Арулва базу буручча!

Арулва базу буручча!

 

Аллагьу Тааьланал инсаннан неъмат камил буван, мунал чурххан маслихIатран буллусса базурдайну Аллагьнал ﷻ мабара куну, хIарам бувсса задру буллалаву – бунагькаршиврул яла оьмурди. Инсаннал чурххал базурду – ябуваншиврул аманатрай хIухчихьхьун буллусса ятту кунмассар. Му хIухчил ятту ябувайсса кунма, инсанналгу цалва базурду буруччин, ябуван аьркинссар, бунагьсса задру буллан итакъабавкьуну.

 

Ми цанма ччикун итабавкъуну, бунагьру буллали барча, Кьиямасса кьини халкьуннал дянив цалва базурдал цува ашкара уллай, барашинна дуллантIиссар, байлсса, кьутIлатIисса мазурдину гьарца базулул цалва був-бувмур буслай. Мунияту, гьарца инсаннал цалва чурххал арулвагу базу буруччин аьркинссар, хIухчу акъасса ятту кунма цанма ччимур буллай итакъабавкьуну. Ми базурдугу: яру, вичIи, маз, лякьа, аьврат, кару, ччанну. Дуржагьрал арулва хьулу буссар, вай арулвагу базурдайну бунагь бувма гай арулвагу хьулурдавух уххантIиссар. Базурдал закат – ми хIараммуния буруччавур. Аллагьу Тааьланал ми цумунин, ци иширан ляхъан бувну бурив ххал бувну, муниву бакъа ишла буван къабучIиссар.

Яру ляхъан бувссар миннуйну чани хьуну, инсаннал цала аьркиншиву барт дигьиншиврул, лухччи-ссавнил аьламравун, аьжаибирттавун, аьламатирттавун, хIикматирттавун бурган бувну, миннул хIикматшивурттал пикри баншиврул. Яру буруччин аьркинссар урган хIарамсса гьарца задирттаяту.

ВичIивгу ляхъан дурссар Аллагьу Тааьланал каламрах, Расулуллагьнал ﷺ хIадисрах, валийтурал хIикматирттах, аьлимтурал элмулух, вяъза-насихIатрах, цайми цалла аьркиншивурттах вичIи дишин. ВичIи дуруччин аьркинссар бидъаьсса задирттах вичIи дишаврияту, гъибат-бугьтандалияту, оьккисса, оьсса каламрах вичIи дишаврияту.

Мазгу ляхъан бувсса – Аллагь ﷻ кIицI лагланни, салават рутанни, Кьуръан буккинни, эбадат данни, халкь хъинмунин, хIакьмунин тIайла бацIан банни, цалва дакIниву бумур, динийсса, дуниявийсса зад загьир банни. Инсаннал чурххал базурдаву яла бунагьру чIявусса буваймур базу – мазри. Му буруччин аьркинссар мяйва задраяту: щялмахъраяту: кьасттирай буси, махсарттан буси, гъибат-бугьтандалия, ламмамшивруя, хIарамсса бяс-ччал баврия, цаятура-цалла цIа даврия, цаманайн нааьна даврия, зай увкуну оьккисса дуаь даврия, бусурманчу кьюкьин уллай, хъярч махсарттан угьаврия. Мукунма, гьарца оьккисса, оьсса, бунагь шайсса хIарамсса каламрая буруччин ялувссар.

Лякьагу дуруччин аьркинссар гьарца хIарамсса, шубгьат-щак бусса зад дукаврия.

Аьвратгу дуруччин аьркинссар аьвратрал бувайсса бунагьраяту.

Каругу дуруччин аьркинссар инсаннайх рищаврияту, хIарамсса задрайн ка лаян даврияту, аьркин бакъамур чичаврияту ва мукунма цайми хIарамсса задирттаяту.

Ччаннугу буруччин аьркинссар хIарамсса задрайн бачаврияту. Залимтурал, хъуниминнал хьулурдавун нанаврияту, аьркиншиву духьурча дакъа. Мукунма цайми хIарамсса задирттайн къасттирай бачаврияту.

Ва куццуй арулвагу базу жагьилсса заманнаву гьарца хIарамсса задирттаяту буруччирча, хъунавхьукун Аллагьналгу ﷻ му уруччайссар.

Амма инсаннал чурххал циняв базурдал хан, миннул ялувмур дакIри. ХьхьичIра-хьхьичI му дуруччин аьркинссар Аллагьнаятусса ﷻ нигьал дуцIин дурну, гьарца оьккисса, оьсса тIуллаяту, щяйтIаннун лайкьсса сипатирттаяту, оьккисса пикрирдая арх дуван ялувссар. ДакI сукку хьумур чулухуннайри вайми циняв базурдугу бачайсса. ДакI дурурччума – щала уруччайссар.

Инсантурал дакIругу шанна куццуйсса дуссар. Ца Аллагьнаяту ﷻ нигьал дурцIусса, малаиктал бухлахисса, щяйтIан буххан ххуллу бакъасса, оьккисса тIуллаяту марцIсса, хъинмур бакъа дакIнин къабагьайсса, Аллагьу Тааьланал хIикматру, кашфурду цаву загьир хъанахъисса, архсса, кьюлтIсса, кIулсса, къакIулсса задру ххал хъанахъисса, басиратрал чаннайну хIакьмур загьир хъанахъисса дакIри. Му дакIнивун Халикь ﷻ урувгукунгу, мунангу му аькьлулул нурданийну чанна лархъун, Аллагь ﷻ кIулшиврул илагьийсса нурдайну чIюлу дурну ляркъуну, рязий шайссар. Мукунсса дакIругу дикIайсса аьрифтуралли. ХьхьичIсса задрах бурувгсса яруннаннияр, архсса, къюлтIсса задру миннан чIалачIиссар.

Цагу гьавалул дурцIусса, кьюркьюсса, оьсса, оьккисса сипатирттал дарщусса, малаиктал къабуххайсса, щяйтIаннул хьулурду тIивтIусса, цIаншиврул дурцIусса, къасаватрал люхIи ларгсса, оьмур бакъа дакIнин къабагьайсса, батIулмур бакъа кьамул къабайсса дакIри.

Цагу гьавагу буххайсса, имангу духхайсса. ЩяйтIангу буххайсса, малаикгу уххайсса. Гьава-щяйтIан бувххун оьмунин гьуз учин увну, оьмур буллан авчукун, му ссят малаик увххун, иман дурххун, му оьккину, оьну чIалачIи дурну, хъинмур ххуй бизан бувну, Аллагь ﷻ дакIнин увтун, аькьуба дакIнин дуртун кIура аян увайссар. Ялагу щяйтIан ялун ххявххун, мунал дакIнин вас-васру бувтун, ина аьхIмакьссарав, чурххан ччимур циван къабувара, винна ччимур циван къадукара, ччимур циван къахIачIара, чурх заэв циван буллайра, дунияллул неъмат циван къаласара, щил дукан кьаританна, пуланнал канай ур, пулан хIачIлай ур, пулансса аьлимчуналгума буллай ур, къабучIину бивкIссания, муналгу къабуванссия, оьрму лахъиссар, тавба дуванхьуви, кIура аянхьува тIий, ялагу буллан гьуз учин увайссар.

Ялагу мунал дакIнивун малаик увххун дакIнин бутайссар, ина дунияллул чансса лазатирттах абадлийсса алжаннул неъмат кьукьиннав, халкь бяйкъуннича куну, инавагу аьйкьиннав, гьаттал аьзабрая нигьа къаусарав, дуржагьрал цIараву цукун икIанна тIий, кIура аян дакIнин бутайссар. Му дакI дусса инсан му куццуй вания тамунин зана хъанай икIайссар. Кув чIумал щяйтIан ххув хьуну мунил тIимур байссар, кув чIумал малаик ххув хьуну мунал тIимур бувайссар.

Ялагу мукьра куццуй дуссар инсантурал дакIру.

Ца мудан Аллагь ﷻ кIицI лагаврихун машгъул хьусса, чара бакъасса иширттаву дакъа дунияллух пикри къабувайсса. Му сиддикьинтурал дакIри.

Цагу муданна дунияллухух ларгсса, Аллагь ﷻ дакIнинвагу къаагьайсса. Агьарчагу мазрал акъа, дакIнил кIицI къалагайсса. Му фасикьтурал, бунагькартурал, гьалак хьуминнал дакIри.

Цагу диндалухунгу, дунияллухунгу машгъул хьусса, амма дин гьарзасса дакIри. Му аьвамсса муъминтурал дакIри. Мукунминнал мукьва я бикIайссар: кIива бакIраву дунияллул амрурдах буруглагисса, кIива дакIниву диндалул амрурдах буруглагисса.

Цагу мура кIиннихуннагу машгъул хьусса, амма дунияллулмур хьхьичIун дурксса дакIри. Му дуниял тIалав дуллалиминнал дакIри.

 

2026-03-01 (Рамазан 1447 ш.) №3.


Лайлатул-Кьадрилул хьхьу

АцIния кIивагу зурдардиву яла ххирамур, даража лаваймур – Рамазан барзри. Мунил хьхьурдардива яла ххирамур хьхьугу – Лайлатул-Кьадрилул хьхьури.   Мугу Рамазан зуруй цумур хьхьу дуссарив мяйжанну къакIулссар. Куннал хьхьичIра-хьхьичIсса хьхьури тIар, куннал ацIния арулку хьхьури...


ХIалал-хIараммунил баян

Аллагь Тааьланал дунияллий халкьуннан, дуллусса хъусру ризкьи-маэшат хIалалссагу дуссар, хIарамссагу дуссар. КIинниллагу дянивсса щак буссагу дуссар, мунийн «шубгьа» учайссар.   Шубгьа хъанахъиссар я хIалалшиву, я хIарамшиву чIявуминнаща личIий дуван къашайсса, цукунссарив кIул...


Зумаритавал кьини

Аллагь Тааьланал Зумаритавал кьини даврин савав – ахиратлул кьини дакIнин дагьаншиврулли. Мунингу учайссар Эдрал кьини, куну. Гьарца Эдрал кьини дуркIукун, дунияллий халкь кув ххарину, кув пашманну, кув ххуйсса канай, ххуйсса ларххун, кув оьккисса канай, оьккисса ларххун, кув бахьтта, кув...


Бала-апатIирттая буруччайсса дуаь

АпатIру, дардру инсаннал оьрмулуву ччя-ччяни хьуна дакьай. Пашманмургу, ххаримургу жуйнна дияйссар Аллагьнал ﷻ чичрулийну. Мунияту, захIматсса иширавун багьсса чIумалгу куклушиву, бигьашиву Заннахь чIа учин аьркинссар.   Цумур дуаьри дуккин аьркинсса апатIрая, мусиватрая буруччиншиврул?...


Аьдатрайсса Исламрал ххуллур цанмагу, чингу мюнпатмур

Цалчинмур ЦIувкIратусса ХIажикьурбаннул ва Лайлил душ Эльмира (Ххадижат) Нуруттинова республикалий машгьурну бур Исламрал журналист ва динийсса жяматийсса ишккакку хIисаврай. Исламрал хъаннил мероприятияртту дачин дувангу чIярумур чIумал ванийн вихшала дувай. Дагъусттаннал Муфтиятрал просвещениялул...