Яла ххирамур аят

Яла ххирамур аят

«Бисмиллягь» – Кьуръандалул аятирттаву яла ххирамур аятри. Му аят ликканнин сурарду кунния ку личIи буван къабюхълай бивкIссар. Яла му ливккун личIи бувссар. Масала, гьарца суралул аятру ликлай къуртал хьуну, гамур сура ликлай байбишайни «бисмиллягьгу» ликкайсса бивкIссар. Мунийну Идавсин ﷺ сура къуртал хьушиву кIул хъанай бивкIссар.

Гьарца чIумал Жабраил малаик ИдавсичIан ﷺ увкIукун, ихтилат байбишиннин хьхьичI «бисмиллягь» училоайсса бивкIссар. Муниятур му Кьуръандалул кIулану бувну, Кьуръан буккайни учайсса. Му ликкайни мунищал архIал азара малаикгу ливкссар, ссавнил агьлу, циняв малаиктал ххари хьуссар, миннал иман зияда хьуссар, «Аьршу-р-рахIман» ва ссаврду сукку тIун диркIссар, ттурлу машрикьлияту магърибрайн лирхъссар, мурчал гьава паракьат хьуссар, жиндри лажин лувну багьссар, щяйтIант ссавруннайн лахъаврияту байщун бувссар, паччахIтал кьювкью хьуссар. Му ливккун нанисса чIуних гьарца хIайвандалул вичIи дирхьуссар. Му ливккун нанини зунттал тасбихI дуллан бивкIссар. ХIатта Маккаллал агьулданун бавну, «Утти МухIаммад ﷺ зунттавугу ссихIир буллан ивкIунни» тIун бивкIссар. «Бисмиллягь» кусса аят МухIаммад Идавсин ﷺ бакъа къаливкссар тIийгу бур цаппара аьлимтурал. Кунналгу тIий бур, му хьхьичIва-хьхьичI Адамлуйн ливкссар, тIий. Му ливккукун Адамлулгу увкуссар: «Утти имин хьунна на ттулва зуриятран аьзав дулаврияту», – куну. Му ивкIукун ссавруннайн лавсун, кIилчин НухIлуйнгу ливкссар, мунийну мугу, мунал агьлугу тIюпандалул бюкьавриятугу ххассал хьуссар. Яла му ивкIукунгу ссавруннайн лавсун шамуйлчин Ибрагьим идавсингу ливкссар. Муниятури мугу Намрудлул цIаравун утаврияту ххассал хьусса. Яла му ивкIукунгу ссавруннайн лавсун, мукьилчин Муса идавсийн ливкссар. Мунилли мугу оькьаврияту ххассал хьуну, Фираьвннуяргу ххув хьусса. Му ивкIукунгу, ссавруннайн лавсун, ххюйлчин Сулайман идавсийн ливкссар, му дунияллул паччахIну авцIуссагу мунил барачатрайнури. Яла махъва-махъ МухIаммад Идавсин ﷺ ливкссар. Ахирзаман гъан хьуннин мунал умматиннаву буклай личIантIиссар.

Цала цимурца давурттал дайдихьулий «бисмиллягь» учайсса халкьуннал Аллагь ﷺ ялтту учIайссар, ми давурттаву барачатгу бикIайссар.

«Бисмиллягьращал» архIал «Аоьзу биллагьи мина щайтIани рражим» учавугу суннатссар, хъинссар. «Бисмиллягь» кунма, мугу Жабраиллул ЛавхIул-махIфузраяту лавсун Расулуллагьнан ﷺ кIул бувссар. «Бисмиллягьращал» бакъа, цуппалу даин тIийна ухьурчагу хъинссар. Кьинилий ттуршилва ягу арулцIалилва, ягу мукьцIаллий цалва ягу ацIния цалвавагу учаву ххирассар. Хаснува щяйтIаннул вас-васру, хияллу дакIнин багьлан бивкIукун, чIявуну учаву хъинссар. Муния кунма щяйтIан нигьа бусайсса зад дакъассар. Му увкукун мунаяту щяйтIан арх хьуну, шанттуршра пардав дянив дагьну, муначIан биян къашайссар. Кьуръан буклан наниний учавугу хъиннува хъинссар. Кьуръандалул кIула «бисмиллягьри», му хъун баймур, марцI баймур «аьоьзу биллагьри». Мунивун уххан нанини цалва душманнаяту ххассалшиву чIа куну уххан аьркинссар. Мукунма цамур эбадатравун уххайнийгу, масала, паччахIнал хьулийн ивсса инсан муная изну бакъана, муначIан къауххайсса куна, Кьуръан ккалай Аллагьнащал ﷻ мунажат дуллан нанимагу маз марцI къабувну къауххайссар. Аллагьналгу ﷻ амру бувссар Кьуръан буккайни «аоьзу» ва «бисмиллягь» уча куну.

«НасихIату-ль-аьвам»

2026-03-01 (Рамазан 1447 ш.) №3.


СсахI бичаву

Хъус марцI дуван хъуслий закат ялув бувсса кунма, чурх марцI буван, зумалувусса диялдакъашивуртту кIучI дуван, зума АллагьначIа ﷻ кьамулну лякъин, зумаритавал ссахIгу ялув бувссар. Инсаннал дургьусса зума лухччи-ссавнил дянив дарцIуну дикIайссар, ссахI букканнин ссавруннайн...


Аьдатрайсса Исламрал ххуллур цанмагу, чингу мюнпатмур

Цалчинмур ЦIувкIратусса ХIажикьурбаннул ва Лайлил душ Эльмира (Ххадижат) Нуруттинова республикалий машгьурну бур Исламрал журналист ва динийсса жяматийсса ишккакку хIисаврай. Исламрал хъаннил мероприятияртту дачин дувангу чIярумур чIумал ванийн вихшала дувай. Дагъусттаннал Муфтиятрал просвещениялул...


Ккурандалул юбилей

Уттигъанну МахIачкъала-ливсса «Центр» тIисса ресторандалуву «Лакрансса диндалул кумаг» группалул 5 шинал юбилей кIицI лаглагисса мероприятие хьунни. Ва группа хасну лакрал миллатрансса хъиншиврул, хъинбалдарал ххуллийсса давуртту дуллан хIасул бувну бур ЧиркIайннал...


Суал-жаваб

ЧIявуну баяй имам Магьди уккавай уссар тIисса хаварду. Му имамная кутIану бусарча ччива. МухIаммад Идавсил ﷺ увкуссар: «Имам Магьдинал цIа ттул цIаниха лархьхьусса дикIантIиссар, ганал буттал цIагу ттул буттал цIаниха лархьхьусса дикIантIиссар». Имам Магьди икIантIиссар Идавсил ﷺ...


ХIалал-хIараммунил баян

Аллагь Тааьланал дунияллий халкьуннан, дуллусса хъусру ризкьи-маэшат хIалалссагу дуссар, хIарамссагу дуссар. КIинниллагу дянивсса щак буссагу дуссар, мунийн «шубгьа» учайссар.   Шубгьа хъанахъиссар я хIалалшиву, я хIарамшиву чIявуминнаща личIий дуван къашайсса, цукунссарив кIул...