Эбадатрал къяртта

Эбадатрал къяртта

Эбадатрал къяртта

Нитти-буттаха хIурмат баву, гайннан хъинбала баву – мугу Заннайн мютIишивуну, эбадат давуну ккаллиссар. Диндалийн къарши бакъамуниву нитти-буттах вичIи дишин аьркинссар, му жуйва Аллагьнал бивхьусса амрур.

 

Аллагьнал ﷻ Цайнма мютIи шаву бавзуну бур нитти-буттайн мютIи шаврицIун, гайннайн барчаллагьрай бикIаву бавзуну бур Цайнма щукрулий бикIаврицIун.

Кьуръандалул «аль-Исраъ» тIисса суралул 23-сса аятраву укунсса мяъналул махъру бур: «Заннал зуйн амру бувссар Цайнма бакъа цаманайн икрам мабувари куну, нитти-буттаха хIурмат бавугу зуй ялув бивхьуссар. Гай кIивагу ягу гайннавасса цания ца бугьарасса оьрмулийн бивну бухьурча, гайннахь «Уф» тIисса махъвагу маучара, чIу лахъ мабувара, учайсса махъ так хъинсса уча».

Аллагьу Тааьланал буюр бувну бур ниттиха хIурмат буттаханияр хъунмасса, ляличIисса бувара куну. Абу Гьурайрал бувсун бур: «Ца инсаннал Идавсихь ﷺ цIувххуна: "ХIурмат бан яла лайкьма цури?" "Вил нину", - увкуна Идавсил ﷺ. "Хъирив цур?" – цIувххуна ганал. "Нину", - куна кIилчингу Идавсил ﷺ. "Хъирив цур?" – цIувххуна ялагу. "Вила нину", – куну жаваб дуллуна шамулчингу. "Яла цур?" – цIувххуна ганал цIунилгу. "Вил ппу", - увкуна Идавсил ﷺ. (Бухари, Муслим, Ибн Мажагь)

Ва хIадисрайн бувну чIявуми аьлимтурал хIукму бувну бур ниттин шамлийну хъунмасса хIурматгу, аякьагу дикIан аьркинссар куну. Хаснува, имам Нававил «Аль-Мингьаж» тIисса луттираву чивчуну бур: «Ва хIадисраву бувсун бур гъан-маччаминнан хъинбаларду буллан аьркиншиву, хаснува ниттин ва буттан, миннавагу ниттиха ляличIисса хIурмат бикIан аьркиншиву. Нину хьхьичIун дуккан даврил сававгу, аьлимтурал тIимунин бувну, ганил дакIнивусса оьрчIахсса буруккин гьарзассар, ганин тамансса захIматшивуртту ккухIин багьайссар оьрчIал цIаний: лякьлувусса чIумал, байни, ккуккулийсса чIумал, тарбия бувайний, къашавай шайхту ва м.ц.»

Ва хIадисрава жунма кIул хъанай бур ниттиха шамлийну ххишаласса хIурмат бикIан аьркиншиву.

Аллагьнал ﷻ кумаг баннав!

2026-09-01 (Рабиуль-Авваль 1448 ш.) №9.


Суал-жаваб

ХIан даххайсса тучандалуву бухгалтерну зун бучIиссарив? Мукунсса тучаннаву ва цаймигу хIанттия хайр ласласисса идарарттаву бухгалтерну ягу цайми къуллугъирттай зун ихтияр дакъассар, хIарамссар. Мунинсса далилнугу хъанахъиссар хIанттиха зузисса инсантурал ацIва журалий Идавсил ﷺ нааьна дурсса, имам...


Аькьлукартурал махъру

МухIаммад Идавсил ﷺ асхIаб Аьбдуллагь ибн Масъоьдлул увкуну бур: «Халкьуннал учай ххаллилсса махъру. Махъру ва тIуллу цасса инсанни талихIрайн уккантIисса. Махъру тIуллаха къалавхьхьума – аьй дуван лайкь хьумари».   Аьбдуллагь ибн Аьмрдухьхьун ца инсаннал буллуссар джигьадрал хIакъиравусса суал....


Дуккаву бигьа хьуншиврул

Дайдирхьунни цIусса дуккаврил шин. Жунма кIулсса куццуй, Аллагьнал ﷻ цIа кIицI ларгун, Занная кумаг чIа увкуну дуллалисса давриву лябуккугу, барачатшивугу дикIайшиву. Дуккаву ккалли дуван бучIир ца яла захIматмур даврин. Мунин бувну, ва макьалалуву цачIун дурну дуссар дук-лакисса чIумал дурккуну...


Хъинсса тIул-тIабиаьтраясса калимарду

Хъинсса тIул-тIабиаьтран хас бувну буссар тамансса, мусил багьасса махъру. Шикку чичинну миннувасса цаппара, гъафлатравун дахьларгсса дакIру кIукIлу хьуну, хъинсса тIуллу дуллан кIункIу дуваншиврул:   МухIаммад Идавсихь ﷺ цIувххуссар: «Бусурманнава цала диндалуву яла узданма...


Бархъаллал Маллайл шеъри

"Мажму́аьтул-аьша́р" тIисса луттирава. Бишлашиссар луттираву бусса куццуй.   (Дайдихьу хьхьичIмур номерданий)   Ружмарданул чак бувну камилну кьаст дуруна, Цалва-цалва агьлулухь хIалал бити увкуна. Къумамий тархъан бувну душманмий дакьил бувну, Цайва-цайва ялувсса хIакьру тIайла...