Саргъунсса жяматрал гьану

Саргъунсса жяматрал гьану

ХIакьинусса кьини жяматраву ца яла агьамсса иш бур халкьуннаву адаврал даража ялавай багьаву. Хъиннува яргну му ашкара хьуну бур жагьилтурал дянив: хъуниминнал адав-хIурмат бакъашивруцIун, ттуршрахъул шиннардий хIурматрай бивкIсса аьлимтурал, щейхтурал цIардугу кьюкьин дуллали хьуну бур.

 

Адавравун духхайссар духIин, хIурмат, багьу-бизу, тIул-тIабиаьт – мури саргъунсса жяматрал аслу-гьану. Ттизаманнай хъанахъисса чIяруми къалмакъаллал, духIиндакъашиврул агьаммур савав – адаврайсса тарбия дакъашивур.

Адав –так багьу-бизулийну къуртал къашайссар, мунил инсаннал хасият сакин шавриву хъунмур кIану бугьлагьиссар, гьарцаманан чара бакъасса аьмаллу: хъиншиву, хIурмат бушиву, тIайлашиву, аьдлу бушиву, хIалимшиву, иминшиву, тарбия дуллалиссар.

Гьарцаманал цанма ччимур, дакIнин багьмур буллалисса жямат ва миллат хьхьичIунмай къабачинтIиссар, ялунгу, низам дакъа, начлива бувккун, цалва цивппа къабувгьуну, рувхIанийсса гьалакшивруйн бучIантIиссар.

Адаврал чIюлу бувайссар инсаннал оьрму, ганал хъинсса аьмал-хасият лагма-ялттуминнан ашкара шайссар, му халкьуннан ххира шайсар. Адав – бусурманчунал хъинсса гьалмахчури. Адав дума халкьуннан тачIав хъама къаитайссар, мудан хъинсса мукъуйну кIицI лагайссар, мунал кьимат мудан лахъссар.

Цаппараннан цавурасса диялдакъашивуртту хIисав къахъанай, яла салихIмину цала цивппа ккалли буллан бикIай. Инсаннан хьхьичIра-хьхьичI цалами диялдакъашивуртту чIаларча, адаврай оьрму бутангу лахьхьинтIиссар.

Жула хIарачат бикIай чIалачIин ххуй дуван: янна, машина, къатри ва м. ц., аммарив бусурманчунал тIабиаьт вай гьарзадраяр чIюлусса дикIан аьркинссар, мунал тIуллугу мукъурттияр кIуссар.

 

Оьмар МахIаммадов

2026-04-01 (Шавваль 1447 ш.) №4.


ЧIун ва иман

МухIаммад Идавсил ﷺ асхIабтал бавтIсса кIанттавату ппив къашайва тIар сура «аль-Аьср» къабувккуну. Ва бур Кьуръандалул ца яла кутIамур сура, цинугу шанма аят бусса. Ванил цалчинмур аятраву Заннал увкуну бур (мяъна): «Хъа буллай ура ахттакьун чIумуйн».   Аллагьу...


Иман цIакь дувансса давуртту

Идавсих ﷺ вичIи дирхьума – Аллагьнайн ﷻ мютIи хьумари. «Нур» тIисса суралуву увкуну бур: «Аллагьнайн ﷻ ва Идавсийн ﷺ мютIину бикIи, акъахьурча зун жаваб дулун багьантIиссар». Вай мукъурттил мяйжан буллай бур Идавсил ﷺ ххуллу (сунна) бувгьуну бачаврийну инсантурайн...


Лакрал миллатрал мажлис

Март зурул 18-нний Дагъусттаннал Муфтиятрал сипталийну МахIачкъалаливсса «Европа» тIисса залдануву хьунни чIявусса лак гьурттусса зумаритавал мажлис – ифтIар. Зал щапI куну бувцIуну бия, аьдатрайн бувну, мажлис байбивхьуна Мубараксса Кьуръандалул аятирттая, ккалаккиману ия...


ЛирчIсса зумарду

Гьарца бусурманчунан кIулну бикIан аьркинссар хъирив лахъан дуллалисса эбадатгу, чIумуй дурмургу ца даражалий къадикIайшиву. Мунияту учайссар жагьилну унува дурмур хъинссар, хъунав хьукун дурмунияр, куну.   Мунин бувну, зумарду цила чIу-мал дургьуну щаллу дуван хIарачат бан аьркинссар....


Лажинлякъул лишан

Инсаннахьхьун ядуван дуллусса задрайн «аманат» учайссар. Ва бур аьрабрава лакку мазравунгу цайми бусурман миллатирттал мазурдивунгу бувкIсса махъ.   Аманат тIисса махъ аьрабрая таржума бувайссар «буллусса махъ бугьаву, дакI тIайлашиву, вихшала» тIисса мяънардай....