Заралсса хасият

Заралсса хасият

Гьарца аькьлу бусса инсаннан бувчIин къабувнува чIалай бур къалиян учаву заралсса зад бушиву, цанчирча, мунил инсаннал диндалун, кулпатран ва цIуллу-сагъшиврун зарал биян буллай бунутIий. Му чIалачIисса зад бур.

Кьуръандалуву Аллагь Тааьла чIявусса кIанттай жунма лахьхьин буллай ур, нитти-буттал цалва оьрчIан лахьхьин бувайсса кунма, жулва чурххан, кулпатран ягу лагма-ялттуминнан зарал биян буваймур, марцI дакъамур, мюнпат биян къабуваймур дуллан къабучIишиву. Инсаннан хайр биян буваймурдив – хIалалссар куну бур. Кьуръандалуву увкуну бур: «Зулва зува литIун мабулларди!». Инсаннаща дукра къаканай яхьун къабюхъайссар, амма цири мунан хьунтIисса къалиян учаву кьадитарча?

Аллагь Тааьланал инсан цала цува ивчIан улланшиврул ляхъан увссарив? Къалиян учавриясса заралунния тIурча, хьхьичIва-хьхьичI мунил бусурманчунан Аллагь ﷻ хъама итан уллалиссар. Къалиян учайманан чакэбадат дуван захIматссар. Мукунманан салихIсса, ххуйсса инсантуравух хIала уххан захIматссар. Паракьатну, рахIатну къалиян учин бюхъайсса кIантту язи бугьлан икIайссар. Мунал дусталнугу бугьантIиссар цува кунмасса къалиян учин ххирами. Таммакулул чурххал цIуллусагъшиврунгу хъунмасса зарал биян буллалиссар: чурххал гуж-кьувват чан шайссар, яруннин чани чан шайссар, къюкIлин зарал бувайссар, хъугьу буккан бувайссар, ракрал цIуцIаву хьун бюхъайссар. Къалиян учаврил инсаннал хъуслингу зарал биян буллалиссар, га мискиншиврувун кIункIу уллалиссар. Идавстураву, имамтураву, шайхтураву ва аьлимтураву акъассар цаягу къалиян учайсса ягу учин ихтияр дуллусса.

Шариаьтрайн бувну къалиян учаву карагьатссар (къахъинссар), амма бунагь бакъассар тIиссагу буккай. Амма жунма кIулну бикIан аьркинссар, шанма карагьатмур буварча, му ца чIивисса бунагьрайн кIура баяйшиву, шанма чIиви бунагьгу ца хъун бунагьран ккалли шайшиву. Тти пикри бувара къалиян учайманал кьинилун цими бунагь буллай урив, ахирданийгу оьрмулухун тIий ивкIманал къинттуллух цими хъун бунагь бикIантIий бурив!?

ДАВУД КЬУРБАНОВ

2026-08-01 (Сафар 1448 ш.) №8.


Лелуххул эбрат

Щейх Ибрагьим Адгьам ивкIссар Шакьикь Балхил усттазну. Ца кьини Шакикь цала щейхначIан увкIун, бувсун бур цува хIалтIилухун ачин хIадур хъанай ушиву.   – Жува хьунабакьиннин цаппара барзру гьантIиссар! – увкуну бур ганал. Амма кIива-шанма гьантлува Ибрагьим Адгьамлун ккавккун ур...


МухIаммад Идавсил ﷺ оьрмулия

Идавс ﷺ дунияллийн увкун, мунал ниттин Аминатлун ккарккун дур муная нанисса нур, лагмамур чаннагу дурну марцI дуккан дуллалисса.   Ца ппурттуву чIавасса МухIаммад ﷺ оьрчIащал тIуркIу тIий уна, муначIан увкIун малаик Жабраил, тIитIин бувну Идавсил ﷺ хъазам, мунал къюкI мусил тIясраву зам-зам...


Хъинмунил гьану

Имам Муслимлул луттираву бур укунсса хIадис: «МухIаммад Идавсил ﷺ увкуна: "Аллагь Тааьла МарцIмари, марцIмур дакъа кьамулгу къадуваймари».   Кьуръандалуву Аллагьнал ﷻ халкьуннайн амру бувссар идавстурайхчIин: «Зу дукияра марцIмур, тIуллугу хъинсса дуллали»...


Суал-жаваб

Чак бяличIан буван бучIисса ишру цумири? Фаризасса ва ссуннатсса чак бяличIан баврил хIукмурду личIи-личIиссар. ЦукунчIавсса багьана бакъанува чак бяличIан буван къабучIиссар, хIарамссар. Амма хъуслин зарал шавриясса нигь куннасса тагьардануву чак бяличIан буван ихтияр дуссар. Чак буллалиманан...


Бархъаллал Маллайл шеъри

"Мажму́аьтул-аьша́р" тIисса луттирава. Бишлашиссар луттираву бусса куццуй.     Бисмиллягьи-ррахIмани-ррахIим.   МарцIну вичIи дишара, я диндалул уссурвал, Жула Сайид Идавсил сиярдалул бусаннин. Арулдагу лухччигу, арулдагу ссавругу Цахлуну ляхъан дурсса ХIабибуллагь...