Аслияб гьумералде

Рузманалъе хiадурлъи

Рузманалъе хiадурлъи

Рузманкъо буго бусурбанчиясе гIид. Рузманалъе хамиз къоялдасаго байбихьун хIадурлъизеги ккола. Гьеб гIужалъ дугIа-алхIам гIемер гьабила, рузманкъоялде течIого, ретIунеб ретIел, гьуинаб махI хIадурила. Рузман сордоялъ «суратул Кагьфиги» цIалила, МухIаммад Аварагасде гIемер битIила ссалатги, бищун дагьаб лъабнусго бугилан хъвалеб буго «ИгIанат тIалибалда».

Рузманкъоялъ, цебесеб яги хадусеб къоги данде къан, кIал кквезеги суннатлъула, цудунго рузманалдеги ина. Щай абуни, рузманкъоялъул тIоцебесеб сагIаталъ ани варани, кIиабилелъ ани - оц, лъабабилелъ - куй, ункъабилелъ - гIанкIу, щуабилелъ - хоно садакъаде кьураб гIадаб кири щола. Рузманкъоялъ черхги чурила, бацIцIадаб, цIияб ретIелги ретIина (хъахIаб ретIел бищунго Аллагьасе бокьула).

Къвалакьа, гIавраталдаса расалги инарила, малъалги къунцIила, черхалда, ратIлида гьуинал махIалги гьарила. Рузманалде унаго гIодове виччан, Аллагь рехсолаго, адабалда ина. Мажгиталде лъугьунаго кваранаб хIетIе цебе ккезабила, къватIиве вахъунаго квегIаб хIетIе цебе ккезабила, дугIаги цIалила, Аварагасде ссалатги битIила, тахIийяталъул какги бала, жанир ругезе саламги кьела.

Цебесеб кьерги тIалаб гьабила, гIодор чIаразул гарбазда тIасан галабиги росиларо, имамасда аскIов гIадинги чIела, хутIба цIалулаго лъидаго кIалъаларо, кIалъани рузманалъул кири борчIула. Рузман сордоялъго гIадин къоялъги «суратул Кагьфи» цIалила, ссалатги гIемер битIила. Бищун дагьаб рузман сордоялъги лъабнусго рузманкъоялъги лъабнусго ссалат битIеян хъван буго.

Как балел чагIазда цевесанги вилълъинаро. Как балев чиясе лъабго натIги тун, цевеса ине бегьула. Рузманалдаса салам кьурабго анкь-анкь нухалъ алхIам, къулгьу, кIиябго къулагIузуги цIалила, хадуб дугIаги гьабила. Рузманкъоялъ гIелмуялъул мажлисаздаги гIахьаллъила, гьеб къоялъ сундалъун бугониги садакъаги гьабила, Къуръанги гIемер цIалила, тасбихIалъул какги бала, дугIаги гIемер гьабила, хасго дугIа къабулаб сагIат борчIичIого букIине хIаракатги бахъила.

ТIубараб къоялда жаниб гьеб сагIат балъго гьабун буго, къоялъго хIаракат бахъулевлъун вукIине. Амма гьеб сагIаталда дандчIвазе хьул бугел гIужал руго бакъ баккулеб мехалъ, битIун къалъараб гIужалъ, рузманалъул как ахIулеб гIужалъ, имам хутIба гьабизе минбаралде вахунеб гIужалъ, гIадамал рузманалъул как базе тIаде рахъунеб гIужалъ, бакъанидаса хадуб, хасго бакъ тIерхьине байбихьараб мехалъ. Гьал гIужаз хасаб кIвар кьезе ккола дугIа гьабизе. Къокъго абуни, цогидал къоязда гьоркьоса рузманкъо, рес бугони, ахираталъе тела, хутIарал къояздеги гьелъул баракат тIибитIизе.

ШАМИЛ МУХIАММАДОВ, «АС-САЛАМАЛЪУЛ» МУХБИР

2026-06-01 (ЗулхIижа 1447 с.) №11.


МацI цIуни

Аби буго, мацI бугин ракьа гьечIеб жойин абураб. Гьединлъидал, мацI цIунизе ккола къваригIел гьечIел харбаздаса.   МацIалъ инсанасе кIудияб зарал гьабула, амма нилъеда гьеб битIун хIалтIизабизе лъани, гьелъулъ буго хвасарлъиги. Нилъеда лъала загьру щиб жо кколебали. Гьеле гьединабго загьру...


Аллагьасукьа ﷻ хIинкъарав вац

Цебе заманалда цо бечедав чиясул вукIун вуго лъабго вас. Херлъидал инсул хIукму ккун буго жиндирго бечелъи лъималазда гьоркьоб бикьизе ва гьезда гьоркьоса цоявги вихьизавун, гьесухъ цогидалги гIенеккизе.   КIудияв васас инсуда абун буго, жив кIудияв вугелъул, бетIерлъи жинца гьабилин абун. Инсуца...


Бищун къадруяв

ГIадамазда гьоркьов бищун къадруяв хирияв МухIаммад авараг ﷺ гьавуна Маккаялда, милладияб календаралда рекъон, 571 соналъул рабигIул авал моцIалъул 12 къоялъул рогьалилъ.   Гьеб сон гIарабазда гьоркьоб лъалаан пилалъул сон абун, щайгурелъул, Йеменалъул хIаким Абрагьат КагIба биххизабизе...


Суратул «Кавсаралъул» тарихазулаб дандеккей

Къуръаналда бищун къокъаб сура ккола суратул «Кавсар». Гьелда жаниб буго анцIго рагӀи. «Кавсар» сураталъул тӀоцебесеб аят 10 хӀарпалдасан гӀуцӀун буго. КӀиабилеб аятги 10 хӀарпалдасан гӀуцӀун буго. Лъабабилеб аятги 10 хӀарпалдасан гӀуцӀун буго. Алиф хӀарп бищун гӀемер...


ХIукуматалъулги диналъулги мисал

ХIукуматги динги релълъун буго кIиго эгизалда, цояб хвезе тун, цояб хьихьун бегьулареб, ай тIубалареб. Гьединлъидал кIиялъулго, ай хIукуматалъулги диналъулги, цояб борхиялдалъун цогидаб борхиги букIуна. Дин ккола халкъалъул гIумруялъул аслу-кьучI, хIукумат ккола гIаламги гIаламалъул гIумру-яшавги,...