Къия дирсса чIумал ссавур даву

Къия дирсса чIумал ссавур даву

Къия дирсса чIумал ссавур даву

КIулну бикIияра, бусурмантал, цIанасса чIумал халкьуннаясса заралуннил хьхьичI ляличIиссара ссавур дуван аьркинссар. ДакIний битияра, зарал буллалиманайнгу, буван гьуз учин уллалиманнайнгу Аллагьу Тааьланал чара бакъа тайннаяр гужсса зулмукартал тIайла бувантIиссар.

 

Мунияту цумацагу Аллагьнал ﷻ лагъ лаизлан аьркинссар, фитнардая ва заралунния буруччаву чIа тIий. Аллагьнал ﷻ лагъ цайра аьй дакъа цукунсса бунугу питналувух хIала уххан уварча, яла тIайламур ва узданмур тIулну хьунтIиссар оьбала бувманан хъинбала баву, диндалул элмулул жунма лахьхьин буллалисса куццуй. Мукун бувансса гуж бакъахьурча, зулмукартал багъишла битан хIарачат бан аьркинссар, питналул цIу лещан дувансса ниятрай. Мукунгу къахьурча, Аллагьнал ﷻ лагънан аьркинссар Заннал чичрулийн мютIи хьуну, ссавур дурну, паракьатну питнакартураясса зарал бухIан, гайннан махъунмай зарал буван хIарачатгу къабуллай. Аммарив Аллагьнал ﷻ лагънайн питналул цIу диярча, муния ххассал хьун аьркинссар так хIалимшиврул ва иминшиврул кумаграйну. Мукун буван бюхълай бакъахьурча, къалмакъал дуллалими цивппа битан аьркинссар. Мукун бувангу хъанай бакъахьурча, зарал байщун бувайссар загьирмунива яла чанмунийну. Миккугу аьркинссар чIявуну кьюлтIну Аллагьнайн ﷻ лабизлан, зулмукартурал заралунния буруччаву чIа тIун, дуаь Заннал кьамул дурну, тагьар бигьа дуваннин. Вана укунсса низам дугьаву инсанная тIалав дурну дур жула диндалул элмулул.

ДакIнихтуну эбадат дуллалима цала вивсса зулматрава (цIаншиврува), аьвамшиврува ва вина инава ххирашиврува нанисса, махъуннай сситтуйнусса жаваб дулаву тIалав буллалисса сситтуя мурахасну икIан аьркинссар. Цанчирча, оьбалалийн оьбала буван ччиманайнгу халкьуннал чулухасса заралуннил хьхьири экьи гьантIиссар. Мукунсса лагънайн кIивагу аьламраву (дунияллий ва ахиратраву) биянтIиссар рувхIанийсса бивкIу. Мугу хъанахъиссар захIматшиву ялун дирсса чIумал Аллагьная ﷻ кумаг чIа къаувкунутIий хьусса танмихI. Мукунсса инсан хIалимну Аллагь Тааьланайн дуаь дуллай лаизарча, цала заэвшиву ва хьхьарашивугу бакIрайн ларсун, Заннал му цукунчIавсса багьана бакъанува мурахас увантIиссар халкьунаясса заралунния. Мунияр махъ лагънан цукунчIавсса захIматшивуртту къалякъинтIиссар. Ягу Заннал тай зулмукартал цамур иширахун бичинтIиссар, зулмурду буллансса мажал къабивтун.

Ягу бюхъайссар Аллагьнал ﷻ му инсаннай цIими бивхьуну, уздансса ссавур дуллуну, бала-апатIирттал кьурчIишиву кьянкьану духIан, Аллагьнал ﷻ чулухасса бигьашиву дияннин. Му чIумалли лагъ дуниял-ахиратрал бахшишру ласун лайкь хьунтIисса. Ва дунияллийсса ахир ххуйсса хьуну, халкьуннан ашкара хьунтIиссар мунал яхIлил ва ссавурданул даража. Ахиратраву тIурча, ганайн бухлагаву дакъасса неъматру биянтIиссар, ми Аллагьу Тааьланал ссавур дайминнан аьдад-ккал дакъа булайссар. Заннал увкуну бур (мяъна): «Исраиллул кьавмдалухьхьун Заннал буллусса махъ бавцIунни, гайннал ссавур дурнутIий» («Аль-Аъраф» суралул 137-мур аят). Ялагу Аллагьу Тааьланал увкуну бур: «Зу ссавур дурну, кьисас ласаврия махъунмайну бикIарча, мури ссавур дувайминнан хъинмур» («Ан-Нагьль» суралул 126-му аят). Ссавур даврия бусласисса цаймигу аятру буссар Мубараксса Кьуръандалуву.

 

(гихунмайгу буссар)

 

«СалихIминнал тIабиаьт» тIисса луттирава

 

2026-02-01 (Шяъбан 1447 ш.) №2.


Яла хъинмур хъус...

34-мур бакI   Халкь хъинмунийн гьуз учин баву ва бунагьмуния буруччаву   Хъинмунийн кIункIу баву ва бунагьмуния буруччаву – хъинбаларду буллан буюр баву ва оьбала баврий къадагъа дишаву хъанахъиссар. Ибну Аьббаслул бувсун бур цала цIувххуну бивкIшиву МухIаммад Идавсихь ﷺ:...


Цаппара хъуни бунагьру

Нитти-буттан аькьува дулаву Нитти-буттан зарал буван, къаччан бикIан буван я мазрайну, я канийну цукунчIав къабучIиссар. ХIатта, ми чапурну буну, цува бусурманну ухьурчагу, миннай рахIму-цIими, хIурмат буван, хъун буван, хъинмала буван, ябуван оьрчIай ялувссар. Нитти-буттан аькьува дулайсса...


Идавстурал касмурду

Жула диндалин бувну, зузаву му так арцу лякъаву къаккаллиссар, Аллагьнайн ﷻ эбадат даврийнгу кIура даяйссар. ХIарамсса даву дурну ляркъусса хъусгу хIарамссар, мунил жула цинярда эбадатругу зия дувайссар. Жула хъус хIалалсса чIумал Заннал барачатгу бишайссар.   ХIалалсса касму ва пиша бушиву...


Дахху-ласулиясса хIадисру

Исламраву дуссар оьрмулул гьарца иширан ккаккан дурсса низамру. Дуссар низам дахху-ласулулгу. МухIаммад Идавсил ﷺ жунма тамансса насихIатру бувну бур, хъус машан ласаврия ва даххаврия аькьилну бувсун, аьдилшиврий, тIайлашиврий, щялмахърая личIлулну бикIаврий хъунмур чIурчIав дурну.   Жу...


Кьамулмур цадакьа

Цадакьа тIисса мукъул мяъна хъинну гьартассар: ванивун буххайссар фаризасса закат ва инсаннан ка-кумаг баву. Инсаннал цува АллагьначIан ﷻ гъан хьуншиврул цаманнан хъус дулаврин учайссар цадакьа (аьрабрай – «садакьа»). Диндалул аьлимтурал луттирдаву ва мукъуйну чIявучин ккаккан...