Аслияб гьумералде

Лъалезе гурони кьунгутIи

Лъалезе гурони кьунгутIи

Къиямасеб къоялъул гIаламатаздасан ккола бусурбабаз лъалел чагIазе гурони салам кьунгутIи. Ибну МасгIудидасан бицана аварагас ﷺ абунин: «Къиямасеб къоялъул гIаламатаздасан ккола лъалев чи вукIун гурони цояс цогидасе салам кьунгутIи», - ян. (АхIмад)

 

Цогидаб хIадисалда буго: «Къиямасеб къоялда цебе лъалезе гурони барки гьабизе гьечIо», - ян. (АхIмад)

Щибаб къавмалъул букIуна жиде-жидер кIодо гьариялъул рагIаби. Масала, ислам загьирлъизегIан гIарабазул букIана гIадат, дандчIвайдал кIодо гьарун, «ХIаякаЛлагь» цоцада абулеб. Гьелъул магIнаги ккола Аллагьас ﷻ дур гIумру халат гьабегийин абураб.

ТахIияталъул рагIаби киналго лъикIал руго, амма ислам бачIиндал кIодо гьариялъул рагIаби «Ассаламу гIалайкум» абураб жеги берцинлъана. «Ассалам» абураб рагIиялъул магIнаги рекъел, саламалъи, паракъалъи, битIараб пикру абураб ккола. Бусурбабазда гьоркьоб салам кьей ккола цоцазул гIумруялде, къартIалде, боцIи-малалде тIаде кIанцIунгутIиялъе къотIи кьей гIадаб жо. Жеги салам кьеялъулъ руго гIемерал пайдаби, масала, цоцадехун рокьи, вацлъи, кумекчилъи загьир гьаби гIадал.

ТIадегIанав Аллагьас ﷻ Къуръаналда абулеб буго (магIна): «Нужее цояз тахIият, кIодолъи гьабураб мехалъ, нужецаги гьелдасаги лъикIаб тахIият гьабе яги нужее гьабураб гIадаб тахIияталдалъун жаваб гьабе. ХIакълъунго, Аллагь Жинца кинабго жоялъул хIисаб ва жаза гьабулев вуго», - ян. (Сурату «Ан-Нисаъ, аят 86)

Гьаб аят буго муъминзабаз цоцазе салам кьеялъул баян. Исламияб диналда жаниб кIиго яги цIикIкIун чи дандчIвараб мехалъ цоцазе салам кьей суннаталдасан буго. Хирияв аварагас ﷺ абуна: «Дир нафс жинда кодоб бугев Аллагьасул цIаралдалъун гьедула дун, нуж алжаналде лъугьунаро нужеца иман лъун гурони. Нуж иман лъуралги рукIунаро цоял цоязе рокьизегIан. Дица нуж тIоритIилищ гьеб ишалде, нужеца жиб гьабуни нуж цоцазе рокьулеб!? Нужеца салам кьей тIибитIизабе», - ян. (Абу Давуд)

Жакъа къоялъцин гьедигIан хирияблъун бугеб салам кьей нилъеца тIибитIизабуларо лъалезда гьоркьобцин.

 

Жабир Мажидов

2026-07-01 (МухIаррам 1448 с.) №13.


Нужее баяналъе

«Салул гамайилан» сунда абулеб? – Вараниялда. Аварагзабазул рикIкIен рехсараб аят щиб? – Сура «ан-Ниса». Щиб сураялъулъ кIиго нухалъ басмала рехсараб? – Суратул «ан-Намлалда». Адам щиб къоялъ вижарав? – Рузман...


Аварагасул ﷺ ирсилазул цояв

Аварагасул ﷺ ирслъун жиб кколеб гIелму тIалаб гьабидал, Къуръан рекIехъе лъазабидал, нус-нус тIехь цIалидал, вукIунищха гьев чи Аварагасул ﷺ ирс босаравлъун? Аварагасул ﷺ ирс босаравлъун вукIине ккани, гьеб киналдаго цадахъ хирияв Аварагасул ﷺ тIабигIатал лъазарун ва жинцагоги гьездаса мисал босун...


Бекерулеб заманалъул хIикмат

Замана сверула сагIтал тирула, Сон хехго бачIуна, херлъун ватула. (Инхоса ГIалихIажи)   Халкъалда гьоркьоб гIемер бицунеб жолъун ккола ахираб мехалда заман хехго унеб бугилан абун. ХIакъикъаталдаги гьедин букIин бихьулебги буго. Щибго ургъел гьечIого нилъ рукIаго ун батула анкь, моцI,...


РухӀияб централда мажлис

Дагъистаналъул муфти, шайих АхӀмад-афанди ва муфтиясул гӀакълучи ГIайна ХIамзатова гӀахьаллъана ГӀиса аварагасул цIаралда бугеб РухӀияб централда Щулани росдал гӀадамаз гӀуцӀараб шукруялъул мажлисалда. Гьеб тадбир гIуцIун букIана МухӀаммад аварагасул ﷺ цIаралда бугеб мажгиталъуб чIабар...


Иблисалъе вокьулев

БетIергьан Аллагьас ﷻ инсанасулъ рижун руго реццарал ва какарал тIабигIатал. Реццарал тIабигIатал Аллагьас ﷻ кьурав чиясда тIадаб буго гьезухъ шукру гьабизе, амма какарал тIабигIатал ругони, гьес кIвараб хIаракат гьабизе ккола гьел тIагIинаризе.   Бахиллъи, къарумлъи, барахщи – гьал...