Аслияб гьумералде

Малаикзабаз сверун ккола

Малаикзабаз сверун ккола

Рамазан моцIалъ гьаризе рекъарал гIибадатаздасан ккола Къуръан цIали. ГIадамазе нухмалъилъун букIине ва гьел хIакъикъияб, битIараб нухде тIоритIизе Рамазан моцIалъ рещтIана хирияб Къуръан. Гьелъие нугIлъи гьабуна Къуръаналда бугеб аяталъ: «Рамазан буго Къуръан рещтIараб моцI», - ян (сура «ал-Бакъара», аят 185).

 

Имам ШагIбияс абуна: «Къуръан рещтIине байбихьана Лайлатул къадриялъул сордоялъ», - абун. 

Аллагьасул ﷻ расулас ﷺ абуна: «Ибрагьим аварагасде СухIуфал рещтIана Рамазан моцIрол авалаб сордоялъ. Муса аварагасде Таврат рещтIана Рамазаналъул анкьго къо араб мехалъ. ГIиса аварагасде Инжил рещтIана Рамазаналъул анцIила лъабго къо араб мехалъ. Къуръан рещтIана Рамазаналъул къоло ункъо къо араб мехалъ», - абун.

 

Къуръан цIали хирияб букIин бицунел хIадисал

Аллагьасул ﷻ каламалда буго (магIна): «Нижеца гьеб рещтIинабуна Лайлатул къадриялъул сордоялъ», - абун (сура «ал-Къадр», аят 1). 

Аварагас ﷺ абуна: «Къуръан цIаларав чиясда ракIалде ккани жиндие гьелъухъ кьуралдаса цIикIкIун цоги чиясе кьунин абун, гьев вуго Аллагьас ﷻ тIадегIан гьабураб жинца гьитIинаблъун гьабурав», - абун.

 ГIусман-асхIабасдасан Бухарияс бицараб хIадисалда буго: «Нужер бищун лъикIав Къуръан лъазе гьабурав ва гьеб цогияздаги малъарав вуго», - ян.

Аварагасул ﷺ хIадисалда буго: «Къиямасеб къоялъ Къуръан цIалулезул эбел-инсул бетIералда лъола бакъ гIадин жиб гвангъулеб таж», - ян.

Эбел-инсуе гьединаб кири щолеб батани, Къуръан цIалулесе щибдай щвела?

 Жеги хIадисалда буго: «ХIакълъунго, гьал ракIал цIарагIал руго, гьединлъидал гьел цIезаре Къуръаналъ, цогидаб жоялъ цIезаруге», - ян (Бухари ва Муслим).

Къуръан цIалулев чиясдаса бачIуна берцинаб, гьуинаб махI. ХIадисалда буго: «Къуръан цIалулесул мисал буго хIавагIечалъул мисал, жиндаса берцинаб ва гьуинаб махI бачIунеб», - ян (АхIмад).

Цоги хIадисалда буго: «Къуръаналъул жого ургьиб гьечIев, ай щибго жо ракIалдасан лъаларев яги гьеб цIализего лъаларев чи чIунтIараб рукъалда релълъун вуго», - ян.

Бухарияс ва Муслимица бицараб хIадисалда аварагас ﷺ абулеб буго: «Къуръан цIалулев релълъарав вуго утружатида, жиндир махIги берцинаб, тIагIамги гьуинаб», - абун.

Абу Давудица бицараб хIадисалда аварагас ﷺ абулеб буго: «Щив чи вугониги жинца Къуръан цIаларав ва гьелда рекъон гIамалги гьабурав, ТIадегIанав Аллагьас гьесул эбел-инсуда лъела къиямасеб къоялъ ботIрода таж, дунялалда бугеб бакъудасаги жиндир кунчIи берцинаб», - абун.

Муслимица бицараб хIадисалда буго: «Нужеца Къуръан цIале, хIакълъунго, гьеб бачIине буго гьелъул агьлуялъе кумекалъе къиямасеб къоялъ», - абун.

ТIабараниясги Байгьакъиясги бицараб хIадисалда буго: «Къуръаналде балагьичIого гьеб цIаларав чиясе буго азарго даража, балагьун цIаларалъухъ буго кIиазарго даража», - ян.

Цогидаб хIадисалда буго: «ЦIаличIого Къуръаналъухъ балагьиги, эбел-инсул гьурмахъ балагьиги, КагIба рукъалъухъ балагьиги гIибадат буго», - ян.

Муслимица бицараб хIадисалда буго: «Аллагьасул рокъорги данделъун Къуръан цIаларазул рекIелъе рахIат рещтIуна, рахIматалъулъги тIерхьуна, малаикзабазги сверун ккола, Аллагьасги гьел рехсола», - ян.

 

ХIабиб МухIаммадов

2026-09-01 (РабигIул аввал 1448 с) №17.


Суал-жаваб

Насвай хIалтIизабун хадуб кIалги ххуличIого ялъуни гьебги чвантиниб лъун бараб как рикIкIунищ? Лъалеб жо буго хъалияналъги, насваялъги ва гьелда релълъарал цогидал жалазги чорхое зарал гьабулеблъи. Гьел жал хIалтIизариги шаригIаталда мунагьлъун рикIкIуна. Пуланав чи ватани гьединал жалаздаса...


Алжаналде нух

Дунялалъул кинабго иш сабабазда базабун бугебго гIадин, инсан дунялалде вачIинги эбел-инсудалъун буго. Лъиего балъгояб жо гуро лъимаде эбел-инсул букIунеб гурхIелги, кIудияб тIалаб-агъазги. Гьединлъидал нилъеда исламалъ тIад гьабула эбел-инсул камилаб адаб гьабизе. Къуръаналъулги ахIи буго...


ХIикматал махлукъатал

Попугай ччугIа Пляжал гIуцIулеб. Гьеб ччугIил щибаб чIандероялда руго нус-нус гьитIинал, горал гIадал жал цоцалъ щулаго гъункун лъугьарал, гозоялъул кинниги сипат бугел цаби. Цабиги руго батIи-батIияб маххалдасаги къвакIарал. Цабзаздалъун гьез кораллал къунцIула. Габуралъул рахъалдаги руго жеги...


ДугIаялъул хиралъи

ДугIа гьаби ккола гIибадаталъул ракI гIадаб жо. ДугIа гьабиялда жаниб лагъас жиндирго мискинлъи, гIодовегIанлъи, Аллагьасде ﷻ живго хIажалъи, Аллагьасул ﷻ бечелъи загьир гьабулеб буго. Кинабго жоялъулъ Аллагьасде ﷻ гьардолел рукIине ккола. Нилъее, Аллагьас ﷻ кьураб гурони, щибго жо...


Пашманлъи тIаса инабулеб

ТIадегIанав Аллагьас инсанияталъе гIемерал нигIматал рижун руго. Хирияб Къуръаналда хъван буго (магIна): «Гьев инсан кин валагьуларев Аллагьас ﷻ жиндие ризкъилъун кьун бугеб батIи-батIияб тIагIамалде». (Сура «ГIабаса», 24 аят).   Гьел нигIматазул цояб ккола хъабахъ....