Аслияб гьумералде

ЦIамул тIагIам бихьарасда гьацIул къиматги лъала

ЦIамул тIагIам бихьарасда гьацIул къиматги лъала

АнцIгониги сон букIана Мухтар вихьичIого.      ГIолохъанлъи цадахъ тIамурал чагIи рукIиналъ, дида гьев гIемер ракIалде щолаан, амма МахIачхъалаялде вачIаниги кинго заман кколеб букIинчIо гьесухъе щвезе. Нижер гIаммав гьудул Салимица бицунаан дида гьесул хIал-хIукму. Салимги Мухтарги цо компаниялда хIалтIулел, амма батIи-батIияб  хIалтIи  тIубазабу-лел чагIи рукIана. ЦIакъго лъикIал хIалтIухъаби гьел рукIинчIониги, тIадкъараб иш намус бацIцIадго тIубазабулаан ва лъиениги зарал бугел чагIи гьел рукIинчIо.

 

Гьаб нухалда МахIачхъалаялде щведал дица Мухтарихъе сапар бухьана. Гьесул рокъове щведал Мухтарил лъадуца бицана хIалтIудаса нахъе рехаралдаса гьесул иш лъугIанин ва щибаб къойил гьекъолдулин, ай унго-унгояв гьекъолдухъан вахъун вугин.

ХIакъикъаталдаги Мухтар дида ватана мехтиялъул кутакалъ къотIнов гIодов ккун. Хадуб Салимицаги бицана щибаб къойил гьедин вукIунин гьев ва битIахъе киназего инжитлъун, гьвел бакIалде ккун вугин.

Гьединабго къисматалде гIумру сверизе биччачIониги, Салимги ватана хIалтIудаса нахъеги рехун, гьабизе хIалтIиги гьечIого. Амма гьес бицухъе, кватIичIого цогидаб бакIалда лъикIаб хIалтIи щвезехъин рагIула.

«Мухтарго гIадин гьекъолдухъан вахъине дагьалъ хутIана. ХIалтIудаса нахъе рехидал, гьеб квеш букIарал чагIаз тIубарал къояз гьекъолаан. Нахъисеб къоялъ бетIер къачIазелъун цIидасан гьекъолаан ва гьединаб куцалда, инжитлъиялда унел рукIана къоял.

Цо нухалда дида вихьана чIухIараб машинаялъуве вахун унев, дун хIалтIудаса вачахъарав компаниялъул нухмалъулев. Гьеб мехалда дица пикру гьабуна гьадасда бугеб, дида гьечIеб жо щибго гьечIин, щайин дун гьадин гIадада хвезе кколевилан. Ва гьеб къоялдаса нахъе кантIана, дирго лъай жеги борхизабуна ва кватIичIого лъикIаб хъулухъги щвезе буго», - ян бицана Салимица.

Салимги Мухтарги – дир кIиго гьудул, кIиго батIияб къисматалъул хважаинзаби, кIиго батIияб яхI-намусалъул устарзаби. Гьезул ва гьаб гIумру хисулеб-сверулеб куцалъул пикрабазда вукIаго ракIалде щвана кидаялиго рагIун букIараб биценги. Гьеб биценалъе гIолого хъванин гьав кIиявго гьалмагъасул тIадехун рехсарабилан абизеги бегьула.

Цо нухалда гъуялъубе бортун буго хIама. Гьелъул гьагIдеялъухъе къватIиве вачIарав хважаинасда бихьун буго хIамие ккараб ва киндай гьеб къватIибе бахъилебилан ургъулев вукIун вуго. Кинго цо пикруялде вачIине кIвечIеб мехалда, гьес хIисаб гьабун буго гьадингоги хераб хIама букIанин, цIияб босичIого ворчIизе дунги вукIинчIин. Гьединго, жаниса лъим къураб, пайда гьечIеб гъуй гьебги букIанин ва цIияб бухъичIого ресги букIинчIин. Гьединлъидал, хIамил бетIергьанас хIукму гьабула кумекалъе мадугьалги ахIун хIамиде тIаде ракь хъвазе, цо речIчIаралъ кIиго чIваялъул мурадалда, ай гъуйги тIагIинабизе.

ХIамил гьагIдеялъухъ гIинги бачIого мадугьаласги хважаинасги байбихьула тIаде ракь хъвазе. Цо заманалдасан хIамил гьаракь-бакъан къотIула. Гьаб гъарималъул рухIдай босарабиланги абун, бетIергьанчи халгьабизелъун гъуялъуве валагьула. Гьеб мехалда гьесда бихьула гьадинаб сурат: жиндирго гьодитIе реха-рехараб ракьги хIатIакь мерхьунаго, ракьалдаго цадахъ эхе-эхеде бахун бачIунеб батула хIама. Ва цо заманалдасан гьеб щвартIан къватIибе кIанцIун бачIуна…

…Щивав чиясда бихьичIого хутIуларо гIумруялда жаниб лъикIабги квешабги, къварилъиги гIатIилъиги. Гьаб дунялалда заман барабгIан дандчIвалел къварилъабазул рикIкIен гIемерлъун гурони, гьезул къадар дагьлъулареблъиги хIакъаб буго. Гьединлъидал, щивав чи хIадурго вукIине ккола тIаде бачIараб къварилъиги къулчIулаго, лъидаго хIал лъазеги течIого цевехун ине, жеги тIаде, борхалъуде вахине.  Гьебгиха, тIаде бачIа-бачIараб къварилъиялъул кумекалдалъун, ай гьеб къезабизе хIаракатги бахъулаго. Гьединаб къагIидаялъ гIумру тIамулеб бугони, хIакъаб жо, нилъер щивасул рес букIине буго бищунго гъваридабцин гъуялъуса къватIиве ворчIизе.

МухIамадхIабиб МахIатIов

2026-09-01 (РабигIул аввал 1448 с) №17.


Рокъоб мавлид гьабиялъул даража

Абубакр Сидикъас абуна: «Мавлидалъе цо диргьам жинца кьурав чи Алжаналъув дир гьалмагъ вуго», - абун.   ГIумарица абуна: «Аварагасул ﷻ мавлид жинца кIодо гьабурав чи, ислам чIаго гьабурав чи вуго», - ян. ГIусманица абуна: «Мавлид цIализе цо диргьам жинца кьурав...


ХIузуралъул нух

БетIергьанас щивав бусурбанчиясда тIадаблъун гьабун буго сордо-къоялда жаниб щуго как бай. Гьебги ккола диналда жаниб чара гьечIого лъалеб жо. Лъимералъ анкьго сон байгун гьелда как базе малъейин, анцIго сон байдал, кIарчанлъи гьабуни тамихI гьабейинги абун буго Бичасул аварагас ﷺ.   Цоги...


Кин цIуни гьабилеб?

Адамил лъимер битIараб нухдаса къосинабизе, квешаб гIамал гьабизе гьесизабизе кидаго хIаракат бахъула иблисалъ. Гьелдаса цIунизе инсанасе бищун кумек гьабула Аллагьасдаса ﷻ кумек тIалаб гьабиялъ.   Гьедин гьабейин Къуръаналда абулебги буго (магIна): «…рахIматалдаса бачахъараб...


Аварагасул ﷺ ирсилазул цояв

(Байбихьи цересел номералда)   Гьелдаса хадуб рагьун дин биччазегIан гьев мубарак жиндирго цIулал хIалтIиги гьабун гIадамазда гьоркьов гIадатияв чилъун вукIун вуго. Дагъистаналде зияраталъ вачIанщинахъе гьес рещтIен гьабулеб букIун буго ХасмухIаммад-хIажиясухъ. Гьесул гIумрудул цIех-рех...


ХIикматал махлукъатал

Попугай ччугIа Пляжал гIуцIулеб. Гьеб ччугIил щибаб чIандероялда руго нус-нус гьитIинал, горал гIадал жал цоцалъ щулаго гъункун лъугьарал, гозоялъул кинниги сипат бугел цаби. Цабиги руго батIи-батIияб маххалдасаги къвакIарал. Цабзаздалъун гьез кораллал къунцIула. Габуралъул рахъалдаги руго жеги...