаманая оьккину гъалгъа тIисса чIумалгу ганацIун акьин ихтияр дакъассар, мугу бунагьраву гьурттушин даврин ккаллиссар. Инсаннал сий, узданшиву жула диндалуву хъинну лавайсса даражалий дирхьуну дур. МухIаммад Идавсил ﷺ увкуссар: «Цала диндалул уссил сий, узданшиву дурурччума АллагьналуруччинтIиссар Кьиямасса кьини» (АхIмад, Тирмизи).

Цамур хIадисраву увкуну бур: «Ламмамшиву (оьсса маз баву) зуна баврияр оьккисса бунагьри». Идавсихь ﷺ цIувххуну бур: «Цукунни маз баву зуна бавунияр оьсса бикIан бюхъайсса?» «Зуна бувма пашман хьуну Аллагьнахьбагъишла итаву чIа учирча, Аллагьнал му багъишла итантIиссар. Цаманая тIааьн бакъасса махъ увкума тIурча, Аллагьнал багъишла итантIиссар так ганал бугьтан-гъибат бувманал багъишла ивтун махъ» (ТIабарани).

Имам Бухарил ва Муслимул хIадисирттал луттирдавусса хIадисраву увкуну бур: «Ламмам Алжаннавун къаухантIиссар». Цаннал цаманая оьккисса махъ учирча, зарал ганан къахьунтIиссарча, так маз бувмананни хьунтIисса. Гьарца увкусса махъ малаикнал чивчуну, Кьиямасса кьини жаваб дулун увантIиссар. Та инсаннал багъишла къаитарча, цала хъинсса давурттал чири булун багьантIиссар. Чири бухлагарча, ганал бунагьру ванайн бичинтIиссар.

Мунияту, гъан-маччаминна-щал, дустуращал щябивкIсса чIумал ягу интернетраву щияту-бунугу ххуй бакъасса махъ учиннин ххуйну пикри бувара, хъама мабитари жаваб дулун багьантIишиву.

 

Аьбдуллагь Муслимов

 

 

2026-06-01 (Зуль-ХIижжа 1447 ш.) №6.


Оьрмулуву яла агьаммур

Жунма гьарцаннан кIулну бикIан аьркинссар жува ва дунияллийн циван бувкссарув. ЧIявусса инсантал, хаснува философтал, бикIай луглай оьрмулул мурадрах, амма инсаннал аькьлулул ссуссукьушиврул цIаний, цала дакIнин ччимур оьрмулул мурад бухьунссар тIисса хIукмулийн бучIай.   Миннахь цIуххирча,...


Вила тагьар кIул дува

Гьарцама бусурманчунан агьамсса зад бур цаятува Аллагь ﷻ рязи хьунмур буллалаву. Заннал рязишиву дияйссар жуйвасса буржру биттур буллай, бунагьмуния арх буцлай, хъинбаларду гьарза буллай. Циняв чакру, зумарду, цадакьартту щаллу булларчагу, бакIравун суал буххай: Аллагьнал ﷻ хьхьичIсса ттула тагьар...


Шинал дайдихьу

Бусурманнал календарьданул (гьижралул) цIусса шин дайдишайссар МухIаррам зуруя. Ванил ца агьамшивугу – инсаннал цала оьрмулул, тIуллал, давурттал хIисав дувайсса чIун хъанахъиссар. Оьмар-асхIабнал увкуссар: «Зула оьрмулул хIисав зува ласияра, зуятура хIисав ласуннин (дунияллия...


ХIурмат бушиву – Заннайн мютIишивур

Аллагьнайн ﷻ икрам-эбадат дуваву къуртал къашайссар так ца чак баврийну, зума дугьаврийну, Кьуръан буккаврийну ягу зикрирду буллалаврийну. Аллагьнайн ﷻ эбадат дуваву – му хъанахъиссар инсаннал оьрмулуву буллалисса, хъанахъисса цимурца ишру Аллагьнайн мютIину баву. Дукра дукаву бикIу,...


ДакIурдийн сси бутаймур

Дунияллул, оьрмулул иширттахух, давурттахух лавгсса жунма чIявучин хIисав къашай Аллагьная ﷻ арх буллаллисса, жула дакIру вивату канакисса хасиятру. Мукунминнувасса ххюнния шикку чичинну.   Дукра чIяру даву Лякьазарашиву – инсаннал биялалул заэвшивур. Лякьа дурччусса чIумал дакI...