Аькьилсса бусаларду

Аькьилсса бусаларду

Аькьилсса бусаларду

БивкIулиясса хайр

Ца чIумал Мансур тIисса цIа дусса халифнал увкуну бур цала вазирнахь Рабиъ ибн Юнуслухь: «Ва дунияллий гьарзад ххуйсса дур, так ца оьшиву личIаннин. Му оьшивугу бивкIу бур», – куну. Рабиълул жаваб дуллуну дур: «Дунияллул щалла хъиншиву бивкIу бушивурихха!» – куну. Халиф махIаттал хьуну ур: «Му ци махъри! БивкIулия цукунсса хайр бикIан бюхъайссар?!» – тIий. Вазирнал бувчIин бувну бур: «БивкIу бакъассания, ина цIана халифну къаикIантIиссияв. Вияр хьхьичIсса халиф бивкIулул дунияллия гьан къаувссания, вин халифшиву къадулунтIиссия!», – куну.

Хъяврин аврий рязима

Аьбдуллагь ибн Оьмардул цала лагътал тархъан бувайсса бивкIун бур, ххювагу чак булларча, лях личIан къабувну, ялув бавцIуну. Му иш кIул шайхту, ганачIасса лагътал байбивхьуну бур чакру хъинну хIарачатрай Аьбдуллагьлул хьхьичI, ганан хIисав хьунну буллай, цивппагу тархъан бувансса умудрай. Му иш хIисав хьусса ца инсаннал увкуну бур: «Тай вичIасса лагътал чакру ккаккиялун буллай бур, тайннал дакIурдиву дакIнихтунусса Аллагьнайн ﷻ мютIишиву дакъар», – куну. Аьбдуллагьлул укунсса жаваб дуллуну дур: «Чак баву – Аллагьнал ва ﷻ инсаннал дянивсса ишри. Ми иширттаву тайннал на хъяврин уварча, на рязиссара хъяврин увману икIан».

Танмалсса лагъ

Аьли-асхIаб ибн АбутIалиблул цала лагънайн оьвкуну бур, амма ганал жаваб къадуллуну дур. Аьлил ялагу оьвкуну бур, къуллугъчирив цанма чIу къабавсса куна утту ивхьуну ивкIун ур. Яла Аьли-асхIаб цува лавгун ур къуллугъчиначIан: «Да, вин баллай бакъарив на вийна оьвтIий ушиву!» «Ттун баллай бияча, амма на курчIил хъанай уссияв шичча изан, ина ттунма танмихI къабантIишиву кIулну», – тIайлану бувсун бур къуллугъчинал. Микку Аьли-асхIаблул увкуну бур: «Насу вина ччинийн, ина Аллагьнал ﷻ цIаний тархъан ивтссарача!» – куну.

Аллагьнан ﷻ чIалачIиссар

КIилчинма халиф Оьмар ибн Хаттаб духсса яннагу ларххун гьанттайнай уккайсса ивкIун ур шагьрулувун, инсантал ци дуллай, ссаха зий бурив ххал буван. Ца чIумал му най ивкIун ур накI дахлай маэшат буллалисса хъамитайпалул къатлул чIарах. Къатлул чIираха мунан бавну бур ганил цила душнищал гъалгъа тIисса чIу. Ниттил увкуну бур: «Бачу вай накIливух щин хIала дуваннуча», – куну. «Мукун дуллан халифнал ихтияр къадуллунни, къадагъа дирхьунни!», – увкуну бур душнил. «Яр ва чIалсса чIумал халифнан кIул къашайссарча, жува мунан чIалай за бурув, хIала дува щин!», – буюр бувну бур ниттил. Душнил увкуну бур: «Халифнан къаккаккарчагу, Аллагьнан ﷻ чIалачIиссару!» Душнил увкусса мукъурттий дакI даркьуну, Оьмар-асхIабнал га душ цала арснан бувцуну бур. Миннал наслулия увну ур «ххюлчинма халиф» тIисса цIанин лайкь хьусса Оьмар ибн Аьбдулаьзиз.

ХIАДУР БУВССАР МУСЛИМ АЬБДУЛЛАЕВЛУЛ

2026-04-01 (Шавваль 1447 ш.) №4.


Лажинлякъул лишан

Инсаннахьхьун ядуван дуллусса задрайн «аманат» учайссар. Ва бур аьрабрава лакку мазравунгу цайми бусурман миллатирттал мазурдивунгу бувкIсса махъ.   Аманат тIисса махъ аьрабрая таржума бувайссар «буллусса махъ бугьаву, дакI тIайлашиву, вихшала» тIисса мяънардай....


ЗанначIан гьаз дурсса кару

Цала дянивсса икьралдайн, кIулминнайн, соцсетирдайн чул бишлай аьдат хьусса халкьуннал дянив жунна чIявуну хъама дитай ца агьамсса низам: халкьуннайн букканнин цал Аллагьнайн ﷻ лабизан, дуаь дуван.   Ва укунмасса маслихIат бакъарча, бусурманчунал гьанусса мухIлухIин хъанахъиссар,...


Таваккулданиясса мусил махъру

    Таваккулданул мяъна дурчIин дуллалисса калимартту:   Идавсил ﷺ увкуссар: «Халкьуннаву яла гужма хьун ччиманал Аллагьнайн ﷻ таваккул бутича». ЯхIъя ибн Муа́ьзлухь цIувххуссар: «Инсан таваккул бутайману та ккаллиссар?» «Цала Заллуну Аллагь ﷻ...


ЧIун ва иман

МухIаммад Идавсил ﷺ асхIабтал бавтIсса кIанттавату ппив къашайва тIар сура «аль-Аьср» къабувккуну. Ва бур Кьуръандалул ца яла кутIамур сура, цинугу шанма аят бусса. Ванил цалчинмур аятраву Заннал увкуну бур (мяъна): «Хъа буллай ура ахттакьун чIумуйн».   Аллагьу...


Суал-жаваб

БучIиссарив жаназалул чак буван хьхьичI жаназа дакъанура. Жул шяравусса мизитраву мукунсса чак бувай гьарца нюжмар кьини. Мунин шариаьтраву цукунсса хIучча буссар? Имам Аль-Бухарил ва Муслимлул хIадисирттал луттирдавусса хIадисраву бувсун бур Эфиопиянал паччахI Наджаши ивкIусса хавар баяйхту...