Цукунни хъамабитайсса бивхьусса захIмат!

Цукунни хъамабитайсса бивхьусса захIмат!

ЦIуссалакрал райондалийсса ЦIуссаккуллал шяравун бизан бувсса чIумал 8 шинавусса душ бивкIун бур Шарипова АтIа МахIаммадовна. Тай чIуннардийсса кулпатирттан кунна, нясив хьуну дур вайннал кулпатрангу, дяъвилул ва дяъвилия махъсса шиннардийсса кьянатшивуртту духIан. Шилун бизаннин вайннал кулпатраву бивкIун бур мукьва оьрчI.

Нину даврия дучIаннин пачлих щябивтсса АтIал чIивимур ссу шанавух лавгун, янналуцIух цIу ларчIуну, ччувччуну лявкъуну бур. Вайми кIива оьрчIгу, ккаши ялтту бувккун, заэв хьуну, къашавай хьуну, ливтIуну бур. АтIал бутта Ибрагьимов МахIаммад ва мунал ххюягу уссу Буттал кIанттул цIанийсса Хъунмасса дяъвилийн лавгун бур, миннавагу ца буттауссу канил чулахъ хьуну зана хьуну ур. АтIал буттагу, ятIа-тIар бакъа, дяъвилия зана къавхьуну ур. Уттигъанну бавну бур вайннан Хъун дяъвилий ятIа-тIар бакъа акъа хьуну ивкIсса МахIаммад, Беларуснал чIаравсса шагьрулий увччуну ушиву. Сант дагьайхту, цила ппу мяйжаннугу та аьрщарай увччуну урив ххал уван, танал гьаттайн биянсса пикрирдай бур вайннал оьрчIру.

ЦIуссаккуллал шяравун бизаннинсса чIуннугу вайннал кулпатран бигьасса къадиркIун дур. Ппугу акъа, ниттил ПатIимал канихун багьсса оьрчIру, цаннал хъирив ца литIлай, кулпатраву хъинну якьамасса тагьар диркIун дур. Вайннай язугъ хьуну, АтIал буттал буттал щар цурда ларгун диркIун дур ЦIуссалакрал райондалийн бизан буллалиминнавух вайннал кулпатрал цIа чичин. «Зу гилу бигьану бакI буккантIиссару, на зул цIагу чичин дував», – тIий дуркIуна тIий буслай бур АтIа. – Бахьтта най бивкIру. Ниттил ярглийх цайминнал оьрчIру бучIан бувайхту, анаварну на аьравалттий щябитайва. Ххуйну дакIний дакъар тай чIунну, тайннуя буслангу къаххирар. ДакIний бур цIанасса школа бусса кIанттай, Лаккуя бувкIцири щябивтун, ирглийх къатри бачIлай. Жу бизан бувсса къатригу лекьавайсса, нуз-кьунтту хIура дурксса, чIаттирду куннасса дия. Гьава къабакьлай, инсантал гьарица кьини литIлан бикIайва. Инсан къаивкIусса кьини къашайва, ливтIусса инсантурая нигьа буслай, нину даврия дучIаннин кьатIув буккан къахъанай бикIайссияв, – тIий буслай бур АтIа. АтIал нинугу, ливчIсса ца душ бакI букканшиврул, нигьа дурсун, хьхьуния кьини дурну зий диркIун дур.

Дяъвилия махъсса шиннардий, хIалли-хIаллих тIий, кулпатравусса ахIвал-хIал мадара ххуй хьуну бур. ПатIимал дунияллий лирчIсса хъусгу ва ца душ бивкIун бур. Уссу-ссу бакъа личIаву къагьану, ванин оьрчIшиву къаккарккуннича тIий, цурда дунияллий дуссаксса душ ччаннай бацIан бан хIарачат буллай диркIун дур. Шяраву арулва классгу буккин бувну, Веденолийн гьан бувну бур АтIа 10 класс буккин. Школа къуртал бувну махъ кIира шинай зий бивкIун бур АтIа колхозрал складрай. «Ттул нину ПатIима хъинну яхI бусса хъамитайпа бия. Му цуппа шанма оьрчIацIа хьуну махъ, на хъунма буван, ттун ккаши ккаккан къабитан хьхьурду уттара дуллай зун дикIайва. ТачIав дакIний дакъар дада дигьалаган щядиркIун, уттурагу къадишайсса хханссия, шанайгу ххал къашайва, Алжаннул ххари даннав ттул ххира дада», – тIий, хъювусул буклай, дакIнийн дичлай бур тай чIунну. «Тай шиннардийсса жул шяравусса агьлу бия захIмат ххирасса, кьинибархан чIатIрах аьрщив дихлай, ризкьи ябуллай, зий бунува, буххаву къакIулсса.

ЗахIмат буллай аьдат хьусса навагу та ниттил бувния шинмай зий бура», – тIий буслай бия АтIа. АтIал тарбия увну, чивун уккан увну ур мукьа арс. Гьай-гьай, бигьану бакъар АтIангу, цила карунних бувсса къатта-къушгу, багъ-бахчагу кьабивтун, учиннуча, оьрмулул ахирданийгу цал уттигу мина даххана дуллан. – Нава тихунмай бизайхтугу, ттул дакI нава хъунма хьусса, захIмат буллай бивкIсса аьрщарайн кIункIу тIийнна дикIантIиссар. Цукунни ца лахIзалий шиннардил мутталий буллай бивкIсса захIмат хъамабитайсса! – тIий бур АтIа.

ИМАРА САИДОВА

2026-02-01 (Шяъбан 1447 ш.) №2.


БахIулул ва янил шаврил лишанну

Кьуръан ккалай инсантал хъин бувайминнал бусаврин бувну, хIакьинусса кьини халкьуннаву хъинну ишла хьуну бур бахIурду баву ва янил шаву. Ми иширттал хIакъираву инсантуран чIявучин тIайласса кIулшигу къадикIай. Мунияту, ва макьалалуву кIицI лаганну бахIу бувсса ягу янил хьусса инсан цукунсса...


Кьамулмур цадакьа

Цадакьа тIисса мукъул мяъна хъинну гьартассар: ванивун буххайссар фаризасса закат ва инсаннан ка-кумаг баву. Инсаннал цува АллагьначIан ﷻ гъан хьуншиврул цаманнан хъус дулаврин учайссар цадакьа (аьрабрай – «садакьа»). Диндалул аьлимтурал луттирдаву ва мукъуйну чIявучин ккаккан...


Ссавур дуван кумаг баймур

Идавсил ﷺ жунна ккаккан дурну дур ссавур дуван кумаг байсса азкар-дуаьртту: «КIюрххил чаклил хъирив ацIра дуаь дурккуманая Аллагь ﷻ рязи хьунтIиссар, Аллагьнал ﷻ му инсан уруччинтIиссар, миннувасса ххюра дунияллийсса оьрмулухассар, гайми ххюра ахиратраяссар.   «ХIасбия-Ллагьу...


Нуххуву дурсса дуаь

Ибну Оьмардул бувсун бур цанма МухIаммад Идавсия ﷺ бавсса хIадис (бусала): – Ца чIумал зуяр ччяни ялапар хъанай бивкIсса шама инсан аьрххилийн бувккун бур. Най бивну бур ца нуххучIан. Хьхьу дутан пикри хьуну, гивун бувххун бур. Му чIумал гужсса гъарал ларчIун, ххяллуя хъунмасса кьун багьну,...


Идавстурал касмурду

Жула диндалин бувну, зузаву му так арцу лякъаву къаккаллиссар, Аллагьнайн ﷻ эбадат даврийнгу кIура даяйссар. ХIарамсса даву дурну ляркъусса хъусгу хIарамссар, мунил жула цинярда эбадатругу зия дувайссар. Жула хъус хIалалсса чIумал Заннал барачатгу бишайссар.   ХIалалсса касму ва пиша бушиву...