Бунагьру багъишла битавриясса 5 хIадис

Бунагьру багъишла битавриясса 5 хIадис

Имам Муслимлул луттиравусса хIадисраву бувсун бур инсаннал бунагьсса тIул дайхту, ганал дакIниву ца лухIисса ттангъа шайссар, куну. Бунагьру чIяву хъанахъиссаксса дакI лухIи лаглан дикIайссар. Му куццуй инсан Аллагьная ﷻ, диндалия, ххуйсса инсантурая арх уцайссар. Тавба дурну, бувмуния пашман хьурча, лухIишиву лихлай дачайссар. Ва макьалалуву бусанну бунагьирттая марцI хьуншиврул дуккайсса цаппара дуаь-азкардая.

 

Чаклил хъирив азкарду

МухIаммад Идавсил ﷺ увкуну бур» Гьарца чаклил хъирив 33-ва «СубхIа́на-Лла́гь», 33-ва «Аль-хIамду-ли-Лля́гь», 33-ва «Алла́гьу акбар» увкуну, хъирив «Ля́ иля́гьа илля́-Лла́ху, вахIдагьу́ ля́ шари́ка ля́гьу́, лягьуль-мульку ва лягьуль-хIамду ва гьува аьля́ кулли шайин кьади́р» учирча, мунал бунагьру Аллагьнал ﷻ багъишла битантIиссар, хьхьиривусса хьама кунма чIявусса бухьурчагу» (Муслим).

 

Кьинилун 100 зикри

ХIадисраву куну бур: «Гьарца кьини 100-ва вай махъру учайманан буссар чири ацIа лагъ тархъан увссаксса, ттуршва хъинбала бувссаксса, га кьини щяйтIаннуя урувччуну икIантIиссар, ттуршвахъул бунагь багъишла битантIиссар, мунияр хъинсса давугу дакъассар, так вай махъру ххишаласса учаву бакъасса. Ми махъругу: «Ля́ иля́гьа илля́-Лла́ху, вахIдагьу́ ля́ шари́ка ля́гьу́, лягьуль-мульку ва лягьуль-хIамду ва гьува аьля́ кулли шайин кьади́р» (аль-Бухари, Муслим)

 

Аьркин бакъасса калам барча

Идавсил ﷺ увкуссар: «Ца мажлисраву щяивкIун ссанчIав бакъасса ихтилатру бувманал гичча изаннин вай махъру учирча, мунал кIулну ягу къакIулну бувсса бунагьру багъишла битантIиссар: ««СубхIа́нака Алла́гьумма ва бихIамдика, ашгьаду ан ля́ иля́гьа илля́ анта, астагъфиру-ка ва ату́бу иляйка» (Тирмизи).

 

Акбар учайхту

Сяъд бин Абу-Вакьаслул бувсун бур укунсса хIадис: «Идавсил ﷺ увкуна: "Мизитрава азан (акбар) тIий баяйхту "Ашгьаду ан ля́ иля́гьа илля-Лла́гьу вахIдагьу ля́ шари́ка ля́гьу ва ашгьаду анна МухIаммадан аьбдугьу́ ва расу́люгьу. Радзи́ту би-Лля́гьи раббан ва би-МухIаммадин расу́лян ва биль-исля́ми динан" учирча, мунал бунагьру Заннал багъишла битантIиссар"» (Муслим).

 

Чаклин биссаву

Абу Гьурайрал бувсун бур: «Идавсил ﷺ цIувххуна: "Къааьркинссарав на зу тIайла буллан бунагьру багъишла битаймунин?" "Бува, я Аллагьнал ﷻ Идавс!" – увкуна асхIабтурал. "ЗахIматсса иширттавугу камилну, щаллуну чаклин биссаву, чIявуну мизитравун гьаву, ца чаклил хъирив гамуних ялугьлагьаву – мури хIакьсса кьянкьашиву"». (Муслим)

ТачIав Аллагь ﷻ хъама къаитайсса даражалийн жувагу бияннав. Амин!

 

 

Аьбдуллагь Аьлиев

2026-09-01 (Рабиуль-Авваль 1448 ш.) №9.


Идавс ﷺ увсса къатта

Маккалул Бану Гьашим тIисса махIлалий буссар гьарцама бусурманчунал дакIниву ляличIисса кIану бугьлагьисса къатта. ХIакьину шикку библиотека бур, аммарив ца заманай ва кIанай бивкIссар щала дунияллул тарихрайн асар биян бувсса инсан – МухIаммад Идавс ﷺ ниттил увсса къатри. Идавсил ﷺ тухум...


Бархъаллал Маллайл шеъри

"Мажму́аьтул-аьша́р" тIисса луттирава. Бишлашиссар луттираву бусса куццуй.   (Дайдихьу хьхьичIмур номерданий)   Ружмарданул чак бувну камилну кьаст дуруна, Цалва-цалва агьлулухь хIалал бити увкуна. Къумамий тархъан бувну душманмий дакьил бувну, Цайва-цайва ялувсса хIакьру тIайла...


ТIайла буккан ва хьуна бакьин

Аллагьнал ﷻ халкь ляхъан бувну бур, цайва бивхьусса амрурду биттур буллай, дакIурдивусса мурадирттайн билланшиврул. Аллагьнал ﷻ амрурдугу так дин-чаклийну къуртал къашайссар, ми амрурдал вивлавсун буссар инсаннал щалва оьрму. Оьрмулул мутталий инсаннан чIявуну аьрххи-ссапарданийн уккан багьай....


Рабиуль-Авваль зурул мажлис

Рабиуль-Авваль зуруй МухIаммад Идавс ﷺ хъун уллай мавлудру дувайсса аьдат дур бусурманнал дянив. Мукунсса мажлис хьунни августрал 24-нний Гъази-Гъумук. Ванил сиптачиталну бувккунни Лакрал райондалул имам ХIабиб Баталов ва райондалул администрация.   Мажлис бувуна паркраву, байбивхьуна...


Аькьлукартурал махъру

МухIаммад Идавсил ﷺ асхIаб Аьбдуллагь ибн Масъоьдлул увкуну бур: «Халкьуннал учай ххаллилсса махъру. Махъру ва тIуллу цасса инсанни талихIрайн уккантIисса. Махъру тIуллаха къалавхьхьума – аьй дуван лайкь хьумари».   Аьбдуллагь ибн Аьмрдухьхьун ца инсаннал буллуссар джигьадрал хIакъиравусса суал....