Аслияб гьумералде

Жагьлу цIикIкIин

Жагьлу цIикIкIин

Жагьлу цIикIкIин

Къиямасеб къо тIаде щвеялъул гIаламатаздасан ккола гIелму тIагIин ва жагьлу цIикIкIин. ТIадегIанав Аллагьас ﷻ гIалимзабазул рекIелъа гIелму бахъуларо ва амма гIалимзаби тIаса росула, цинги гIелмуги тIагIуна. Гьеб сабаблъун ракьалда жагьлу цIикIкIуна.

Къиямасеб къоялъул гIаламатаздасан ккола лъикIал, гIелму бугел, Аллагьасукьа ﷻ хIинкъарал гIадамал дагьлъи ва квешал пасикъзаби цIикIкIин. Ахир къиямасеб къо тIаде щведал гьаб ракьалда пасикъзаби гурони хутIизе гьечIо.

ГIабдуллагь ибн ГIамрица бицана аварагас ﷺ абунин: «ЛъикIал чагIи тIаса росун гурони къиямасеб къо тIаде щоларо. Цинги, лъикIалде амруги гьабуларел, квешалдасаги нахъчIваларел пасикъзаби хутIила». (АхIмад)

Исламалъул дагьабниги лъай бугел бусурбаби ракьалда хутIуларо. ГIабдуллагь ибн ГIамр ибн Ал-ГIасидасан бицана аварагас ﷺ абунин: «ТIадегIанав Аллагьас лагъзадеридаса гIицIго гIелму нахъе босуларо, кинниги гIалимзаби гьаб ракьалдаса нахъе рачиналдалъун босула гIелмуги нахъе. ТIадегIанав Аллагьас киналниги гIалимзаби нахъе рачиндал, гIадамаз байбихьизе буго жидеего бутIруллъун жагьилзаби рищизе. Гьезие суалал кьезе руго ва щибго гIелмуги гьечIого гьез фатваби кьезе руго. Гьеб сабаблъун битIараб нухдаса къосине руго ва цогидалги гьез къосинаризе руго», - ян. (Бухари, Муслим)

Бищун лъикIаб заман, аварагас ﷺ, асхIабзабаз ва табигIиназ гIумру гьабулеб букIараб лъабго гIасру букIана. Гьелъулги бищун лъикIаб заман, аварагас ﷺ гIумру гьабулеб букIараб мех буго. ГIабдуллагь ибн МасгIудидасан бицана аварагас ﷺ абунин: «Дир гIасруялъул гIадамал бищун лъикIал руго, цинги гьезда хадур рачIарал, цингиги гьезда хадур рачIарал», - илан. (Бухари, Муслим)

Камил МухIаммадов

2026-07-01 (МухIаррам 1448 с.) №13.


ЛъикIазулгун гьалмагълъи гьаби

Гьудул-гьалмагълъи лъи-кIасулгун гьабизе ккеялъул хIакъалъулъ гIемер бицуна имамзабаз мажгитахъ гьарулел вагIзабазда, гIалимзабазул мажлисазда. Гьебги гIадахъ босун лъикIал гIадамазулгун цIикIкIараб гьоркьоблъи гьабизе хIаракатги бахъула гIемерисев чияс. ХIакъикъаталдаги кутакалда лъикIаб, беццараб...


Нужее баяналъе

«Салул гамайилан» сунда абулеб? – Вараниялда. Аварагзабазул рикIкIен рехсараб аят щиб? – Сура «ан-Ниса». Щиб сураялъулъ кIиго нухалъ басмала рехсараб? – Суратул «ан-Намлалда». Адам щиб къоялъ вижарав? – Рузман...


Мунагь теялде рачунел ишал

ГъалатI ккеялдаса инсан цIунарав гьечIо. ТIадегIанав Аллагьас ﷻ инсан вижун вуго мунагьалде кколевлъун.   Мунагь гьабиялда цоял къанагIатлъула, цогидал гIемерго даимлъула. Кинниги мунагь гьабиялдалъун инсанасул Аллагьасул ﷻ гурхIелалдаса хьул къотIизе бегьуларо. КигIан захIматал ишазулъгицин...


Аварагасги ﷺ тIадчIей гьабулеб букIараб

Къунуталъ (магьдина) какилъ хасаб бакI ккола ва гьеб ккола ШафигIияб мазгьабалда бищунго кIвар бугел суннатазул цояб. Гьеб буго рогьалил какил кIиабилеб ракагIаталда, рукугIалдаса хадуб цIалулеб хасаб дугIа. Гьединго къунут цIалула витрулъул какда, рамазан моцIалъул ахирисеб бутIаялда ва балагь...


Ана цоги лъагIел …

ХIурматиял бусурбаби, гьале ана цоги лъагIел. Гьижрияб тарихалъул 1447 соналъулгун къо-мехги лъикI гьабун, дандчIвай гьабуна 1448 соналда. ЛъагIел ккола гIумруялъул саламатаб бутIа. Гьелда жаниб ккезе рес буго гIемерал лъугьа-бахъинал. Цо лъагIида жаниб цIияб дунялалде рачIуна гIемерал гIадамал,...