Аькьлукарнал насихIатру

Аькьлукарнал насихIатру

Аькьлукарнал насихIатру

Ттизаманнул Сириянал диндалул аьлимчу АхIмад Шарифлул бувсун бур укунсса бусала.

 

Ца инсаннал цIувххуну бур аькьлукарнахь: «Инсантураву яла махIатталмур цумур хасиятри?»

Аькьлукарнал жаваб дуллуну дур:

  1. Инсантуран оьрчIшиву бизар хьуну, анаварну хъуни хьун ччан бикIай, амма хъуни щейхту махъунмай оьрчIшиврувун багьан хьурдай тIун бикIай.
  2. Хъус ляхълай чурххал цIуллушиву харж дувай, яла цIуллушиву зана дуваншиврул хъус харж дуллан бикIай.
  3. Ялун бучIантIимуния пикрилий, цалва цIанасса оьрму хъама битай. Мукун яхъанай, цавагу бакъа личIай.
  4. ТачIав ликъатIунсса кунма яхъанан бикIай, яла яхъанайвагу къабивкIсса кунма дунияллия лагай.

Га инсаннал ялагу цIувххуну бур: «Оьрмулува цукунсса дарсру ласун аьркинссар?»

Аькьлукарнар куну бур:

  1. Зу цайминнан ххира къахьунтIиссару, амма ххуйсса, тIааьнсса аьмал-хасиятрайну цинявннан ххира хьунтIиссару.
  2. Зува цайминнащал архIал мабихьларди, цайминаха лащан мабулларди.
  3. Гьарманай цIими бишин, циняв багъишла битлан лахьхьияра.
  4. Ца-кIира минутIрал дянив увкусса мукъулгума зунма ххираминнал дакIурдийн хъинну куртIсса, хъин дуваншиврул чIярусса шинну аьркинсса щавурду диян дурну лякъайссар.
  5. Яла аваданма – му хъус чIярума акъарча, думуний гьашиву дуваймари.
  6. КIулну бикIи, буссар зува хъинну ххирасса, амма ххирашиву бусан къакIулсса инсантал.
  7. КIия инсан цара ца задрах буругларчагу, гайннан га зад личIи-личIину чIалан бюхъайссар.
  8. Цанма къаччан бикIан бувма багъишла итан къахъанахъиманан бюхъайссар цанмагу цайминнахь багъишла итаву чIа учин багьлай бикIан.

 

МухIаммад ХIажиев

2026-05-01 (Зуль-Кьаъда 1447 ш.) №5.


Ссайгъат баву

Цаннал цаннан укра зад дулаву, ссайгъат баву ссуннатссар, Аллагьнал ﷻ ххуллий, Аллагь ﷻ рязи уван дуллай ухьурча. Му дулайнигу «на ва хъус вин укра дулав», – куну дулайманал учин аьркинссар. «Нагу кьамул дурссар», - куну, ласайманалгу учин аьркинссар. Мукун къакуну,...


ЖугьутIнал суаллу

Оьмар-асхIаб халифну усса чIумал муначIан ца жугьутI увкIун ур. Идавсил ﷺ мизитравунгу увххун, Абу Аюб аль-Ансаринал чIарав щяивкIсса Оьмар-асхIабнахгу урувгун ганал цIувххуну бур: «Инарав инсантурахь цIуххаву дувайма, амма вихьва щилчIав къацIуххайма, муъминтурал хъунама, амма вил хъунама...


ХIаж байсса барз

Бусурманнал календарьданул махъва-махъмур Зуль-ХIижжа барзри. Ва зурул цIанил мяънагу – ХIаж байсса барз тIиссар. Гьарца шинал Зуль-ХIижжа зуруйри хъунмамур ХIаж бувайсса, цамур чIумал буван къашайссар. ЧIивимур ХIаж – Оьмра – ччимур чIумал буван ихтияр дуссар.   Ва зурул...


Шанугу - неъмат

Шанашаву – Аллагьу Тааьланал жунма буллусса хъунмасса неъмат хъанай бур. Шанашисса чIумал инсаннал чурх ва къюкI дигьа лаглай дур, инсан игьалаглай ур. Гьарца затираву кунна, шанан утту ишавривугу дуссар цилла адабру:   1) ХъатIан чак бувну махъ аьркин бакъасса гъалгъарду къабуллай,...


Суал-жаваб

БучIиссарив мизитраву чIирайн ттиликI рирщуну шанан? Мизитраву шанан бучIиссар инсан «джунуб» хьуну (чурх шюшин, гъуслу буван аьркинну) акъахьурча ва гиву чак буллалиминнахун ахчилай, гай къума буллай акъахьурча. Вай шартIру биттур къадуварча, мизитраву шанан къабучIиссар,...