Халкьуннаясса заралунничIа ссавур даврил ххаллилшиву

Халкьуннаясса заралунничIа ссавур даврил ххаллилшиву

Муриднал ца агьамсса буржну хъанахъиссар цала диндалул уссурварая ххуйсса пикрилий икIаву. Му бурж биттур къабуллай, щияту-бунугу оьккисса пикрилий ушиву – инсаннал дакI марцIсса дакъашиврул, чапалшиврул лишан хъанахъиссар. МуницIун мурид цала цува ххуй уллай, цала нафсирахлу уклай ухьурча, кIулну бикIияра, Аллагьнан къаччиссар му инсан ЦачIанма гъан бувминнавух итан.

 

Масала, табиинтурай зулмурду буллай бивкIсса чIумал, гайннал зулмукартураха оьккисса дуаьгума къадувайсса диркIссар, цанчирча, гай бивкIссар Аллагь ﷻ кIул шаврил даражалийн бивсса инсантал. Гайннавасса щил-дунугу зулмукартуран оьсса дуаь дуварчагу, дакIнивусса сситтул ягу цалва захIматсса тагьарданул цIаний дувайсса къадиркIссарча, так Аллагьнал ﷻ ихтиярданийнур дувайсса диркIсса.

Аш-Шазалил бувсун бур: «Ца чIумал ттун ччан бивкIуна зулмукарнаха оьккисса дуаь дуван, амма на уссияв щаклий, мукунсса дуаь дуван бучIирвав тIий. Мунияр махъ ттун макIра ккавккуна ттула усттаз, ганал ттухь увкуна: «Зулмукар пана уван анавар мауккара», – куну. Цанчирча, душмантал бух баву ва АллагьначIан ﷻ гъан хьуминнан кумаг баву – кьюлтIсса гьавасну ккаллиссар. Аллагьнал ﷻ чичрулущал бястлий увккун цала нафсирал гьавасрал тIимур буллалима – тIайламану къаикIантIиссар».

Мяълумсса задри, мурид цала нафсирахлу уклай, ганин тIайлабацIу чIа тIий ухьурча, му луххаха лащантIишиву. Цала нафсиран ччимур буллалисса лагъ агьантIиссар рувхIанийсса пасатшиврувун. Цала нафсирая рязи хьумарив – чара бакъа зарал бивману личIантIиссар.

Жула заманнай ттуршила чIяву хьуну бур питнарду дуллалими. Мунил цIаний жяматраву цашиву дакъар. Амма умуд бур зуйнна хIусудшиву дуллалимвнал чулухуннай зу ссавур дуванссар, жаваб къадулунссар, гайннал тIуллах къулагъас къадуванссар тIисса. Мукун буван аьркинссар, гай зулмукартурал инкаршиннардал оьккисса асар Аллагьнан ﷻ ххираминнайн къабияншиврул. Зулмукартал буссар цивппа аькьлу-кIулши дусса инсанталлу тIий, аммарив мяйжаннугу гайннал цащава бувчIин къашаймуний инкар буллалиссар. Цала иман хьхьарашиврул гай бачайссар цанма къакIулмуния бястру буллай. Мукунми къабачайссар Кьуръандалул ккаккан бувсса, Адамлул щалва агьлу-авладрал сайидну хъанахъисса МухIаммад ИдавсийхчIин ﷺ тIайла бувксса, хIакьикьатрал ва мяърипатрал ххуллийх.

Ялув увкумунил мурад – зу Заннайн таваккал бутлай, циняв иширттаву так Аллагьнайн ﷻ умуд бивхьуну ссавурданий бикIавур, цанчирча, так Аллагьри ﷻ жуна аьркинсса. Аллагьри ﷻ дуниял-аьламрал Заллу, яла хъинма Ихтиварлу. Аммарив гьарца Муса идавсин цанасса фиръавн уссар. Аллагьнал ﷻ ПаччахIлугъраву Заннаяр ххув шайсса цучIав акъассар.

 

 

«СалихIминнал тIабиаьт» тIисса луттирава

2026-04-01 (Шавваль 1447 ш.) №4.


Иман цIакь дувансса давуртту

Идавсих ﷺ вичIи дирхьума – Аллагьнайн ﷻ мютIи хьумари. «Нур» тIисса суралуву увкуну бур: «Аллагьнайн ﷻ ва Идавсийн ﷺ мютIину бикIи, акъахьурча зун жаваб дулун багьантIиссар». Вай мукъурттил мяйжан буллай бур Идавсил ﷺ ххуллу (сунна) бувгьуну бачаврийну инсантурайн...


Лажинлякъул лишан

Инсаннахьхьун ядуван дуллусса задрайн «аманат» учайссар. Ва бур аьрабрава лакку мазравунгу цайми бусурман миллатирттал мазурдивунгу бувкIсса махъ.   Аманат тIисса махъ аьрабрая таржума бувайссар «буллусса махъ бугьаву, дакI тIайлашиву, вихшала» тIисса мяънардай....


ЛирчIсса зумарду

Гьарца бусурманчунан кIулну бикIан аьркинссар хъирив лахъан дуллалисса эбадатгу, чIумуй дурмургу ца даражалий къадикIайшиву. Мунияту учайссар жагьилну унува дурмур хъинссар, хъунав хьукун дурмунияр, куну.   Мунин бувну, зумарду цила чIу-мал дургьуну щаллу дуван хIарачат бан аьркинссар....


Таваккулданиясса мусил махъру

    Таваккулданул мяъна дурчIин дуллалисса калимартту:   Идавсил ﷺ увкуссар: «Халкьуннаву яла гужма хьун ччиманал Аллагьнайн ﷻ таваккул бутича». ЯхIъя ибн Муа́ьзлухь цIувххуссар: «Инсан таваккул бутайману та ккаллиссар?» «Цала Заллуну Аллагь ﷻ...


Суал-жаваб

БучIиссарив жаназалул чак буван хьхьичI жаназа дакъанура. Жул шяравусса мизитраву мукунсса чак бувай гьарца нюжмар кьини. Мунин шариаьтраву цукунсса хIучча буссар? Имам Аль-Бухарил ва Муслимлул хIадисирттал луттирдавусса хIадисраву бувсун бур Эфиопиянал паччахI Наджаши ивкIусса хавар баяйхту...