Оьлюлеге этилеген дуа

Оьлюлеге этилеген дуа

Къабурлагъа зиярат этип, оьлюлелени уьстюне барыв – сюннет ишлерден санала. Пайхаммарыбыз ﷺ шолайлыкъны яратгъан ва этмеге яхшы деп белгилеген. Айтгъаны йимик, ол оьзю де къабурлагъа бара болгъан.

Оьлюлени унутмайгъанлыкъда, къабурлагъа барагъанлыкъда – терен гьакъыл яшырылгъан, неге десе бу пана дюньяда даим къалмажагъыбызны эсге сала, ажжал гележекни унутмагъа къоймай. Къабурлагъа бармакъ учун не йимик буса да хас заман болмай, къачан онгайлы буса, онда бармагъа ярай. Кёрню уьстюне гелген гиши къабурдагъы адамгъа ол сав заманда йимик янашмагъа герек. Къабурлагъа гелген яда ону къырыйындан оьтюп барагъан адам оьлгенлеге салам бермеге яхшы болур. Шондан сонг Есибиз Аллагьгъа ﷻ оьлюлер саялы дуа этмеге гёрсетиле. Оьлгенлени уьстюне гелген адам къабурларда болгъан чакъы кёп Къуръан охуса, Аллагьны ﷻ эсгерсе (зикир), дуа этсе яхшы санала.

Демек, шу къабур агьлюлер, оьзге оьлгенлер ва дюньядан гетген бары да бусурманлар учун, оланы гюнагьларын гечсин, деп Аллагьдан ﷻ тилемек ери болур. Къабурлагъа шолай муратлар булан кёп бара турмагъа ва яхшы адамланы къабуруну алдында турмакъ яхшы болур. Олай да, къабурлагъа барагъан адам шондагъы оьлюлеге алгъыш тилемек учун гьакъ юрекден негет тутмагъа, олагъа бакъгъан якъда герекли эдепни сакъламагъа гёрсетилегенни билмеге тийишли. Къабурлагъа барывну негети – Яратгъаныбызны разилигин къазанмакъ учун болмагъа тарыкъ: пана дюньялыкъны гьакъындагъы ойланы ари теберип, ахыратны гёз алгъа гелтирип, оьлежекни эсге алып, юрекни гьалын яхшылашдырмакъ; ондан къайры, оьлюлеге дуа этип, Къуръан ва зикир охуп, пайда гелтирмек.

Къабурлагъа гиргенде яда ягъасындан оьтюп барагъанда этеген дуа

«Альгьамду лиллягьи раббиль ъалямин. Аллагьумма салли ъаля Мугьаммадив ва ъаля али Мугьаммадив васаллим. Ассаламу алейкум, къабур агьлюлер, сиз бизден алда ахыратгъа гёчдюгюз, бизге де, сизге йимик, Аллагьны ﷻ алдына бармагъа тюшежек. Аллагь ﷻ рагьму этип сизин сююндюрсюн, ятагъан еригизни де женнетден бир бав-бахча этсин. Гьей, аявлу Аллагь ﷻ , оларданда геч, бизден де геч, олардан сонг бизин адашдырып да къойма. Вальгьамду лиллягьи раббиль ъаламин. Аллагьумма салли ъаля Мугьаммадив ва ъаля али Мугьаммадив васаллим. Бигьурмати сирри суратиль Фатигьа».

Къабурну уьстюнде этеген дуа

«Альгьамду лиллягьи раббиль ъалямин. Аллагьумма салли ъаля Мугьаммадив ва ъаля али Мугьаммадив васаллим. Ассаламу алейкум, гьей къабур агьлю. Аллагьу Таала сени гюнагьларынгдан гечсин, сагъа Аллагьны ﷻ рагьмусу да болсун. Аллагь ﷻ сени къабур азапдан ва жагьаннемни отундан сакъласын. Рагьматны малайиклери булан Аллагь ﷻ сени къабурунгну къуршатсын. Аллагь ﷻ сени къабурунгну женнетни бав-бахчаларындан бир бав-бахча этсин. Сизин де, бизин де женнет агьлюлерден этсин. Вальгьамду лиллягьи раббиль ъаламин. Аллагьумма салли ъаля Мугьаммадив ва ъаля али Мугьаммадив васаллим. Бигьурмати сирри суратиль Фатигьа».

Тазиятда этилеген дуа

Къысгъача айтгъанда, тазиятгъа барып къйгъырышыв булай этиле: адамлар жыйылгъан ерге гелгенде, жамиятгъа: «Ассаламу алейкум», – деп салам бериле. Сонг оьлюге булай дуа охула: «Альгьамду лиллягьи раббиль ъалямин. Аллагьумма салли ъаля Мугьаммадив ва ъаля али Мугьаммадив васаллим. Гьей, Аллагь ﷻ , бу оьлюню гюнагьларындан гечип бугъар рагьму эт. Муну яхшы амалларын артдырып, яманларындан гечип къой, Аллагь ﷻ . Бу оьлюню ахыратын енгил этип, женнет агьлюлерден эт, Аллагь ﷻ . Муну агьлю-авлетлерине де, бугъар тазиятгъа жыйылгъанлагъа да сабурлукъну, иманны нюрюн сал, Аллагь. Вальгьамду лиллягьи раббиль ъаламин. Аллагьумма салли ъаля Мугьаммадив ва ъаля али Мугьаммадив васаллим. Бигьурмати сирри суратиль Фатигьа».

«Фатигьа», – деп айтылгъан сонг, жыйылгъанлар барысы да «Фатигьа» сураны охуй. Шону охуп битгенде абзардагъы бары да адамгъа къолун алып салам бериле (онг якъдан башламакъ яхшы). Оьлюню ювукъ адамларына етишгенде: «Гюнагьларындан Аллагь ﷻ гечсин», «Аллагь ﷻ рагьмат этсин», «Женнет агьлю этсин», – деп къайгъырышыв этиле. Сонг шо ювукъ адамлагъа, Аллагьны ﷻ рагьмусуна умут булан, юреклеге маслагьат болардай, къайгъыны басылтмагъа къаст этиле. Тазиятдан гетегенде: «Къалгъан жанлагъа Аллагь ﷻ савлукъ берсин, сабурлугъун салсын», – деп бирдагъы керен салам берип, абзардан чыгъа.

АРСЛАНАЛИ-ГЬАЖИ МОЛЛАЕВ,

ЯХСАЙ ЮРТНУ ИМАМЫ