Саргъунсса жяматрал гьану

Саргъунсса жяматрал гьану

ХIакьинусса кьини жяматраву ца яла агьамсса иш бур халкьуннаву адаврал даража ялавай багьаву. Хъиннува яргну му ашкара хьуну бур жагьилтурал дянив: хъуниминнал адав-хIурмат бакъашивруцIун, ттуршрахъул шиннардий хIурматрай бивкIсса аьлимтурал, щейхтурал цIардугу кьюкьин дуллали хьуну бур.

 

Адавравун духхайссар духIин, хIурмат, багьу-бизу, тIул-тIабиаьт – мури саргъунсса жяматрал аслу-гьану. Ттизаманнай хъанахъисса чIяруми къалмакъаллал, духIиндакъашиврул агьаммур савав – адаврайсса тарбия дакъашивур.

Адав –так багьу-бизулийну къуртал къашайссар, мунил инсаннал хасият сакин шавриву хъунмур кIану бугьлагьиссар, гьарцаманан чара бакъасса аьмаллу: хъиншиву, хIурмат бушиву, тIайлашиву, аьдлу бушиву, хIалимшиву, иминшиву, тарбия дуллалиссар.

Гьарцаманал цанма ччимур, дакIнин багьмур буллалисса жямат ва миллат хьхьичIунмай къабачинтIиссар, ялунгу, низам дакъа, начлива бувккун, цалва цивппа къабувгьуну, рувхIанийсса гьалакшивруйн бучIантIиссар.

Адаврал чIюлу бувайссар инсаннал оьрму, ганал хъинсса аьмал-хасият лагма-ялттуминнан ашкара шайссар, му халкьуннан ххира шайсар. Адав – бусурманчунал хъинсса гьалмахчури. Адав дума халкьуннан тачIав хъама къаитайссар, мудан хъинсса мукъуйну кIицI лагайссар, мунал кьимат мудан лахъссар.

Цаппараннан цавурасса диялдакъашивуртту хIисав къахъанай, яла салихIмину цала цивппа ккалли буллан бикIай. Инсаннан хьхьичIра-хьхьичI цалами диялдакъашивуртту чIаларча, адаврай оьрму бутангу лахьхьинтIиссар.

Жула хIарачат бикIай чIалачIин ххуй дуван: янна, машина, къатри ва м. ц., аммарив бусурманчунал тIабиаьт вай гьарзадраяр чIюлусса дикIан аьркинссар, мунал тIуллугу мукъурттияр кIуссар.

 

Оьмар МахIаммадов

2026-07-01 (МухIаррам 1448 ш.) №7.


Къулагъас дувантIиссар тарбиялух

Жунма кIулсса куццуй, ЦIуминалийсса ЦIуссалакрал шяраву буллай бур хъунмасса РувхIанийсса центр ва мадраса. Ванин дирзун дур машгьурсса щейх Сайфуллагь-Кьади Башларовлул цIа. ХIакьину ва даврий каялувшиву дуллай ур ЦIуссалакрал райондалул имам Аьбдуллагь МухIаммадов. Ванал жухь бувсунни мадраса...


Арулва махъ

Хъунасса аьлимчу, дурккучу Абу-Лайслул увкуссар: «Цума инсаннал лавхьхьурив арулва махъ, му инсан икIантIиссар Аллагьналгу ﷻ малаиктуралгу хьхьичI даража лавайну, ва Аллагьнал ﷻ мунал бунагьру багъишла битантIиссар, гай бунагьру хьхьиривусса хьаманияр чIявусса бухьурчагума.   Вай...


Эбадат ва мяърипат

ХIакьсса бусурманчунал загьир дувайссар цала диндалун лайкьсса инсаншиву. Диндалул, имандалул хIасул дуллалиссар жула тIуллу дарцIусса ттарцIруну хъанахъисса хасиятгу. Эбадатрайну цIакь хьусса хасиятрал хIасул дувайссар инсаннал оьрмулул тагьар, мукунсса инсан мяърипат, инсап, адав дусса...


8 агьамсса калима

Вай мукъурттия байбишайссар ва къуртал шайссар инсаннал оьрму. Вайннул агьамшивугу хъинну хъуннассар. Вай калимартту бусурманнал гьарца кьини зумух ласай, цавайннал чIяруну, вайминнал чанну.   Шагьадат أَشْهَدُ أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللهُ وَ أَشْهَدُ أَنَّ مُحَمَّدًا رَسُولُ...


Шанна бигьасса эбадат

МухIаммад Идавсил ﷺ хIадисирттаву увкуну бур:   «Циняв бусурманнал бунагьру багъишла битаннав тIий дуаь дурманан буссар гьарца бусурманчунахсса чири»   «Кьуръандалувасса ца хIарп дурккуманан хъинбала чичинтIиссар. Гьарца хъинбалалул чиригу ацIлийнуссар. «Алиф,...