Аслияб гьумералде

ГIамалалдасаги лъикIаб

ГIамалалдасаги лъикIаб

 

Аварагасул ﷺ хIадис буго муъминчиясул гIамалал нияталда ран руго ян абураб. Нилъеда лъазе ккола щибаб гIамал гьабилалде цебе лъикIаб ният гьабизе. Муъминчиясул ният - гIамалалдаса лъикIаб бугилан абураб хIадисалъ нилъеда бицунеб буго гьеб цIакъ кIвар цIикIкIараб иш букIин.

 

Нилъеда лъачIого чанги лъикIа-лъикIал гIамалал гьарун ратула нилъеца ва амма цебеккун ниятги гьабун гьелго гIамалал гьарун рукIаралани, нилъее цIикIкIун кири Аллагьас ﷻ кьезе букIарал.

Аварагасул ﷺ хIадисалда буго: «Чан гIамал бугеб (ай гIемерал руго) жиб бихьизе дунялалъул пишалъун бугеб, амма лъикIаб нияталдалъун жиб Аллагьасе бокьулеб, ахираталда кири хъвалеблъун лъугьунеб. Гьединго чан гIамал бугеб, жиб бихьизе ахираталъул гIамаллъун бугеб, амма ният квешлъиялдалъун жиб дунялалъул гIамалалде сверулеб».

Масала, цо бусурбанчияс чIужу ячуней йигони, байбихьудасанго Аллагьасе ﷻ гIололъун нияталда. Аллагьас ﷻ Къуръаналдаги, Аварагас ﷺ хIадисалдаги абухъе, чIужуялъе рослъиги гьабизе, рукъалъул агьлуялда исламияб тарбияги малъизе, жиндир чорхолъ Аллагьас ﷻ лъураб шагьват, хIалалаб, кири кьолеб къагIидаялда тIубазеги, берги, пикруги хIарамалдасаги цIунизелъун. Гьеб нияталда гьабураб гьесул чIужу ячин нилъеда бихьизе дунялалъулин кканиги, хIакъикъаталда гьеб гIамал ахираталъул, Аллагьас ﷻ кири кьолел гIамалаздасан ккола. Амма гьелъул гIаксалда чияс чIужу ячуней йигони, жиндирго гIодорегIанал чорхол шагьваталги тIуразе, чIужуги мутIигI гьайизе, гьелда тIад кверщелги гьабизе, ругел лъималаздалъун гьаб дунялалда чIухIизеги, гьаб къагIидаялда гьабураб ригьин-дараналда жаниб щиб баракатги лъикIлъиги букIинеб, гьелде тIадеги, гьелъухъе Аллагьас ﷻ щиб кириги кьелеб?

Щиб гIамал бугониги муъминчияс гьабулеб гьелда цебе ният, бацIцIадаб, лъикIаб гьабизе ккола. Масала, кьижи, ретIел ретIи, мадугьалзабазе лъикIлъи гьаби, гьоболасе хъулухъ гьаби, садакъа кьей ва гьел гурел цогидалги. КигIан гIиси-бикъинал ругониги, нилъер, Аллагьасе гIоло ният бугони, гьелъухъ кири цIикIкIун щвела, иншаАллагь.

Цоги буго гьаниб бицинчIого гIолареб, Аллагьас ﷻ МухIаммадил умматалъе хас гьабун кьураб нигIмат, цереккун арал умматазе жиб кьечIеб. Аварагас ﷺ абунила: «Аллагьас лъикIабги квешабги хъвана, цинги гьел баянги гьаруна. Щив чи вугониги лъикIлъи гьабизе къасд гьабурав ва гьеб гьабичIев, Аллагьас гьеб хъвала цо тIубараб лъикIлъилъун. Гьес лъикIлъи гьабизе къасдги гьабун гьеб гьабуни, Аллагьас гьеб хъвала анцIго лъикIлъилъун, анкьнусиде щвезегIан, жеги гIемер цIикIкIараб даражаялде щвезегIан. Квешлъи гьабизе къасд гьабуни ва гьабичIого тани Аллагьас гьеб хъвала тIубараб лъикIлъи гьабилъун. Инсанас квешлъи гьабизе къасд гьабуни ва гьеб рагIалде бахъине гьабуни, Аллагьас гьеб хъвала цо квешлъилъун» (Бухари). Гьаб нилъее кIудияб нигIмат буго.

Аллагьас ﷻтавфикъ кьеги щибаб лъикIаб гIамалалда цебе ният бацIцIадго, гIицIав Аллагьасе ﷻ гIоло гьабизе. Амин.

 

МухIаммад Сайфулаев

2026-07-01 (МухIаррам 1448 с.) №13.


Рецц-бакъ гьабизе бокьи

Бахчараб ширкин абулеб гIамал ккола лъикIал гIадамазда бихьизелъун, гIамалал рихьизелъун, халкъалъ рецц гьабизелъун гьабулеб ишалда. Гьеб рекIел унтиялъ инсан вачине бегьула ахираталда кири щвеялдаса махIрум гьавиялде, гьабураб гIибадат чIобогояб, пайда жиндаса щвечIеблъун гьабиялде.   Гьеб...


Иблисалъе вокьулев

БетIергьан Аллагьас ﷻ инсанасулъ рижун руго реццарал ва какарал тIабигIатал. Реццарал тIабигIатал Аллагьас ﷻ кьурав чиясда тIадаб буго гьезухъ шукру гьабизе, амма какарал тIабигIатал ругони, гьес кIвараб хIаракат гьабизе ккола гьел тIагIинаризе.   Бахиллъи, къарумлъи, барахщи – гьал...


ТалихIаллъун рукIине ккани…

Исламалъ нилъеда малъула ТIадегIанав Аллагьас кьураб, кигIан гьитӀинабги нигIматалъухъ шукру гьабизе. Нилъедайин абуни, Аллагьас Жиндир рахIмуялдалъун кьураб нигIмат, нигIматлъунцин бихьулеб гьечӀо. Аллагьас Къуръаналда абун буго (магIна): «Нужеца шукру гьабуни, Дица нужее цIикIкIинабила,...


ХIикматал махлукъатал

Руз   Руз ккола дунялалда ругел бищунго гIажаибал ва хIикматал хIанчIазул тайпабазул цояб. Абула гьезул бугин 200-250 гIанасеб тайпа. Гьел дандчIвазе бегьула киса-кирего. Руго чIахIиялги, гIисиналги.   Гьанжесеб заманалъул бищун кIудияб рузлъун рикIкIуна Россиялда, Китаялда ва...


Гьикъизе нечараб бицине намусаб

Кин кумек гьабилеб?     Дир вац захIматго унтун вукIана. Гьанже дагьабго мадар бугониги гьев хIинкъун вукIуна. Цо-цо мехалда хIухьел цIазе захIмалъула, паническиял атакаби лъугьуна. Кин дица гьесие кумек гьабилеб?   ГIали, МахIачхъала   ГIалимчиясул жаваб Бокьараб...