Бусравсса имам

Бусравсса имам

Бусравсса имам

ХIакьинусса кьини цаппара лакрал шяраваллаву цайми миллатирттавасса диндалул аьлимтал бур имамталну зий. 2015-ку шинал Лаккуйн имамшиву дуллан увкIун, хIакьинусса кьинигу зий ур жяматрангу бусравсса ХIабиб Баталов. Уттигъанну жул ванащал хьунабакьаву хьунни.

 

Ас-саламу аьлайкум, ХIабиб! Буси виятува. Ина цумур шяравассара, лакрачIан цукун агьра?

– На хъуна хьуссара Хасавюртуллал райондалийсса Дзержинское тIисса шяраву. Нава Ботлихуллал райондалийсса Кванхидатль шяравассара. Школа бувккуну махъ на увхссияв ЧиркIейливсса Исламрал институтравун. Га бувккукун на тIайла увккунав Докузпаруллал райондалийсса Усухчай тIисса шяравун имамну. Хъунмасса хIал къавхьуну гичча гьан увунна Гъумукун, имамнал кумагчину. Шикку га чIумал дуссия диндалул телевидение. ХьхьичIппурттуву ганийгу зий уссияв. Нюжмар кьинисса имамнал вяъза ва Исламрая бусласисса передачарду ита дакьайссия.

Ганияр махъ цаппара хIаллай ялагу Кьилвалул Дагъусттаннай имамшиву дуллай уссияв, Советское тIисса шяраву. Тиккугу Лаккуя бивзсса тухумирттавасса халкь яхъанай бия, цаппараннан лакку мазгу кIулну бия. МахIаттал шайва ттунгу лакку маз кIулшивруя.

ЦIанагу махъунай Лаккуйн учIан нясивну лявкъунни. Шикку Гъази-Гъумучиял имамнал кумагчину ва «Ас-салам» кказитрал вакилну зий уссара.

 

– Ина цамур миллатрал инсан ухьувкун, Гъумук ягу цайми инава зий ивкIсса шяраваллал жяматру рязи бакъа къабикIайвав?

– Лаккуй мукунсса иш ттун хIисав къавхьунни. Масала, Гъумук укунмагу личIи-личIисса миллатру яхъанай бур: дарги, агъул, табасаран, лазги ва цаймигу. Мунияту ттухгу душманнах куна цучIав къаургай. Ттун лакку мазгу лавхьхьунни. Хьуна авкьунахь «Бивзрув, цукун буру?» увкуну яхшихаш бувара, гайнналгу лайкьсса куццуй жаваб дулай. Мизитравун бучIайминнащалгу ихтилат лакку мазрай бувара.

 

 

“Ас-салам” кказит биян буллай

 

 

 

– ХьхьичIппурттуву Лакрал райондалий вил чIарав цу ацIайва?

– ХьхьичIва-хьхьичI ттул чIарав авцIума ия гай шиннардий Лакрал райондалул имамну ивкIсса ХIажимурадов Шейхмурад. Га цува ур табасараннал миллатравасса. 24-25 шин дурну дур диндалул давурттай зий, цал Кьубиял шяраваллил яла райондалул имамну, хъиривгу просвещениялул отдел дачин дурну. ХIакьинусса кьинигу уссар райондалий «Инсан» фондрал вакилну зий, миски-гъаривнан, бала-апатI ялун бивминнан кумаг буллай.

 

– ХIабиб, вил ци кулпат бур?

– Аллагьнайн ﷻ щукру, ттул бур кIива оьрчI. Ттул щарссанилгу бувккуссар Дагъусттаннал Исламрал университет. Гъира бусса хъаннихь, душварахь дарсру дишайссар.

– Вила нину-ппу рязину бурив ина язи бувгьусса оьрмулул ххуттая?

– АльхIамдулиллагь, ттул нину ва ппу дин дургьусса инсантал бур, на дуллалисса давриягу рязину бикIай. Буттал ттун чIивинийва чак буллан, Кьуръан буккин лахьхьин бувуна. Чак кьабитарча танмихI байва.

Буттал чIявуну цIуххай: «Хъуними вил даврия рязину бурив?» – куну. «Ччарча номер бусанна, оьвкуну инава цIухха!» – учара на. Ттун къакIуллихха рязину буссарив бакъассарив. Ттуятура цIарду дуллангу къалайкьри.

 

– Жун кIулли ина уттигъанну джиу-джитсулул Европанал чемпионатраву гьуртту хьушиву. Буси инава спортрахун агьсса куц.

– На чIивинийва жула шяраву лачIун буккаврил секциялувун занай уссияв. Институтравун дуклан увхсса чIумал 3-4 шин дурссия самболийн занай. Мунияр махъ грепплинграхун агьра. Шикку Гъумукгу грепплинграйн занай ура.

ХьхьичIсса ппурттуву спортраву личIисса ххувшавуртту ласун къашайва. Так гьашину интту Санкт-Петербурглив хьусса турнирданий грепплинграл шанма журалуву цалчинми кIантту бувгьуссия.

Ттигъаннугу Ростоврай хьусса тIивтIусса Европанал чемпионатрай на шамулчинмур кIану бугьав. Ттущал Лакрал райондалиясса цаймигу кIия имам буссия. Кумиял имам Кьебедов Оьмардул цалчинмур кIану бувгьунни, ШавкIуллал имам ОьмархIажиев Насрудинннул бувгьунни кIилчинмур кIану.

 

 

Н. ОьмархIажиев, Оь. Кьебедов ва ХIабиб Баталов Европанал чемпионатрай

 

 

 

ACBJJ тIисса турнирданий. УрчIах ХIабиб Баталов

 

 

– Барчаллагь, ХIабиб, жущал ихтилат бансса чIун лякъаврин.

– Барчаллагь зунгу. ЧIа тIий ура Аллагьнахь ﷻ Лакку билаят хьхьичIва кунма диндалул иширттаву хьхьичIунмай бачаву.

 

 

Ихтилат бувссар А. Сулаймановлул

2026-05-01 (Зуль-Кьаъда 1447 ш.) №5.


ХIаж байсса барз

Бусурманнал календарьданул махъва-махъмур Зуль-ХIижжа барзри. Ва зурул цIанил мяънагу – ХIаж байсса барз тIиссар. Гьарца шинал Зуль-ХIижжа зуруйри хъунмамур ХIаж бувайсса, цамур чIумал буван къашайссар. ЧIивимур ХIаж – Оьмра – ччимур чIумал буван ихтияр дуссар.   Ва зурул...


ЖугьутIнал суаллу

Оьмар-асхIаб халифну усса чIумал муначIан ца жугьутI увкIун ур. Идавсил ﷺ мизитравунгу увххун, Абу Аюб аль-Ансаринал чIарав щяивкIсса Оьмар-асхIабнахгу урувгун ганал цIувххуну бур: «Инарав инсантурахь цIуххаву дувайма, амма вихьва щилчIав къацIуххайма, муъминтурал хъунама, амма вил хъунама...


Суал-жаваб

БучIиссарив мизитраву чIирайн ттиликI рирщуну шанан? Мизитраву шанан бучIиссар инсан «джунуб» хьуну (чурх шюшин, гъуслу буван аьркинну) акъахьурча ва гиву чак буллалиминнахун ахчилай, гай къума буллай акъахьурча. Вай шартIру биттур къадуварча, мизитраву шанан къабучIиссар,...


Таваккулданул даража

КIулну бикIияра, Аллагьнал ﷻ хьхьичI бакъассар тавакулдануяр лахъсса даража. Аллагьнайн ﷻ таваккул бувтун, Заннал бувсса хIукмурдайн мютIину, цала циняв ишру Аллагьнайн ﷻ тапшур бувну, кьадардания рязину умари цала дин цIакь дурма. Таваккулданий аьй дувайманал диндалий аьй дуллалиссар. Таваккул...


Бунагьру багъишла битайсса кьини

Зуль-ХIижжалул 9-мур кьини – Аьрафа (Аьрафат) кьинири. Му кьини хIажитал «Аьрафа» тIисса даралуву бикIайссар. Аьрафа кьини азарва «Кьулгьу» («Аль-Ихляс») бувккуну хъинссар. Мукун буккайманал циняв бунагьру багъишла битантIиссар куну бур...