Бунагьру багъишла битавриясса 5 хIадис

Бунагьру багъишла битавриясса 5 хIадис

Имам Муслимлул луттиравусса хIадисраву бувсун бур инсаннал бунагьсса тIул дайхту, ганал дакIниву ца лухIисса ттангъа шайссар, куну. Бунагьру чIяву хъанахъиссаксса дакI лухIи лаглан дикIайссар. Му куццуй инсан Аллагьная ﷻ, диндалия, ххуйсса инсантурая арх уцайссар. Тавба дурну, бувмуния пашман хьурча, лухIишиву лихлай дачайссар. Ва макьалалуву бусанну бунагьирттая марцI хьуншиврул дуккайсса цаппара дуаь-азкардая.

 

Чаклил хъирив азкарду

МухIаммад Идавсил ﷺ увкуну бур» Гьарца чаклил хъирив 33-ва «СубхIа́на-Лла́гь», 33-ва «Аль-хIамду-ли-Лля́гь», 33-ва «Алла́гьу акбар» увкуну, хъирив «Ля́ иля́гьа илля́-Лла́ху, вахIдагьу́ ля́ шари́ка ля́гьу́, лягьуль-мульку ва лягьуль-хIамду ва гьува аьля́ кулли шайин кьади́р» учирча, мунал бунагьру Аллагьнал ﷻ багъишла битантIиссар, хьхьиривусса хьама кунма чIявусса бухьурчагу» (Муслим).

 

Кьинилун 100 зикри

ХIадисраву куну бур: «Гьарца кьини 100-ва вай махъру учайманан буссар чири ацIа лагъ тархъан увссаксса, ттуршва хъинбала бувссаксса, га кьини щяйтIаннуя урувччуну икIантIиссар, ттуршвахъул бунагь багъишла битантIиссар, мунияр хъинсса давугу дакъассар, так вай махъру ххишаласса учаву бакъасса. Ми махъругу: «Ля́ иля́гьа илля́-Лла́ху, вахIдагьу́ ля́ шари́ка ля́гьу́, лягьуль-мульку ва лягьуль-хIамду ва гьува аьля́ кулли шайин кьади́р» (аль-Бухари, Муслим)

 

Аьркин бакъасса калам барча

Идавсил ﷺ увкуссар: «Ца мажлисраву щяивкIун ссанчIав бакъасса ихтилатру бувманал гичча изаннин вай махъру учирча, мунал кIулну ягу къакIулну бувсса бунагьру багъишла битантIиссар: ««СубхIа́нака Алла́гьумма ва бихIамдика, ашгьаду ан ля́ иля́гьа илля́ анта, астагъфиру-ка ва ату́бу иляйка» (Тирмизи).

 

Акбар учайхту

Сяъд бин Абу-Вакьаслул бувсун бур укунсса хIадис: «Идавсил ﷺ увкуна: "Мизитрава азан (акбар) тIий баяйхту "Ашгьаду ан ля́ иля́гьа илля-Лла́гьу вахIдагьу ля́ шари́ка ля́гьу ва ашгьаду анна МухIаммадан аьбдугьу́ ва расу́люгьу. Радзи́ту би-Лля́гьи раббан ва би-МухIаммадин расу́лян ва биль-исля́ми динан" учирча, мунал бунагьру Заннал багъишла битантIиссар"» (Муслим).

 

Чаклин биссаву

Абу Гьурайрал бувсун бур: «Идавсил ﷺ цIувххуна: "Къааьркинссарав на зу тIайла буллан бунагьру багъишла битаймунин?" "Бува, я Аллагьнал ﷻ Идавс!" – увкуна асхIабтурал. "ЗахIматсса иширттавугу камилну, щаллуну чаклин биссаву, чIявуну мизитравун гьаву, ца чаклил хъирив гамуних ялугьлагьаву – мури хIакьсса кьянкьашиву"». (Муслим)

ТачIав Аллагь хъама къаитайсса даражалийн жувагу бияннав. Амин!

 

 

Аьбдуллагь Аьлиев

2026-07-01 (МухIаррам 1448 ш.) №7.


Лак Муфтийнащал хьунабавкьунни

Дагъусттаннал Муфтий щейх АхIмад -хIажи Аьбдуллаев хьунаавкьунни Лакрал райондал вакилтуращал ва имамтуращал. Лакрал райондалул администрациялул бакIчи Зураб Куччаевлун тIайлабацIу чIа тIий, Муфтийнал кIицI лавгунни чIярусса шиннардий райондалул бакIчину зий ивкIсса Юсуп МахIаммадовлул район...


8 агьамсса калима

Вай мукъурттия байбишайссар ва къуртал шайссар инсаннал оьрму. Вайннул агьамшивугу хъинну хъуннассар. Вай калимартту бусурманнал гьарца кьини зумух ласай, цавайннал чIяруну, вайминнал чанну.   Шагьадат أَشْهَدُ أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللهُ وَ أَشْهَدُ أَنَّ مُحَمَّدًا رَسُولُ...


Хъинсса хасият – диндалул аслу

Хъинсса хасият думанан муния хайр бияйссар дунияллий ва ахиратраву, муния бувсун бур хIадисраву. Ца чIумал Аьббаслул Идавсихь ﷺ цIувххуссар: «Я Расулуллагь, вий аякьа дуллай ивкIунтIий АбутIалиблун ахиратраву мюнпат биянтIиссарив?» «БиянтIиссар, ттуй аякьа къадурссания, га...


Чак зия буваймур

Кьасттирай чаклил рукну, шартI кьадитарча чак зия шайссар. Ягу кьасттирай ххишала рукнурду дуварча: сужда-рукуъ куннасса, зия шайссар.   Кьуръан, зикри, дуаь дакъасса цамур гъалгъа кьасттирай барча зия шайссар. Кьасттирай хъян ивкIун, аьтIун ивкIун, цIуру-кIуру бувну, уф-агь увкуну, кIира...


Неъматрал кьимат

Ца билаятрай къурагъсса шин хьуну, щин чан хьуну диркIун дур. Гиккусса ца мискинсса адиминан пикри хьуну бур, щин дукканхьуви тIий, аьрщараву къуй дуккан. Дуклай чансса куртI шайхту лявкъуну бур ссаллив бувцIусса хъунмасса буттукьа.   Га тIивтIусса адимина хIайран хьуну ливчIун ур гиву думур...