Аллагьнал ﷻ хъун увма щилчIав кьюкьин къаувайссар

Аллагьнал ﷻ хъун увма щилчIав кьюкьин къаувайссар

Бухкъалагайсса сий ччарча, ччяни лагайсса цIаничIан кIункIу машаванна. Абадлийсса сий инсаннан дулайссар Аллагьу Тааьланал. Мукунсса узданшиврун лайкь шайссар Заннайн мютIину, эбадатрай, щукрулий, зикрилий, Аллагьнахсса ﷻ ччаврий даин шайма.

 

Цува мяйжаннугу лагъ ушиву кIулну Заннайн мютIи хьума абадлийсса узданшиврун лайкьмари. Дунияллул сий чIумуйссар, гъарал щинал кунна ларсун, лиххан дурну лагайссар.

Аьли ибн Абу ТIалиблул увкуссар: «Хъус дакъанура авадан хьун ва чIявусса оьрчIру бакъанува наслу гьарза буван ччима – бунагьирттал кьюкьалашивруя Аллагьнайн ﷻ мютIишиврул лахъшиврийн зана икIан аьркинссар».

 

Бусала

Ца адиминал Халиф Гьарун Рашидлун сси бизансса тIул дурну дур. Халифнал буюр бувну бур га махь къабувсса вилцIундалуцIун ахIин, ганил ивчIансса пикрилий. Амма вилцIундалул га инсаннан цукунчIавсса зарал къабувну бур.

Яла халифнал амру бувну бур та адимина лухччинул лувсса дуснакьравун увтун, ялун аьрщи дирчуну ахьлаган уван. Гьарун Рашидлул увкумур биттур бувну бур нукартурал.

Амма чансса хIаллава га адимина ца багъраву лявкъуну ур. Увгьуну цIунилгу халифначIан увцуну ур.

– Ина дуснакьрава щил уккан увра? – цIувххуну бур Гьаруннул.

– На багъравун увцуманал уккан увунна! – дуллуну дур жаваб.

– Багъравун щил увцура? – буллуну бур суал.

– Дуснакьрава уккан увманал увцунна!

Халифнан бувчIуну бур га Аллагьнан ﷻ ххирасса, Заннайн мютIисса, хIакьсса лагъ ушиву ва цащава ганан цукунчIавсса зарал буван къабюхъантIишиву.

Гьарун Рашидлул ганайн буюр бувну бур шагьрулувух буртти авчуну, лахъсса чIуний укунсса махъру тIун: «Гьаруннун ччай бия Аллагьнал ﷻ хъун увсса инсан кьюкьин уван, амма ганал гуж биял къавхьунни!»

 

Муса Аьлиев

2026-05-01 (Зуль-Кьаъда 1447 ш.) №5.


Иман ссайн учайссар?

Иман – му Аллагьу Тааьланал Цалва хъиншиврийну, рахIму-цIимилийну Цалва лагъартуннаятусса Цана ччисса инсаннал дакIниву бувчIин бавур, асар хьун бавур, мунивун дуртIсса нурди, му инсаннан цува ляхъан увсса Зал кIул уван. Му нургу, асаргу дакIниву бусса инсаннал Аллагьу Тааьланал...


Кьурбандалул байран

Кьурбандалул кьини – Исламравусса яла агьаммур байран хъанахъиссар. Аьрабрай ванийн «Эд аль-АдхIа» учайссар. Му хъанахъиссар Зуль-ХIижжа зурул 10-мур кьини. Мунил хъиривсса шанма гьанттагу байрандалул гьантрину ккаллиссар, миннуйн «ташрикьрал» гьантри...


КьюлтIмур кIул бан шайссарив?

ЦIанасса чIумал цаппара инсантал цукунсса бунугу балаллувун ягу захIматшивурттавун багьсса чIумал, аькьлу бухлавгсса кунма, му захIматшиврува ххассал хьуншиврул бикъавсса кIану къабитай: духтуртурачIан лагай, хIакимтурачIан бияй, битай лахъисса сапарду, жура-журасса дару-сававру ишла дуллан бикIай....


Мяърипат ва тарбия

Ххуйсса хасият, тIул-тIабиаьт, адав дуну оьрчI, душ тарбия баву – му хъанахъиссар буттал цалва авладран дуллалисса хъинну кьимат лавайсса зат. Мукунсса тарбия дулаврил гьануну хьун аьркинссар жулва оьрчIру чIивину бунава мий хъуни хъанахъиссаксса минная инсаншиву дусса, хасият ххуйсса халкь...


Шанугу - неъмат

Шанашаву – Аллагьу Тааьланал жунма буллусса хъунмасса неъмат хъанай бур. Шанашисса чIумал инсаннал чурх ва къюкI дигьа лаглай дур, инсан игьалаглай ур. Гьарца затираву кунна, шанан утту ишавривугу дуссар цилла адабру:   1) ХъатIан чак бувну махъ аьркин бакъасса гъалгъарду къабуллай,...