Оьрмулуву яла агьаммур

Оьрмулуву яла агьаммур

Жунма гьарцаннан кIулну бикIан аьркинссар жува ва дунияллийн циван бувкссарув. ЧIявусса инсантал, хаснува философтал, бикIай луглай оьрмулул мурадрах, амма инсаннал аькьлулул ссуссукьушиврул цIаний, цала дакIнин ччимур оьрмулул мурад бухьунссар тIисса хIукмулийн бучIай.

 

Миннахь цIуххирча, оьрмулуву яла агьаммур хъанай бур цукунчIавсса захIматшивуртту къаккарккун, тяхъану, мискиншиву дакъа ва дунияллийсса гьантри ва шинну гьан даву.

Амма мукунми чIалан бикIай Аллагь ﷻ цурив къакIулсса ягу кIулну бунува пикрибакъашиву дуллалисса кунма. Ттула оьрмулул мурад цукунссар тIисса суал цахьхьунма цала къабулайсса инсан ччай уссар ва дунияллий шайкун кайп буллай оьрму бутлан, гьунттий-сарану бучIантIимунил ялув ургъил бакъа. Миннан хъама битан къабучIиссар Кьуръандалуву бушиву укунсса Аллагьнал ﷻ махъру (мяъна): «На жиндри ва инсантал ляхъан бував так Ттуйнма мютIину бикIаншиврул» Ва аятрава бувчIлай бур, дунияллий хъус-маэшат баву бакъасса, Аллагьнайнгу ﷻ эбадат дуллан аьркиншиву – мунивури бусса жула оьрмулул кьастгу, мурадгу. Ва аятрал ялув пикри бувукун бувчIлан бикIай цаппара Аллагьнал ﷻ лагътал бушиву Заннал ﷻ цайва бивхьусса буржругу биттур буллай, яламур чIун цала дунияллул маэшатран харж дуллалисса.

Буссар цамур халкьуннал журагу, цамур аятрал тIимур бувчIусса (мяъна): «Аллагьнал кIура баян бувайссар оьрму бивкIулийн, зувату хъинбалартту бавриву яла хьхьичIунма цума урив ххал буваншиврул». Ва аятраву тIимур вив лавсъсса бусурмантал бикIайссар бястлий кунма хъинбалартту буллай, цивппа ляхъан бувсса ЗанначIан ﷻ гъан хьуншиврул.

Ва куццуй, циняв халкь личIи буван бучIир шанма журалийх: цавай – диндакъулт, цайми – иман дусса, амма так диндалул тIалавшиннарду дуллай ягу дурагу къадуллай яхъанахъисса, шамулчинмигу – Аллагь ﷻ мяйжаннугу цурив кIул хьуну, цаятува рязи уванмур баврин щала оьрму хас бувну, хъинсса аьмаллу бавриву бяст буллалимий.

Инсан вих хьуну ухьурча Аллагьнайн ﷻ, гьан бувсса луттирдайн, ва мукунма иман думиннан Алжан, дакъаминнан Дуржагь бушиврин, мукунсса инсаннан, му аькьилсса ухьурча, цала оьрмулул гьануну бувчIин аьркинни цанма хайр бумур.

Аькьлукартурал учай: «Аькьлу буманал ва оьрмулува так хъинмур ласайссар, ахIмакьнал гьарзад ласайссар», – куну. Вай мукъурттиву хъинну куртIсса мяъна дуссар.

 

МухIаммадрасул ХIажиев

2026-06-01 (Зуль-ХIижжа 1447 ш.) №6.


АцIлийнусса чири

Кьуръан буккаву МухIаммад Идавсил ﷺ суннат бушиву, чири хъунмасса даву душиву къакIулсса цучIав акъахьунссар. Мунияту гьарца бусурманчунал хIарачат буллан аьркинссар аьраб мазрай Кьуръан буккин лахьхьин. Расулуллагьнал ﷻ увкуссар: «Зувату яла ххуйма – Кьуръан буккингу лавхьхуну,...


«Шанма бутIул ца бутIа»

Кьуръандалувусса ца яла бюхттулмур сура хъанай бур «Аль-Ихлас» («Кьулгьу»). Ва суралул хIакъираву жучIанма бивну бур тамансса Идавсил ﷺ хIадисру.   Шанма бутIул ца бутIа Абу Саид аль-Худрил бувсун бур МухIаммад Идавсил ﷺ цалва асхIабтурахь цIувххушиву: «Ца...


Суал-жаваб

Жува кIюрххил чаклил кIилчинмур ракааьтраву дуккару «КьунутI» («Магьдина») тIисса дуаь. Жяматращал чак буллай унува имамнал му къадуккирча ци буван аьркинссар? Имамнал кIюрххил чакливу «КьунутI» къадуккирча, мунал хъирив чак буллалиманахь ихтияр дуссар цаллалу...


ДакIурдийн сси бутаймур

Дунияллул, оьрмулул иширттахух, давурттахух лавгсса жунма чIявучин хIисав къашай Аллагьная ﷻ арх буллаллисса, жула дакIру вивату канакисса хасиятру. Мукунминнувасса ххюнния шикку чичинну.   Дукра чIяру даву Лякьазарашиву – инсаннал биялалул заэвшивур. Лякьа дурччусса чIумал дакI...


Вила тагьар кIул дува

Гьарцама бусурманчунан агьамсса зад бур цаятува Аллагь ﷻ рязи хьунмур буллалаву. Заннал рязишиву дияйссар жуйвасса буржру биттур буллай, бунагьмуния арх буцлай, хъинбаларду гьарза буллай. Циняв чакру, зумарду, цадакьартту щаллу булларчагу, бакIравун суал буххай: Аллагьнал ﷻ хьхьичIсса ттула тагьар...