Аллагьнал ﷻ хъун увма щилчIав кьюкьин къаувайссар

Аллагьнал ﷻ хъун увма щилчIав кьюкьин къаувайссар

Бухкъалагайсса сий ччарча, ччяни лагайсса цIаничIан кIункIу машаванна. Абадлийсса сий инсаннан дулайссар Аллагьу Тааьланал. Мукунсса узданшиврун лайкь шайссар Заннайн мютIину, эбадатрай, щукрулий, зикрилий, Аллагьнахсса ﷻ ччаврий даин шайма.

 

Цува мяйжаннугу лагъ ушиву кIулну Заннайн мютIи хьума абадлийсса узданшиврун лайкьмари. Дунияллул сий чIумуйссар, гъарал щинал кунна ларсун, лиххан дурну лагайссар.

Аьли ибн Абу ТIалиблул увкуссар: «Хъус дакъанура авадан хьун ва чIявусса оьрчIру бакъанува наслу гьарза буван ччима – бунагьирттал кьюкьалашивруя Аллагьнайн ﷻ мютIишиврул лахъшиврийн зана икIан аьркинссар».

 

Бусала

Ца адиминал Халиф Гьарун Рашидлун сси бизансса тIул дурну дур. Халифнал буюр бувну бур га махь къабувсса вилцIундалуцIун ахIин, ганил ивчIансса пикрилий. Амма вилцIундалул га инсаннан цукунчIавсса зарал къабувну бур.

Яла халифнал амру бувну бур та адимина лухччинул лувсса дуснакьравун увтун, ялун аьрщи дирчуну ахьлаган уван. Гьарун Рашидлул увкумур биттур бувну бур нукартурал.

Амма чансса хIаллава га адимина ца багъраву лявкъуну ур. Увгьуну цIунилгу халифначIан увцуну ур.

– Ина дуснакьрава щил уккан увра? – цIувххуну бур Гьаруннул.

– На багъравун увцуманал уккан увунна! – дуллуну дур жаваб.

– Багъравун щил увцура? – буллуну бур суал.

– Дуснакьрава уккан увманал увцунна!

Халифнан бувчIуну бур га Аллагьнан ﷻ ххирасса, Заннайн мютIисса, хIакьсса лагъ ушиву ва цащава ганан цукунчIавсса зарал буван къабюхъантIишиву.

Гьарун Рашидлул ганайн буюр бувну бур шагьрулувух буртти авчуну, лахъсса чIуний укунсса махъру тIун: «Гьаруннун ччай бия Аллагьнал ﷻ хъун увсса инсан кьюкьин уван, амма ганал гуж биял къавхьунни!»

 

Муса Аьлиев

2026-04-01 (Шавваль 1447 ш.) №4.


Таваккулданиясса мусил махъру

    Таваккулданул мяъна дурчIин дуллалисса калимартту:   Идавсил ﷺ увкуссар: «Халкьуннаву яла гужма хьун ччиманал Аллагьнайн ﷻ таваккул бутича». ЯхIъя ибн Муа́ьзлухь цIувххуссар: «Инсан таваккул бутайману та ккаллиссар?» «Цала Заллуну Аллагь ﷻ...


Иман цIакь дувансса давуртту

Идавсих ﷺ вичIи дирхьума – Аллагьнайн ﷻ мютIи хьумари. «Нур» тIисса суралуву увкуну бур: «Аллагьнайн ﷻ ва Идавсийн ﷺ мютIину бикIи, акъахьурча зун жаваб дулун багьантIиссар». Вай мукъурттил мяйжан буллай бур Идавсил ﷺ ххуллу (сунна) бувгьуну бачаврийну инсантурайн...


ЧIун ва иман

МухIаммад Идавсил ﷺ асхIабтал бавтIсса кIанттавату ппив къашайва тIар сура «аль-Аьср» къабувккуну. Ва бур Кьуръандалул ца яла кутIамур сура, цинугу шанма аят бусса. Ванил цалчинмур аятраву Заннал увкуну бур (мяъна): «Хъа буллай ура ахттакьун чIумуйн».   Аллагьу...


Напсилул хасиятру

Напсилул хасиятруЦала напсилух вичIи дирхьуну, оьбаларду буллан махъаллил акъасса инсаннан хасъсса хасиятру дур къуллугърах къанихшиву ва мудан цува цайминнаяр лавайну икIан ччишиву. Мукунсса инсаннан, мудан хьхьичIун личлай, цайми инсантал цала буюрду биттур буллали буллай, цахва мюхтаж буллан...


Аькьилсса бусаларду

  Нитти-буттал дуаь Ца аьлимчу-щейхначIа ккалаккисса мутааьлимнал ганахь миннат бувну бур цахара дуаь дувакьай, куну. «Ттул дуаь Аллагьнал ﷻ кьамул къадувантIиссар!» - баян бувну бур щейхнал. Мутааьлимтал махIаттал хьуну бур, цанчирча, дуаь чIа увкума ивкIун ур дуккавриву...