Заралсса хасият

Заралсса хасият

Гьарца аькьлу бусса инсаннан бувчIин къабувнува чIалай бур къалиян учаву заралсса зад бушиву, цанчирча, мунил инсаннал диндалун, кулпатран ва цIуллу-сагъшиврун зарал биян буллай бунутIий. Му чIалачIисса зад бур.

Кьуръандалуву Аллагь Тааьла чIявусса кIанттай жунма лахьхьин буллай ур, нитти-буттал цалва оьрчIан лахьхьин бувайсса кунма, жулва чурххан, кулпатран ягу лагма-ялттуминнан зарал биян буваймур, марцI дакъамур, мюнпат биян къабуваймур дуллан къабучIишиву. Инсаннан хайр биян буваймурдив – хIалалссар куну бур. Кьуръандалуву увкуну бур: «Зулва зува литIун мабулларди!». Инсаннаща дукра къаканай яхьун къабюхъайссар, амма цири мунан хьунтIисса къалиян учаву кьадитарча?

Аллагь Тааьланал инсан цала цува ивчIан улланшиврул ляхъан увссарив? Къалиян учавриясса заралунния тIурча, хьхьичIва-хьхьичI мунил бусурманчунан Аллагь ﷻ хъама итан уллалиссар. Къалиян учайманан чакэбадат дуван захIматссар. Мукунманан салихIсса, ххуйсса инсантуравух хIала уххан захIматссар. Паракьатну, рахIатну къалиян учин бюхъайсса кIантту язи бугьлан икIайссар. Мунал дусталнугу бугьантIиссар цува кунмасса къалиян учин ххирами. Таммакулул чурххал цIуллусагъшиврунгу хъунмасса зарал биян буллалиссар: чурххал гуж-кьувват чан шайссар, яруннин чани чан шайссар, къюкIлин зарал бувайссар, хъугьу буккан бувайссар, ракрал цIуцIаву хьун бюхъайссар. Къалиян учаврил инсаннал хъуслингу зарал биян буллалиссар, га мискиншиврувун кIункIу уллалиссар. Идавстураву, имамтураву, шайхтураву ва аьлимтураву акъассар цаягу къалиян учайсса ягу учин ихтияр дуллусса.

Шариаьтрайн бувну къалиян учаву карагьатссар (къахъинссар), амма бунагь бакъассар тIиссагу буккай. Амма жунма кIулну бикIан аьркинссар, шанма карагьатмур буварча, му ца чIивисса бунагьрайн кIура баяйшиву, шанма чIиви бунагьгу ца хъун бунагьран ккалли шайшиву. Тти пикри бувара къалиян учайманал кьинилун цими бунагь буллай урив, ахирданийгу оьрмулухун тIий ивкIманал къинттуллух цими хъун бунагь бикIантIий бурив!?

ДАВУД КЬУРБАНОВ

2026-06-01 (Зуль-ХIижжа 1447 ш.) №6.


АхIмакьманал лишан

ХьхьичIазаманнай ца аькьлукар най ивкIун ур цала иширттай Бухаралив. Ганан ххуллул гьалмахчуну бакIрайн агьну ур хъинну маз чIявусса адимина. Ганал аькьлукарнахьхьун чIявусса суаллу буллай, жаваб дулуннин къаавцIуну, цала ва цайминнал оьрмурдавасса ишругу буслай, ивкIун ур.   Акьлукар...


Идавсин ﷺ ххирамий

Жуна кIулну ухьурча лахъисса оьрму бувтсса, чанну къашавай хъанай ивкIсса, хъус-маэшат гьарзасса, цанма ччисса куццуй ялапар хъанай ивкIсса инсан, жува бикIару мунай дакI мяш хъанай. Амма мукунсса инсаннал тIуллу, аьмаллу ххуйсса бивкIун бакъахьурча, му бувтсса оьрмулия цукунчIавсса хайр...


АцIлийнусса чири

Кьуръан буккаву МухIаммад Идавсил ﷺ суннат бушиву, чири хъунмасса даву душиву къакIулсса цучIав акъахьунссар. Мунияту гьарца бусурманчунал хIарачат буллан аьркинссар аьраб мазрай Кьуръан буккин лахьхьин. Расулуллагьнал ﷻ увкуссар: «Зувату яла ххуйма – Кьуръан буккингу лавхьхуну,...


ХIурмат бушиву – Заннайн мютIишивур

Аллагьнайн ﷻ икрам-эбадат дуваву къуртал къашайссар так ца чак баврийну, зума дугьаврийну, Кьуръан буккаврийну ягу зикрирду буллалаврийну. Аллагьнайн ﷻ эбадат дуваву – му хъанахъиссар инсаннал оьрмулуву буллалисса, хъанахъисса цимурца ишру Аллагьнайн мютIину баву. Дукра дукаву бикIу,...


Суал-жаваб

Жува кIюрххил чаклил кIилчинмур ракааьтраву дуккару «КьунутI» («Магьдина») тIисса дуаь. Жяматращал чак буллай унува имамнал му къадуккирча ци буван аьркинссар? Имамнал кIюрххил чакливу «КьунутI» къадуккирча, мунал хъирив чак буллалиманахь ихтияр дуссар цаллалу...